بازار کار ایران مردانه‌تر شد؛ انصراف ۲۱۲ هزار زن از جستجوی شغل

تصور کنید اقتصاد یک مهمانی بزرگ است و بازار کار، در ورودی آن. حالا به نظر می‌رسد این در، به‌خصوص برای زنان، هر روز کوچک‌تر می‌شود و درنهایت ورود آنها به مهمانی اقتصادی سخت‌تر. آمارهای پاییزی قصه‌ای نگران‌کننده را روایت می‌کنند؛ قصه‌ صندلی‌های خالی و زنانی که دیگر حتی به این مهمانی دعوت هم نمی‌شوند.

به گزارش زومان، نگاهی به داده‌های جدیدی که مرکز آمار ایران اخیرا از پاییز امسال منتشر کرده، این داستان را شفاف‌تر می‌کند. شاید در نگاه اول، نرخ بیکاری ۷.۸ درصدی کل کشور در پاییز ۱۴۰۴ بازهم چندان بحرانی به نظر نرسد، اما این عدد، تنها بخشی از ماجراست و تصویر کامل را نشان نمی‌دهد. به دنبال حقیقت این بازار در شاخص‌های مختلف می‌رویم.

نرخ مشارکت به ما می‌گوید که چند درصد از جمعیت در سن کار، اصلاً به دنبال شغل هستند. وقتی این عدد پایین می‌آید، یعنی افراد بیشتری از پیدا کردن کار ناامید شده و خانه‌نشینی را به جستجوی بی‌نتیجه ترجیح داده‌اند. در پاییز امسال، نرخ مشارکت کل به ۴۰.۷ درصد رسیده که در مقایسه با پاییز هفت سال گذشته کمترین سطح را داشته است. ( در بازار کار چون ماهیت بخشی از شغل‌ها فصلی است بهتر آن است که مقایسه های فصلی با فصل های مشابه خود در سال های قبل انجام شود.)

در این میان، وضعیت برای زنان به مراتب وخیم‌تر بوده‌است. نرخ مشارکت مردان ۶۷.۸ درصد است، اما این عدد برای زنان تنها ۱۳.۶ درصد. به زبان ساده، شانس مشارکت مردان در بازار کار ۵ برابر زنان است. این شکاف عمیق البته نکته تازه‌ای در اقتصاد ایران نیست و زخمی کهنه است. اما نکته پاییز امسال کمرنگ‌تر شدن حضور زنان در این بازار بوده است. نرخ مشارکت آنها در پاییز امسال به یکی از بدترین رکوردهای خود در ۹ سال اخیر رسیده است. آمارها می‌گویند تنها در امسال، بیش از ۲۱۲ هزار زن به طور کامل از بازار کار خارج شده‌اند. آن‌ها دیگر حتی در آمار بیکاران هم شمرده نمی‌شوند؛ گویی از صحنه‌ی اقتصاد «ناپدید» شده‌اند.

اما داستان برای آن گروه کوچکی از زنان که هنوز در جستجوی شغل هستند، تلخ‌تر هم می‌شود. نه تنها مشارکتشان به شدت کاهش یافته، بلکه نرخ بیکاری در میان آن‌ها هم دارد از مسیر نزولی خود جدا می‌شود. در پاییز امسال، نرخ بیکاری زنان به ۱۶ درصد رسیده که بالاترین سطح از پاییز سال ۹۹ تاکنون است. این یعنی زنانی که با امید در بازار مانده‌اند هم با درهای بسته‌ روبرو شده‌اند. علاوه‌بر ۲۱۲ هزار زنی که از بازار کار خارج شده‌اند، بیش از ۷۵ هزار زن دیگر به جمعیت بیکاران فعال اضافه شده‌اند. این یک شمشیر دولبه است: یا ناامیدی و خروج از بازار، یا ماندن و دست‌وپنجه نرم کردن با بیکاری روزافزون.

شما در اطراف خود چه تجربه‌ای از بازار کار در ماه‌های اخیر داشته‌اید؟ دیدگاه خود را با ما در میان بگذارید.