آمریکا-پاراگوئه؛ نبرد یک ابرقدرت با یک شگفتی‌ساز

به گزارش زومان، جام جهانی ۲۰۲۶ برای آمریکا فقط یک تورنمنت فوتبال نیست؛ فرصتی است برای نمایش قدرت کشوری که بزرگ‌ترین اقتصاد جهان را در اختیار دارد و میزبان مهم‌ترین رویداد ورزشی سیاره شده است.

اما اگر سوت آغاز یک مسابقه اقتصادی میان آمریکا و پاراگوئه به صدا درآید، داستان به آن سادگی که از اختلاف درآمدها برمی‌آید نخواهد بود. روی کاغذ، آمریکا با درآمدی بیش از چهار برابر پاراگوئه، اینترنتی بسیار سریع‌تر و سطح توسعه انسانی نزدیک به کشورهای اسکاندیناوی، حریفی دست‌نیافتنی به نظر می‌رسد.

با این حال، چند عدد کوچک در میان این آمارها وجود دارد که روایت دیگری را زمزمه می‌کنند؛ روایتی درباره مشارکت، رضایت و کیفیت رشد.

آمریکا ثروتمندتر است، اما آیا برنده این مسابقه است؟

اگر فوتبال بازی لحظه‌ها باشد، اقتصاد بازی دهه‌هاست. در این میدان، آمریکا و پاراگوئه دو تیم با سبک‌های کاملاً متفاوت هستند.

یکی از غیرمنتظره‌ترین اعداد این رقابت، نرخ مشارکت اقتصادی است. پاراگوئه با نرخ ۷۰.۲ درصد از آمریکا با ۶۱.۷ درصد جلوتر ایستاده است. این شاخص به زبان ساده می‌گوید چه سهمی از جمعیت در بازار کار حضور دارند یا به دنبال کار هستند. برای کشوری کوچک در قلب آمریکای جنوبی، این عدد نشان می‌دهد بخش بزرگی از جامعه درگیر فعالیت اقتصادی است.

البته این الزاماً به معنای رفاه بیشتر نیست. در بسیاری از اقتصادهای در حال توسعه، مردم ناچارند برای تأمین هزینه‌های زندگی وارد بازار کار شوند. اما همین تفاوت، یک واقعیت جالب را آشکار می‌کند: آمریکا ثروتمندتر است، اما بخش کوچک‌تری از جمعیتش در زمین اقتصاد بازی می‌کنند.

در طرف دیگر، توسعه انسانی قرار دارد؛ شاخصی که آموزش، سلامت و درآمد را همزمان می‌سنجد. اینجا آمریکا فاصله‌ای شبیه به اختلاف یک مدعی قهرمانی با تیمی در حال رشد ایجاد کرده است. HDI آمریکا ۰.۹۳۸ و پاراگوئه ۰.۷۵۶ است. این فاصله فقط یک عدد نیست؛ فاصله‌ای است میان دو کیفیت متفاوت از زندگی روزمره؛ از امید به زندگی گرفته تا دسترسی به آموزش عالی و فرصت‌های شغلی.

سرعت اینترنت نیز داستان مشابهی دارد. آمریکا با بیش از ۳۰۰ مگابیت بر ثانیه، تقریباً سه برابر سریع‌تر از پاراگوئه حرکت می‌کند. در عصری که اقتصاد دیجیتال به اندازه کارخانه‌ها اهمیت پیدا کرده، این تفاوت شبیه تفاوت میان یک بزرگراه چندبانده و یک جاده دوطرفه است. اقتصاد آینده بر بستر داده‌ها ساخته می‌شود و آمریکا در این زمین همچنان یکی از سریع‌ترین دونده‌های جهان است.

اما جذاب‌ترین بخش مسابقه شاید تورم باشد.

پاراگوئه و آمریکا تقریباً نتیجه‌ای مشابه ثبت کرده‌اند؛ ۳.۳ درصد در برابر ۳.۲ درصد. این شاید در نگاه اول عادی به نظر برسد، اما معنای عمیقی دارد. مهار تورم برای بزرگ‌ترین اقتصاد جهان با بانک مرکزی قدرتمند و بازارهای عظیم مالی قابل انتظار است. اما اینکه پاراگوئه نیز بتواند تقریباً همان نتیجه را ثبت کند، نشان می‌دهد ثبات اقتصادی الزاماً محصول ثروت نیست. گاهی مدیریت اقتصادی می‌تواند فاصله کشورها را کمتر از آن چیزی کند که تولید ناخالص داخلی نشان می‌دهد.

در موضوع نابرابری نیز فاصله دو کشور کمتر از تصور است. ضریب جینی آمریکا ۴۱.۸ و پاراگوئه ۴۴.۲ است. بسیاری از مردم جهان، آمریکا را سرزمین فرصت‌های بی‌پایان می‌دانند؛ اما این عدد یادآوری می‌کند که شکاف درآمدی در بزرگ‌ترین اقتصاد جهان همچنان یکی از مهم‌ترین چالش‌های اجتماعی آن است.

در واقع بخشی از ثروت عظیم آمریکا در دست گروهی محدود متمرکز شده و همین موضوع باعث شده تصویر رفاه عمومی با تصویر قدرت اقتصادی کاملاً یکسان نباشد.

آیا پول همه چیز است؟

و سرانجام به شاخصی می‌رسیم که شاید بیش از همه درباره زندگی واقعی مردم حرف می‌زند؛ شادی.

اینجا آمریکا با رتبه ۲۴ عملکرد بهتری نسبت به رتبه ۵۴ پاراگوئه دارد. اما فاصله آن‌قدر بزرگ نیست که از اختلاف درآمدها انتظار می‌رود. کشوری که بیش از چهار برابر ثروتمندتر است، تنها سی پله در جدول شادی جلوتر ایستاده است.

این همان پارادوکس مشهور توسعه است: افزایش درآمد، کیفیت زندگی را بهتر می‌کند، اما الزاماً به همان نسبت خوشبختی نمی‌آفریند.

اگر قرار باشد این مسابقه اقتصادی یک برنده داشته باشد، آمریکا برنده میدان است.

اما پاراگوئه نیز بازنده‌ای ساده نیست. این کشور نشان می‌دهد که حتی بدون ثروت عظیم، می‌توان تورم را کنترل کرد، مشارکت اقتصادی بالایی داشت و فاصله خود را در برخی حوزه‌ها با اقتصادهای بزرگ کاهش داد.