خرج جنگ برای بودجه شهری تهران؛ هزینه بازسازی خانهها چقدر است؟
به گزارش زومان، پایتخت هنوز از آثار جنگ سر بلند نکرده است. در جای جای تهران از غرب تا شرق، آثار حملات دیده میشود؛ ساختمانهای تخریب شده، شیشههای شکسته و خودروهایی که از کار افتادهاند.
گزارشها نشان میدهد بیش از ۴۰ درصد حملات در تهران بوده است. سخنگوی شهرداری تهران اعلام کرده که در اثر این حملات، بیش از ۴۶ هزار واحد مسکونی و نزدیک به ۱۰ هزار خودرو و موتورسیکلت در تهران آسیب دیدهاند. بیش از ۶۶۰۰ نفر نیز به ناچار در هتلها مستقر هستند.
سخنگوی شهرداری تهران اعلام کرده که تمام هزینههای بازسازی واحدهای مسکونی از سوی شهرداری تهران تامین میشود و شهروندان هیچ هزینهای پرداخت نمیکنند. اما این بازسازی برای شهرداری چقدر آب میخورد؟
جزئیات واحدهای آسیبدیده در تهران
شهرداری تهران ۴۶۶۲۳ واحد مسکونی آسیبدیده را به چهار دسته تقسیم کرده است:
- خسارت جزئی: ۳۸۱۶۱ واحد
- تعمیرات متوسط: ۵۹۲۰ واحد
- مقاومسازی: ۱۸۲ واحد
- تخریب و نوسازی کامل: ۱۴۶۰ واحد
سخنگوی شهرداری تهران میگوید ۶۵ درصد واحدهایی که خسارت جزئی دیدهاند - در حد شکستگی در و پنجره و شیشه - تعمیر و بازسازی شدهاند.
اما در مورد واحدهایی که تخریب بیشتری داشتهاند، هزینهها بسیار سنگینتر است. برای تخمین این هزینه، باید برآوردی از هزینههای ساختوساز در تهران داشت.
هزینه ساختوساز در تهران چقدر است؟
سازمان نظام مهندسی کشور هزینه ساختوساز برای هر متر مربع را در کشور اعلام کرده است. طبق این جدول، این هزینه از ۱۲.۳ میلیون تومان تا ۲۴ میلیون تومان بر حسب تعداد طبقات ساختمان متغیر است. میانگین این اعداد میگوید نرخ ساخت و ساز در ابتدای سال گذشته ۱۸.۵ میلیون تومان به ازای هر متر مربع بوده است.
از سوی دیگر طبق گزارشهای مرکز آمار ایران، تورم نهادههای ساختمانی در شهر تهران - که تا فصل پاییز اعلام شده - در ۹ ماهه نخست سال ۱۴۰۴ یعنی تا پایان آذر برابر با ۴۴.۷ درصد بوده است.
اگر فرض کنیم در زمستان و بهار امسال نیز قیمت مصالح ساختمانی به اندازه فصل پاییز یعنی ۱۸.۴ درصد رشد کند، میتوان تخمین زد میانگین قیمت ساختوساز در تهران به ۳۷.۵ میلیون تومان به ازای هر متر مربع رسیده است.
این تخمین احتمالا یک برآورد دست پایین است، زیرا به گفته کارشناسان، وقوع جنگ و حمله به صنایع فولاد و پتروشیمی کشور باعث شده قیمت برخی نهادهها جهش زیادی داشته باشد.
تخمین هزینه جنگ برای شهرداری تهران
اگر متوسط متراژ هر واحد را ۸۰ متر در نظر بگیریم، با در نظر گرفتن نرخ ۳۷.۵ میلیون تومانی ساختوساز در تهران، میتوان گفت هزینه ساخت هر واحد مسکونی که به طور کامل تخریب شده و باید از نو ساخته شود، به ۳ میلیارد تومان میرسد. بنابراین «نوسازی» ۱۴۶۰ واحد مسکونی، ۴.۳۸ هزار میلیارد تومان خرج خواهد داشت.
طبق برآورد برخی فعالان بازار، «هزینه مقاومسازی» واحدهایی که سازه آنها آسیب دیده، نصف هزینه نوسازی کامل و «هزینه تعمیرات متوسط» ۳۰ درصد هزینه نوسازی کامل میتواند باشد، بر همین اساس مقاومسازی ۲.۱۹ همت و تعمیرات متوسط ۱.۳۱۴ همت برآورد هزینه دارد.
همچنین بر اساس پرس و جو از برخی افراد آسیب دیده، هزینه خسارت جزئی شکستن در و پنچره نیز برای هر واحد در حدود ۱۰ میلیون تومان است و شهرداری برای پوشش آن باید ۳۸۱.۶ میلیارد تومان هزینه بپردازد.
علاوه بر اینها شهرداری اعلام کرده که ۴۰۰ میلیون تومان نیز برای نوسازی اثاثیه منزل پرداخت میشود که اگر فرض کنیم به ۱۶۴۲ واحد مسکونی یعنی آنهایی که واحدشان نیاز به نوسازی یا مقاومسازی داشته پرداخت شود، هزینه آن ۶۵۶.۸ میلیارد تومان خواهد شد.
بنابراین مجموع هزینهای که شهرداری تهران تعهد داده بپردازد، حدود ۸ هزار و ۹۲۲ میلیارد تومان برآورد میشود.
میزان خسارت | تعداد | برآورد هزینه (میلیارد تومان) |
|---|---|---|
خسارت جزئی | ۳۸۱۶۱ | ۳۸۱.۶ |
تعمیرات متوسط | ۵۹۲۰ | ۱۳۱۴ |
مقاومسازی | ۱۸۲ | ۲۱۹۰ |
تخریب و نوسازی | ۱۴۶۰ | ۴۳۸۰ |
فشار جنگ بر بودجه شهری تهران چقدر است؟
علیرضا زاکانی شهردار تهران، اعلام کرده که صفر تا صد جبران خسارات تهران بر عهده شهرداری خواهد بود. شاید در نگاه اول این سوال پیش بیاید که شهرداری این منابع را از کجا تامین خواهد کرد؟ البته در تجربههای مشابه، بخشی از این هزینهها معمولاً از طریق دولت، منابع اضطراری یا جابهجایی در ردیفهای بودجهای تأمین میشود.
شهرداری تهران هر ساله بودجه قابل توجهی دارد که از چندین وزارتخانه هم فراتر میرود. بودجه این در سال ۱۴۰۵ به ۳۲۲.۹ همت رسیده است. بنابراین هزینه بازسازی واحدهای مسکونی آسیبدیده که حدود ۸.۹ همت برآورد میشود، معادل حدود ۲.۷ درصد از کل بودجه سال ۱۴۰۵ شهرداری است.
اگرچه این سهم در مقیاس کل بودجه چندان بزرگ به نظر نمیرسد، اما مقایسه آن با برخی ردیفهای دیگر بودجه، ابعاد واقعی آن را روشنتر میکند. برای مثال، در لایحه بودجه ۱۴۰۵، اعتبارات سرمایهای (مستمر و غیر مستمر) برای «متروی تهران» حدود ۴.۷ همت و برای «سازمان بوستانها و فضای سبز» ۴ همت بوده است. به این ترتیب، هزینه بازسازی میتواند معادل یا حتی فراتر از منابع تخصیصیافته به برخی پروژههای کلیدی شهری باشد.
البته در بودجه مصوب به شهرداری تهران اجازه داده شده تا ۴ درصد از مجموع اعتبارات هزینهای و سرمایهای را برای بحرانها و حوادث پیشبینینشده خرج کند.
در مجموع، اگرچه هزینه بازسازی در مقیاس کل بودجه شهرداری رقم کوچکی به نظر میرسد، اما تمرکز این هزینه در یک دوره زمانی کوتاه میتواند فشار قابلتوجهی بر منابع مالی شهری وارد کرده و اولویتبندی پروژههای عمرانی شهری را تحت تأثیر قرار دهد.