روایت دیده نشده از ناآرامی در شهرهای کوچک؛ ایلام و خوزستان در صدر شاخص فلاکت
حدود دو هفته است که برخی شهرها و استانهایی که نام آنها کمتر در خبرها شنیده میشود، به صدر اخبار منتقل شدهاند. اما آیا آمارهای اقتصادی میتوانند توضیحی درباره علت ناآرامی در این شهرها بدهند؟
ارتباط شاخصهای اقتصادی با اعتراضات
یک شاخص ساده برای ارزیابی وضعیت اقتصادی و سطح زندگی مردم، شاخص فلاکت است که مجموع نرخ بیکاری و نرخ تورم را در یک بازه زمانی در نظر میگیرد؛ وضعیت اشتغال و سطح قیمتها دو عاملی هستند که سطح رفاهی زندگی افراد را به طور مستقیم تحت تاثیر قرار میدهند. اگرچه این شاخص بسیار ساده تعریف شده و بسیاری از عوامل دیگر تعیینکنندهی رفاه اجتماعی مثل سطح درآمد، سطح دسترسی به خدمات و برخورداری از امکانات مختلف را در نظر نمیگیرد، با این حال میتواند تصویری کلی از آخرین وضعیت اقتصادی را در مناطق مختلف کشور نشان دهد.
شاخص فلاکت حاصل جمع نرخ بیکاری و نرخ تورم است. دو شاخصی که از یک سمت افزایش سطح قیمتها و دشواری خانوادهها در تامین نان و آب زندگی را نشان میدهد و از سوی دیگر تعداد نانآوران خانه را برآورد میکند.
طبق گزارشهای مرکز آمار ایران، در تابستان 1404، متوسط شاخص فلاکت در کل کشور برابر با 44.9 درصد بوده است. در این فصل نرخ تورم سالانه کشور به 37.5 درصد و نرخ بیکاری به 7.4 درصد رسید. اما فاصله نسبتا زیادی میان وضعیت بیکاری و تورم استانهای مختلف وجود دارد. به طوری که بیشترین شاخص فلاکت استانی برابر با 51.1 درصد و کمترین آن برابر با 40.7 درصد بوده است.
ایلام و خوزستان در صدر شاخص فلاکت
استان ایلام با 51.1 درصد بیشترین نرخ فلاکت را در کشور داشته است. تورم این استان در یک سال منتهی به تابستان امسال به 41.1 درصد و بیکاری آن به 10 درصد رسیده بود. این استان جزء اولین استانهایی بود که اخبار اعتراضات گسترده از آن مخابره شد. به طوری که حتی برخی شهرهای کمتر شناخته شده این استان مثل ملکشاهی به صدر اخبار منتقل شدند.
پس از ایلام، استان خوزستان در رتبه دوم شاخص فلاکت کشور برابر با 51 درصد قرار گرفته است. این استان با بیکاری 10.6 درصدی رکورددار بیکاری در بین استانهای کشور است. در طول دو هفته گذشته نیز نام شهرهای مختلفی از این استان از جمله اهواز، اندیمشک، شوشتر، گچساران، دزفول و ایذه در اخبار دیده شده است.
اصفهان، هرمزگان، سمنان، گلستان، سیستان و بلوچستان، کردستان و خراسان شمالی چند استان دیگری بودهاند که به ترتیب بیشترین شاخص فلاکت در آنها ثبت شده است.
اگرچه به باور کارشناسان، عوامل اقتصادی را نمیتوان تنها علت اعتراضات اخیر دانست، و ناآرامیها نیز محدود به این چند استان با شاخص فلاکت بالا نبوده است، اما این ارقام میتواند علت بخشی از نارضایتی را در سطح شهرهای کشور توضیح دهد.
به نظر شما علت اعتراضات اخیر در برخی شهرهای کوچک چه بوده است؟