مقایسه تکان‌دهنده: قدرت خرید یارانه ۸۹ دو برابر یارانه ۱۴۰۴ است

خبر آمدن یارانه جدید با رقم یک میلیون تومان، در نگاه اول شاید دلگرم کننده باشد. صحبت از عددی است که بیش از ۲۰ برابر یارانه نقدی قدیمی است. اما در اقتصاد، عددها گاهی بزرگ‌ترین دروغ‌ها را می‌گویند.

بیایید کمی از هیجان این صفرها فاصله بگیریم و به زبان بی‌رحم «قدرت خرید» صحبت کنیم. برای درک عمق فاجعه، باید سوار ماشین زمان شویم و به آذرماه ۱۳۸۹ برگردیم؛ روزهایی که محمود احمدی‌نژاد از پرداخت یارانه ۴۵ هزار و ۵۰۰ تومانی رونمایی کرد.

در آن روزگار، هر دلار آمریکا در بازار آزاد حدود ۱۰۵۰ تومان قیمت داشت. این یعنی یارانه نقدی پرداختی به هر ایرانی، معادل ۴۵ دلار ارزش داشت. رقمی که می‌توانست بخش قابل‌توجهی از هزینه‌های یک خانوار را پوشش دهد و در سبد کالا وزن مشخصی داشت. اما طی این سال‌ها از دولت احمدی‌نژاد تا همین روزها، ارزش پول ملی با سرعت بالا افت کرد و رقمی که در آن زمان پولی برای خودش بود، حالا به یک شوخی تبدیل شده است.

حالا به دی‌ماه ۱۴۰۴ و دولت پزشکیان بازمی‌گردیم. قرار است مبلغ یک میلیون تومان به حساب‌ها واریز شود. با دلارِ حوالی ۱۲۵ هزار تومان (یا نرخ‌های موثر بازار)، ارزش دلاری این یارانه چشمگیر تنها حدود ۸ دلار است!

اگر بخواهیم صرفاً بر اساس نرخ تورم رسمی مرکز آمار محاسبه کنیم، داستان واقعی‌تر هم می‌شود. آن ۴۵ هزار و ۵۰۰ تومان سال ۸۹، برای اینکه همان قدرت خرید را امروز حفظ کند، باید تبدیل به عددی نزدیک به یک میلیون و ۹۵۰ هزار تومان می‌شد.

این یعنی یارانه جدید پیشنهادی، تقریبا نصف ارزشی را دارد که یارانه قدیمی در زمان خودش داشت. ما در حال دریافت یک اسکناس درشت‌تر هستیم، اما در عمل، کالایی که در سبد خریدمان قرار می‌گیرد، آب رفته است. این قصه تکراری و غم‌انگیزِ ذوب شدن پول ملی است که هیچ صفری نمی‌تواند آن را پنهان کند.

به نظر شما این یارانه جدید چقدر می‌تواند گره از مشکلات معیشتی باز کند؟ دیدگاه خود را با ما در میان بگذارید.