برآورد سازمان ثبت اسناد و املاک کشور نشان می‌دهد که حدود ۲۰ میلیون ملک در ایران -از جمله تعداد زیادی آپارتمان- همچنان فاقد سند رسمی مالکیت هستند.

این سازمان امیدوار است با راه‌اندازی سامانه ثبت ادعا و تسهیل فرایند صدور سند، بخش قابل‌توجهی از این املاک را طی دو سال آینده تعیین تکلیف کند.

به گزارش میزان، اعظم قویدل سخنگوی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور اعلام کرد که حدود ۲۰ میلیون قطعه ملک در کشور فاقد سند مالکیت هستند.

به گفته او، تاکنون بیش از ۸۹ درصد از اراضی کشور حدنگاری شده و ۱۱ درصد باقی مانده است. این آمار شامل زمین‌های کشاورزی، املاک مسکونی و آپارتمان‌های فاقد سند نیز می‌شود.

قویدل پیش‌بینی کرد که بین ۲۰ تا ۳۰ میلیون ادعای مالکیت در سامانه ثبت ادعا ثبت شود.

مالکان املاک فاقد سند چقدر فرصت دارند؟

طبق اعلام سازمان ثبت، افرادی که ملکی را با قولنامه خریداری کرده‌اند اما سند رسمی به نام آن‌ها نیست، باید ادعای مالکیت خود را در سامانه ثبت ادعا ثبت کنند.

مهلت دو‌ساله ثبت ادعا از اول خرداد ۱۴۰۵ آغاز شده و تا اول خرداد ۱۴۰۷ ادامه دارد.

سخنگوی سازمان ثبت تأکید کرده که این مهلت تمدید نخواهد شد. افراد پس از ثبت ادعای خود نیز دو سال فرصت دارند تا اقدامات قانونی لازم برای دریافت سند را انجام دهند.

متقاضیان می‌توانند از طریق سامانه کاتب وارد بخش قانون الزام و سامانه ثبت ادعا شوند. افرادی که سند رسمی حدنگار به نام خود دارند، نیازی به ثبت ادعای مالکیت ندارند.

صدور سند برای املاک قولنامه‌ای چقدر زمان می‌برد؟

به گفته قویدل، مالکان املاک فاقد سند می‌توانند با ارائه مدارک عادی مالکیت، از طریق سامانه ثبت ملک درخواست صدور سند کنند.

پس از بررسی مدارک و تأیید تصرفات مالکانه، رأی هیئت مربوطه منتشر می‌شود و از زمان انتشار نخستین آگهی، ۶۰ روز برای اعتراض فرصت وجود دارد.

در صورت نبود اعتراض و مشکل حقوقی، فرایند دریافت سند در بهترین حالت حدود شش ماه طول می‌کشد.

یکی دیگر از مشکلات موجود، آپارتمان‌هایی هستند که به دلیل نداشتن پایان کار یا پرداخت‌نشدن جرایم ساختمانی، هنوز سند رسمی ندارند. سازمان ثبت اعلام کرده که برای تعیین تکلیف این املاک نیز سازوکاری در قانون پیش‌بینی شده است؛ بااین‌حال، اجرای آن به تصویب آیین‌نامه مربوطه در دولت بستگی دارد.

سندهای دفترچه‌ای نیز باید تعویض شوند

در کنار املاک فاقد سند، سازمان ثبت از مالکان دارای سندهای دفترچه‌ای نیز خواسته است برای تبدیل آن‌ها به سند تک‌برگ اقدام کنند.

به گفته سخنگوی این سازمان، تعویض سندهای دفترچه‌ای در شرایط معمول کمتر از ۱۰ روز زمان می‌برد. مالکان می‌توانند درخواست خود را از طریق دفاتر اسناد رسمی یا ادارات ثبت ارائه کنند.

تعویض‌نکردن این اسناد ممکن است هنگام فروش ملک، انتقال رسمی مالکیت یا وثیقه‌گذاشتن آن مشکلاتی ایجاد کند.