این روزها پرسش اصلی بسیاری از خانوارها این است که دهک چگونه تعیین میشود و اگر عدد اعلامشده با وضعیت واقعی زندگی همخوانی نداشته باشد، چه باید کرد.
دهکبندی، خانوارهای جامعه را براساس وضعیت اقتصادی به ۱۰ گروه تقریبا مساوی تقسیم میکند؛ بهطوریکه هر دهک حدود ۱۰ درصد جمعیت را دربر میگیرد و دهک اول کمبرخوردارترین خانوارها و دهک دهم برخوردارترین گروه را شامل میشود.
نکته مهم این است که تعیین دهک صرفا به عدد حقوق ماهانه محدود نمیشود و برای ترسیم تصویری از توان اقتصادی خانوار، مجموعهای از اطلاعات بررسی میشود. از درآمد و گردش حسابهای بانکی گرفته تا مالکیت خانه، خودرو، سهام و دیگر داراییهای ثبتشده، همگی میتوانند در این ارزیابی اثر داشته باشند.
دهک درآمدی با دهک هزینهای چه فرقی دارد؟
این دو مفهوم گاهی بهجای یکدیگر بهکار میروند، اما یکسان نیستند. در دهک درآمدی، خانوارها براساس میزان درآمد رتبهبندی میشوند، درحالیکه دهک هزینهای به مخارج و الگوی هزینهکرد خانوار توجه دارد.
براساس معیارهای مورد اشاره، وضعیت اقتصادی خانوار با مجموعهای از متغیرها سنجیده میشود؛ از جمله درآمد ماهانه و سالانه اعضای خانوار، تراکنشهای بانکی و میزان گردش حساب، مالکیت ملک و خودرو، و سرمایه، سهام و سایر داراییهای ثبتشده. به همین دلیل ممکن است دو خانوار با درآمد ماهانه مشابه، الزاما در یک دهک قرار نگیرند، زیرا تصویر اقتصادی آنها فقط از روی فیش حقوقی ساخته نمیشود.
استعلام دهکبندی یارانه با کد ملی
یکی از راههای بررسی دهک خانوار استفاده از سامانه حمایت است. سرپرست خانوار میتواند با واردکردن شماره ملی و شماره تلفن همراهی که به نام خودش ثبت شده، وضعیت دهک و دریافت یارانه را مشاهده کند. در صورتی که نتیجه نمایشدادهشده با شرایط خانوار همخوانی نداشته باشد، امکان پیگیری و ثبت اعتراض نیز در همین مسیر پیشبینی شده است.
استعلام دهکبندی با کد دستوری
برای افرادی که به اینترنت دسترسی ندارند، در اطلاعات ارائهشده امکان استعلام از طریق کد دستوری هم مطرح شده است. با شمارهگیری #۴۳۸۵۷*۴* و وارد کردن شماره ملی سرپرست خانوار، میتوان وضعیت مربوط به دهک و یارانه را بررسی کرد. همچنین استفاده از برخی اپلیکیشنهای معرفیشده برای خدمات رفاهی، از دیگر روشهای ذکرشده برای بررسی وضعیت خانوار به شمار میرود.
دریافتنکردن پیامک بهتنهایی به این معنی نیست که امکان مشاهده وضعیت دهک وجود ندارد. خانوارها میتوانند از مسیرهای رسمی استعلام، وضعیت خود را مستقیم بررسی کنند و در عین حال بهتر است به پیامکهای ناشناس اعتماد نشود؛ بهخصوص زمانی که پیام حاوی لینک یا درخواست اطلاعات بانکی است. اطلاعات مربوط به یارانه و دهک باید فقط از مسیرهای رسمی پیگیری شود.
ممکن است خانواری پس از استعلام تصور کند دهک ثبتشده با درآمد، داراییها و شرایط واقعی زندگی او تناسبی ندارد. در چنین شرایطی، امکان ثبت اعتراض در سامانه حمایت وجود دارد و پس از ثبت درخواست، اطلاعات خانوار بررسی میشود. نتیجه نیز از طریق سامانه قابل پیگیری خواهد بود و فرایند رسیدگی ممکن است از چند روز تا چند هفته زمان ببرد.
در نهایت، مهمترین نکته این است که دهک یارانهای یک عدد ثابت و همیشگی نیست و با تغییر وضعیت اقتصادی و اطلاعات خانوار میتواند تغییر کند. به همین دلیل، اگر در دریافت یارانه یا وضعیت دهک تغییری ایجاد شده باشد، نخستین قدم باید استعلام اطلاعات ثبتشده و در صورت وجود مغایرت، ثبت اعتراض از مسیر رسمی باشد.
شما تجربهای از استعلام یا اعتراض به دهک یارانهای داشتهاید؟