رویترز به نقل از سه منبع ارشد ایرانی گزارش داده که فشار اقتصادی آمریکا بر ایران به مرحلهای حساس رسیده و تحمل آن برای تهران بهطور فزایندهای دشوار شده است.
بهگزارش Reuters، تحریمهای تازه و محاصره صادرات نفت، شبکههایی را که ایران طی دهههای گذشته برای دور زدن محدودیتها بهکار میگرفت، محدودتر و پرهزینهتر کرده است؛ از شبکههای مالی در کشورهای دیگر گرفته تا شرکتهای واسطه، نفتکشهای ثبتنشده و مسیرهای غیررسمی.
سه منبعی که رویترز نامشان را منتشر نکرده، گفتهاند قطع دسترسی ایران به شبکههای تامین مالی بینالمللی در کشورهای ثالث یک تهدید واقعی و فوری به شمار میرود. به روایت همین منابع، مسیرهای کمتری برای تامین ارز خارجی و خرید کالا در اختیار تهران قرار دارد و همین موضوع، هزینه گردش مالی را بالا برده است.
فشار مالی تنها به محدود شدن مسیرها ختم نشده و اثر دیگری هم گذاشته است. ایران برای عبور از تحریمها ناچار است حقالعمل و هزینه بیشتری به واسطهها بپردازد، اما کاهش منابع مالی، تامین همین هزینهها را هم دشوارتر کرده است. نتیجه، افزایش بهای پنهانِ ادامه تجارت در سایه تحریمها بوده است.
یکی از منابع ارشد ایرانی به رویترز گفته ذخایر بنزین ایران تنها برای حدود دو ماه دیگر کفایت میکند. رویترز نوشته ایران با وجود تولید نفت، بهدلیل محدودیت ظرفیت پالایش، همچنان به واردات بخشی از سوخت مورد نیاز خود وابسته مانده است.
مقام ایرانی دیگری نیز گفته تحریمهای تازه باعث شده برخی واسطههای فروش نفت عقبنشینی کنند یا برای ادامه همکاری پول بیشتری بخواهند. با وجود این، تهران هنوز دهها میلیون بشکه نفت ذخیرهشده در نفتکشهایی خارج از محدوده محاصره در اختیار دارد.
یک مقام ارشد ایرانی ارزیابی کرده که جنگ وارد مرحلهای شده که دو طرف میکوشند از فشار اقتصادی برای اثرگذاری بر سیاست داخلی طرف مقابل استفاده کنند. به گفته او، تهران امیدوار است نگرانی از افزایش تورم، دولت آمریکا را در آستانه انتخابات میاندورهای نوامبر محتاطتر کند؛ در مقابل، واشنگتن تلاش دارد فشار اقتصادی، نارضایتی داخلی در ایران را افزایش دهد.
رویترز در جمعبندی گزارش خود نوشته این تحولات میتواند نشانه تغییر موازنه در بنبست چندماهه میان تهران و واشنگتن باشد، هرچند هنوز هیچیک از طرفین نشانهای از آمادگی برای پذیرش امتیازهای مورد مطالبه طرف مقابل نشان ندادهاند.
گزارش رویترز نشان میدهد فشار تحریمها دیگر فقط بر فروش نفت یا نقلوانتقال پول متمرکز نیست و اکنون به حلقههای واسط، تامین ارز، واردات کالا و حتی ذخایر سوخت هم سرایت کرده است. در چنین وضعی، هزینه حفظ مسیرهای غیررسمی افزایش مییابد و فضای مانور تهران محدودتر میشود.
در سوی مقابل، محاسبه واشنگتن نیز بر این پایه شکل گرفته که فشار اقتصادی بتواند رفتار داخلی و خارجی تهران را تغییر دهد. با این حال، گزارش فعلی نشان میدهد هر دو طرف هنوز از عقبنشینی علنی فاصله دارند و بنبست سیاسی ادامه پیدا کرده است.
نظر شما درباره تاثیر تحریمهای تازه بر معادلات تهران و واشنگتن چیست؟