ادعای طرح ترور قالیباف و عراقچی در مذاکرات صلح؛ واشنگتن هشدار داد، تلآویو تکذیب کرد
به گزارش زومان، مقامهای آمریکایی میگویند در حالی که واشنگتن بهدنبال توافق موقت صلح با تهران در بهار امسال بود، این خطر وجود داشت که اسرائیل در حال طراحی ترور مذاکرهکنندگان ارشد ایران باشد. به گفته این مقامات، نگرانی اصلی بر سر عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، و محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس، متمرکز شده بود؛ افرادی که هرگونه تلاش برای ترورشان میتوانست مذاکرات را به بنبست بکشاند.
بهگزارش نیویورکتایمز، این نگرانیها در حالی بالا گرفت که دولت آمریکا و ایران از آوریل وارد گفتوگوهای حساسی برای رسیدن به آتشبس و سپس یک توافق صلح موقت شده بودند.
مقامهای آمریکایی گفتهاند که از همان آغاز جنگ، کشتن رهبران ارشد ایران بخشی از راهبرد اسرائیل بود، اما با آغاز جدی مذاکرات در آوریل، واشنگتن باور داشت هر تلاشی برای حذف عراقچی یا قالیباف میتواند گفتوگوها را نابود کند و جنگ را دوباره شعلهور سازد.
با این حال دفتر نتانیاهو در اطلاعیهای هر گونه برنامه برای ترور قالیباف و عراقچی در زمان مذاکرات را تکذیب کرد و گزارش نیویورکتایمز را «یک جعل کامل» خواند.
طبق گزارش نیویورکتایمز، مقامات آمریکایی توضیح دادهاند که دولت آمریکا تا جایی پیش رفت که از برخی کشورهای منطقه خواست به ایران هشدار دهند شاید اسرائیل بخواهد آن دو مقام را هدف قرار دهد.
به گفته این منابع، واشنگتن پذیرفته بود که عراقچی و قالیباف در اوج نبرد میتوانستند اهدافی مشروع برای اسرائیل باشند، زیرا تلآویو در پی سرنگونی دولت سختگیر ایران بود، اما پس از جدی شدن مذاکرات در آوریل، هرگونه اقدام برای ترور آنان از نگاه آمریکا به معنای پایان گفتوگوها بود.
شکاف اهداف جنگی آمریکا و اسرائیل
طبق گزارش این رسانه آمریکایی در حالی که حملات آمریکا بر نیروی دریایی و نیروهای موشکی ایران متمرکز بود، اسرائیل در مرحله نخست جنگ بر رهبری سیاسی و امنیتی ایران اولویت گذاشت و قصد داشت هرچه میتواند مقام بلندپایه از میان ببرد.
در میان قربانیان، چهرههایی هم بودند که دولت ترامپ امیدوار بود با آنها مذاکره کند، از جمله علی لاریجانی، مقام ارشد امنیت ملی ایران، و کمال خرازی، وزیر خارجه پیشین ایران؛ هر دو نفر زمانی ترور شدند که در روند گفتوگو با آمریکا نقش داشتند و بر اثر حملات هوایی اسرائیل جان باختند.
این نگرانی در واشنگتن نشان میداد که اهداف جنگی آمریکا و اسرائیل، که در آغاز جنگ به هم نزدیک بودند، خیلی زود از هم فاصله گرفتهاند. آمریکا به دنبال توافق صلح بود، اما اسرائیل از همان توقف اولیه درگیریها در آوریل با تردید به روند آشتی نگاه میکرد.
آتشبس دو هفتهای اولیه در آوریل با حمایت سرد و اکراهآمیز مقامهای اسرائیلی روبهرو شد و در افکار عمومی اسرائیل نیز این احساس وجود داشت که آمریکا جنگ را زودتر از موعد پایان میدهد.
در ژوئن، آمریکا و ایران به یک توافق چارچوبی رسیدند که هدف آن بازگشایی تنگه هرمز و ترسیم خطوط کلی گفتوگوهای بعدی درباره برنامه هستهای تهران بود. با این حال، مقامها و تحلیلگران اسرائیلی آن توافق اولیه را فاجعهبار میدانستند، چون نه به هدفهای جنگی اسرائیل برای تغییر رژیم، نابود کردن نیروهای نیابتی ایران و وارد کردن ضربه جدی به برنامه موشکی این کشور رسیده بود و نه نگرانیها درباره توان هستهای ایران را بهطور معنادار محدود میکرد. مقامهای اسرائیلی همچنین بیم داشتند که این توافق میلیاردها دلار پول را به ایران سرازیر کند و به تهران امکان دهد پس از جنگ، با سرعت بازسازی شود.
والاستریت ژورنال در مارس گزارش داده بود که اسرائیل نام عراقچی و قالیباف را در فهرست اهداف خود قرار داده، اما همزمان با آغاز بحثهای آمریکا درباره شروع مذاکرات با ایران، موقتا نام آنها را از فهرست حذف کرده بود.
یک مقام آمریکایی و یک مقام خاورمیانهای نیز گفتهاند که دولت ترامپ حدودا همان زمان فهمید دستکم قالیباف در فهرست هدفگیری اسرائیل قرار دارد و از اسرائیل خواست از این اقدام خودداری کند. در همین دوره، گفتوگوها درباره سرنوشت این دو مقام به یکی از حساسترین نقاط تنش میان واشنگتن و تلآویو تبدیل شد.
هشدارهای امنیتی، سفرهای پرخطر و فرود اضطراری
به گزارش نیویورکتایمز، مقامهای ایرانی میگویند قالیباف در جنگ ۱۲ روزه ژوئن ۲۰۲۵ و نیز در درگیری امسال، بار دیگر تا آستانه مرگ رفت.
به گفته سه مقام ارشد ایرانی و همچنین اظهارنظرهای عمومی مقامها، اسرائیل در یکی از حملات خود جلسه محرمانه مقامهای ارشد دولت را در پناهگاهی زیر یک کوه هدف گرفت و در هر دو حادثه، قالیباف از زیر آوار بیرون کشیده شد.
محسن زنگنه، نماینده مجلس، در اواخر آوریل و پس از نشست اسلامآباد به رسانههای محلی گفت:
امروز آقای قالیباف و آقای عراقچی و دیگر اعضای تیم مذاکرهکننده با آگاهی از خطرات امنیتی سنگین، جان خود را کف دست گذاشتهاند و این را باید فداکاری واقعی دانست، نه مانور سیاسی.
تدابیر ایران برای حفظ امنیت مقامات ارشد
در جریان مذاکرات، ایران هم تدابیری اتخاذ کرده تا هدف قرار دادن مقامهای ارشد برای اسرائیل دشوارتر شود. در آوریل، قرار بود قالیباف برای دیدار با جی. دی. ونس، معاون رئیسجمهور، به اسلامآباد سفر کند، اما مقامهای امنیتی ایران نگران بودند که اسرائیل از این فرصت برای ترور قالیباف یا عراقچی و برهم زدن گفتوگوها استفاده کند.
به گفته همان مقامها، ایرانیها از طریق میانجیهای پاکستانی و قطری از آمریکا تضمین خواستند که اسرائیل هیچ عملیات پنهانی علیه هیئت ایرانی انجام ندهد.
جنگندههای پاکستانی هواپیماهای ایرانی حامل هیئتی متشکل از بیش از ۷۰ ایرانی را از مرز ایران تا اسلامآباد اسکورت کردند و پس از پایان نشست نیز آنها را در مسیر بازگشت همراهی کردند.
با این حال، در راه بازگشت به تهران، تهدید امنیتی تازهای پدید آمد. مقامهای امنیتی ایران به هواپیمایی که قالیباف را به تهران بازمیگرداند اطلاع دادند که اطلاعاتی دریافت کردهاند مبنی بر اینکه اسرائیل قصد حمله به این هواپیما را دارد و دو جنگنده اسرائیلی نیز از مرز غربی و از سمت عراق وارد حریم هوایی ایران شدهاند. مهدی محمدی، مشاور ارشد قالیباف که او را در سفر اسلامآباد همراهی میکرد، این روایت را در صفحه اجتماعی خود تایید کرد.
هواپیما در شهر مشهد، نزدیکترین فرودگاه ایران به مرز پاکستان، فرود اضطراری کرد و هیئت ایرانی حدود هشت ساعت مسیر زمینی را تا تهران طی کرد. با وجود همه این تهدیدها، مقامها همچنان به سفر ادامه دادهاند. در اواخر ماه مه، قالیباف و عراقچی برای گفتوگو به قطر رفتند و سپس در ژوئن برای دومین دیدار حضوری با ونس و هیئت آمریکایی به سوئیس سفر کردند.
به نظر شما ادعای کدام طرف صحیح است؟