طرح تخلیه کشتیها از تنگه هرمز به حالت تعلیق درآمد
به گزارش زومان، سازمان بینالمللی دریانوردی (IMO) روز پنجشنبه اجرای طرح خروج صدها کشتی سرگردان و هزاران دریانورد از تنگه هرمز را به طور موقت متوقف کرد؛ تصمیمی که پس از هدف قرار گرفتن یک کشتی در خلیج عمان اتخاذ شد.
براساس گزارش رویترز، آرسنیو دومینگز دبیرکل سازمان بینالمللی دریانوردی، در بیانیهای اعلام کرد: امروز به من اطلاع داده شد که یک کشتی در خلیج عمان مورد حمله قرار گرفته است؛ کشتی که پیش از این از تنگه هرمز عبور کرده بود. این شناور در چارچوب طرح تخلیه و هدایت کشتیهای سازمان بینالمللی دریانوردی تردد نکرده بود.
تصمیم گرفتهام اجرای این طرح را موقتاً متوقف کنم تا بار دیگر اطمینان حاصل شود که تضمینهای امنیتی لازم برای کشتیهای موجود در فهرست این برنامه و همچنین سایر شناورهای حاضر در منطقه همچنان برقرار است.- آرسنیو دومینگز
این طرح که از روز سهشنبه آغاز شده بود، به کشتیها و خدمه آنها اجازه میداد بهصورت داوطلبانه از دو مسیر تعیینشده خلیج فارس را ترک کنند؛ یک مسیر از آبهای ایران عبور میکرد و مسیر دیگر از آبهای عمان و تحت نظارت آمریکا میگذشت.
بر اساس آمار اولیه سازمان بینالمللی دریانوردی، از ۲۳ ژوئن (۲ تیر) تا صبح ۲۵ ژوئن (۴ تیر)، ۵۷ کشتی حامل حدود ۱۱۰۰ دریانورد در قالب این برنامه از تنگه هرمز عبور کردهاند.
این سازمان جزئیاتی درباره کشتی هدف قرار گرفته منتشر نکرده است.
اما اصل ماجرا چه بود؟
عصر پنجشنبه سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا (UKMTO) اعلام کرد یک کشتی کانتینربر هنگام تلاش برای عبور از تنگه هرمز در نزدیکی سواحل عمان، وقوع یک حمله مشکوک را گزارش کرد؛ حملهای که بار دیگر توجه بازارهای جهانی و فعالان صنعت کشتیرانی را به تنگه هرمز جلب کرد.
روزنامه والاستریت ژورنال و خبرگزاری رویترز به نقل از منابع آمریکایی مدعی شدند ایران به یک کشتی باری با پرچم سنگاپور در تنگه هرمز حمله کرده است. اما مقامات ایرانی تا زمان تنظیم این گزارش واکنشی رسمی به این ادعاها نشان نداده اند.
سپاه پاسداران روز پنجشنبه دو مسیر موقت جدید برای هدایت و تخلیه کشتیها را که از سوی سازمان بینالمللی دریانوردی (IMO) و با همکاری عمان معرفی شده بود، رد کرد.
همزمان، نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس (مرجع نمایندگی جمهوری اسلامی ایران) نیز در اطلاعیهای اعلام کرد هرگونه تردد از مسیرهای خارج از چارچوبهای تعیینشده این نهاد، مشمول تضمین عبور ایمن نخواهد بود و از پوششهای بیمهای و مسئولیتهای مرتبط برخوردار نمیشود.
مسئولیت تبعات ناشی از استفاده از مسیرهای غیرمجاز بر عهده مالک، بهرهبردار و فرمانده شناور خواهد بود.- بخشی از بیانیه نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس
اما این تنها تحول مهم روز در تنگه هرمز نبود.
روزنامه گاردین نیز ادعا کرد که ایران با طرح مورد حمایت سازمان ملل برای تخلیه گسترده کشتیها از طریق تنگه هرمز مخالفت کرده است؛ طرحی که با حمایت عمان دنبال میشد و هدف آن کاهش ازدحام و تسهیل عبور کشتیها از این مسیر حساس بود.
این پیشنهاد بخشی از یک ابتکار گستردهتر به رهبری عمان تلقی میشد که بر اساس آن، مدیریت تنگه هرمز با الگوبرداری از سازوکارهای مورد استفاده در تنگه مالاکا و سنگاپور و با تکیه بر همکاریهای منطقهای و هزینههای داوطلبانه بازطراحی شود.
این تحولات به سرعت بر بازار انرژی نیز اثر گذاشت. قیمت نفت که در ساعات ابتدایی روز تحت تأثیر بازگشایی تدریجی تنگه هرمز روندی نزولی داشت، پس از انتشار اخبار مربوط به حادثه دریایی و افزایش نگرانیهای امنیتی تغییر مسیر داد.
بهای نفت برنت با ۹۳ سنت معادل ۱.۳ درصد افزایش به ۷۴.۶۷ دلار در هر بشکه رسید و نفت خام وستتگزاس اینترمدیت آمریکا نیز با رشد ۱.۷ درصدی در سطح ۷۱.۵۰ دلار معامله شد.