دو روایت از انفجارهای بندرعباس؛ آمریکا از «عملیات دفاعی» گفت، سپاه از توقف نفتکش

رویترز و آسوشیتدپرس به نقل از مقام‌های آمریکایی گزارش دادند ارتش آمریکا یک عملیات «دفاعی» انجام داده و چند پهپاد ایرانی را در اطراف تنگه هرمز هدف قرار داده است. بر اساس این روایت، نیروهای آمریکایی همچنین یک ایستگاه کنترل زمینی در بندرعباس را که در آستانه پرتاب پهپاد بود، هدف قرار دادند.

در مقابل، رسانه‌های نزدیک به سپاه پاسداران از جمله تسنیم روایت دیگری ارائه کردند. به گفته این رسانه‌ها، یک نفتکش آمریکایی با خاموش کردن سامانه‌های راداری خود قصد عبور از تنگه هرمز را داشته که با اقدام نیروی دریایی سپاه متوقف شده است. در ادامه نیز آمریکا به مناطقی در اطراف بندرعباس شلیک کرده که صدای انفجارها مربوط به همان اقدام بوده و خسارت جانی یا مالی در پی نداشته است.

هر دو روایت اما روی یک نقطه مشترک تأکید دارند: تنگه هرمز دوباره به مرکز تنش بازگشته است.

در حالی که آتش‌بس میان ایران و آمریکا هنوز به‌طور رسمی برقرار است، خبرها نشان می‌دهد اختلاف اصلی دیگر فقط بر سر برنامه هسته‌ای نیست. حالا آینده تنگه هرمز، امنیت عبور نفتکش‌ها و این‌که چه کسی قواعد این آبراه را تعیین می‌کند، به یکی از مهم‌ترین محورهای چانه‌زنی تبدیل شده است.

این تنش‌ها تنها چند ساعت بعد از آن بالا گرفت که دونالد ترامپ گزارش تلویزیون ایران درباره احتمال توافق بر سر مدیریت مشترک تنگه هرمز با عمان را رد کرد و گفت هیچ کشوری قرار نیست کنترل این آبراه را در دست بگیرد.

آمریکا تأکید می‌کند حملات اخیر «دفاعی» بوده و با هدف حفظ آتش‌بس انجام شده است. در مقابل، رسانه‌های نزدیک به سپاه نیز تأکید دارند اتفاقات بندرعباس خسارت جدی نداشته است.

نکته مهم اینجاست که با وجود تنش‌های تازه، نه تهران و نه واشنگتن تاکنون از عبارت «نقض آتش‌بس» استفاده نکرده‌اند؛ موضوعی که نشان می‌دهد دو طرف فعلاً تلاش می‌کنند تنش را زیر سقف فروپاشی کامل مذاکرات نگه دارند.

این دومین حادثه مهم در کمتر از یک هفته گذشته است؛ اتفاقی که بار دیگر شکنندگی وضعیت فعلی را یادآوری می‌کند.

بازار نفت هم خیلی سریع به تحولات تازه واکنش نشان داد. پس از انتشار خبر درگیری‌های جدید، قیمت نفت دوباره افزایش یافت. گزارش‌ها همچنین از کاهش شدید عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز از زمان آغاز جنگ در اسفند ۱۴۰۴ خبر می‌دهند؛ مسیری که پیش از جنگ محل عبور حدود یک‌پنجم انرژی جهان بود.

هم‌زمان خبرهای دیگری هم از پشت پرده مذاکرات منتشر شده است. رسانه‌های آمریکایی می‌گویند بخشی از گفت‌وگوها بر سر سرنوشت ذخایر اورانیوم غنی‌شده ایران، کاهش تحریم‌ها و حتی نقش روسیه و چین در توافق احتمالی متمرکز شده است.

در داخل آمریکا نیز بخشی از جمهوری‌خواهان معتقدند توافق احتمالی بیش از حد به نفع تهران خواهد بود و شباهت‌هایی با برجام دوران اوباما دارد.

فعلاً نه خبر قطعی از توافق دیده می‌شود و نه نشانه‌ای از بازگشت کامل به جنگ. اما حوادث جنوب ایران نشان می‌دهد تنگه هرمز دوباره به مهم‌ترین نقطه تماس تهران و واشنگتن تبدیل شده؛ جایی که هم‌زمان میدان تنش، بازار انرژی و میز مذاکره را به هم وصل می‌کند.