۳۰۰۰ کانتینر متوقف ایران در کراچی؛ پاکستان مسیرهای زمینی را باز کرد
به گزارش زومان، در حالی که محاصره دریایی ایران ادامه دارد و برخی از احتمال ادامه این محاصره برای چند ماه صحبت میکنند، وزارت بازرگانی پاکستان دستور جدیدی صادر کرده که اجازه میدهد کالاهایی که مبدأ آنها کشورهای ثالث است، از طریق پاکستان به صورت زمینی به ایران منتقل و تحویل داده شوند.
طبق گزارش الجزیره، پاکستان شش مسیر ترانزیتی زمینی باز کرده تا کالاهایی که به مقصد ایران در آن جابجا شوند. به این ترتیب این کشور به یک کریدور جادهای در خاک خود رسمیت بخشیده است. اگرچه ایران تا کنون به طور رسمی در این مورد اظهار نظر نکرده است.
مختصات شش مسیر ترانزیتی جدید
بر اساس گزارش الجزیره، شش مسیر تعیینشده، بنادر اصلی پاکستان شامل کراچی، بندر قاسم و گوادر را از طریق استان سیستان و بلوچستان و شهرهای تربت، پنجگور، خضدار، کویته و دالبندین به دو گذرگاه مرزی ایران، گبد و تفتان، متصل میکند.
کوتاهترین مسیر، کریدور گوادر - گبد، زمان رسیدن به مرز ایران را به ۲ تا ۳ ساعت کاهش میدهد؛ در حالی که این زمان از کراچی - بزرگترین بندر پاکستان - تا مرز ایران بین ۱۶ تا ۱۸ ساعت است.
به گفته مقامات پاکستان، مسیر گوادر - گبد میتواند هزینههای حملونقل را در مقایسه با هزینهها از بندر کراچی بین ۴۵ تا ۵۵ درصد کاهش دهد.
البته این کریدور به یک کشور اجازه عبور نمیدهد: هند. پس از جنگ هوایی هند و پاکستان در مه ۲۰۲۵، دستوری صادر شد که ترانزیت کالاهای هندی از طریق پاکستان را به هر شکل ممنوع کرد. این دستور همچنان معتبر است.
پاسخی اقتصادی به بنبست صلح
اسلامآباد در طول هفتههای گذشته نقش میانجیگر را بین ایران و آمریکا ایفا کرده است. با این حال مذاکرات پس از یک دور به بنبست رسید. محاصره دریایی آغاز شد و دور دوم مذاکرات لغو شد.
الجزیره میگوید به نظر میرسد دستور ترانزیت، پاسخی اقتصادی و مستقیم به این بنبست باشد.
بیش از ۳۰۰۰ کانتینر که مقصد آنها ایران است، برای چندین روز در بندر کراچی متوقف ماندهاند، زیرا کشتیها قادر به بارگیری آنها نیستند. حق بیمه جنگی از حدود ۰.۱۲ درصد ارزش کشتی پیش از آغاز درگیری، به حدود ۵ درصد افزایش یافته است؛ موضوعی که حملونقل دریایی به منطقه را برای بسیاری از شرکتها بیش از حد پرهزینه کرده است.
در این شرایط ساخت یک کریدور جدید، راهکاری مقرون به صرفه برای هر دو کشور به نظر میرسد.
جام کمال خان، وزیر فدرال بازرگانی پاکستان، این ابتکار را «گامی مهم در جهت ترویج تجارت منطقهای و تقویت نقش پاکستان بهعنوان یک کریدور کلیدی تجاری» توصیف کرده است.
نقشه تجارت منطقه تغییر میکند؟
پیامدهای تاسیس این کریدور فراتر از روابط دوجانبه ایران و پاکستان است. بر خلاف شرایط کنونی که ایران نیازمند این کریدور زمینی است، در بلندمدت این مسیر تجاری میتواند به نفع پاکستان عمل کند.
روابط پاکستان و حکومت طالبان در افغانستان که در ماههای اخیر بسیار تیره و تار شده است، مسیر اصلی تجارت پاکستان با افغانستان و آسیای مرکزی را مسدود کرده و این کشور به دنبال مسیرهای جایگزین بدون عبور از افغانستان است.
با تاسیس کریدور جدید، پاکستان میتواند تجارت خود را از طریق ایران انجام دهد، و دیگر مجبور نیست از افغانستان عبور کند. این موضوع میتواند درآمدهای ترانزیتی افغانستان را در بلندمدت به شدت کاهش دهد.
همچنین از سوی دیگر، این مسیر وابستگی پاکستان به مسیرهای دریایی طولانیتر از طریق خلیج فارس را کاهش میدهد و میتواند پاکستان را به دروازه زمینی پروژههای تجاری چین به سمت غرب آسیا تبدیل کند.
در نهایت ژئوپلیتیک، امنیت و زیرساختها تعیین میکنند کدام کریدورها غالب شوند.