یک مقام پیشین: استارلینک را نمیتوان با ممنوعیت مهار کرد
سید ابوالحسن فیروزآبادی، رئیس پیشین مرکز ملی فضای مجازی، با تأکید بر اینکه منع قانونی نمیتواند پاسخگوی گسترش اینترنت ماهوارهای باشد، گفت: تجربه نشان داده است که ممنوعیت صرف، راهکار مؤثری برای کنترل فناوریهای ارتباطی نیست.
فیروزآبادی در گفتگو با ایسنا، با تشبیه نیاز ارتباطی به نیازهای حیاتی زندگی، اظهار داشت: اگر شما به هوا نیاز داشته باشید و قانونی بگذارند که استفاده از هوا ممنوع است، آیا رعایت میکنید؟ نیاز ارتباطی و اطلاعاتی برای جامعه جزو لوازم زندگی شده است. اگر دولت آب را منع کند و بگوید من آب را به شما میدهم و اگر ندادم حق ندارید از آب دیگری استفاده کنید یا از گاز یا منبع دیگری استفاده کنید، آیا مردم از چنین قانونی تبعیت میکنند؟ من فکر نمیکنم تبعیت کنند. به نظر میرسد ما باید آماده این باشیم که نمیتوانیم همه را قطع کنیم. حکومت باید آماده شود برای زمانی که مهار امنیتی باید مستقل از قطع کردن صورت بگیرد.
رئیس پیشین مرکز ملی فضای مجازی با اشاره به شنیدهها درباره استفاده از استارلینک در کشور تصریح کرد: ممکن است در کوتاهمدت بتوان با منع قانونی جلوی گسترش این فناوری را گرفت، اما با توجه به افزایش تعداد منظومههای ماهوارهای، این رویکرد در بلندمدت کارایی نخواهد داشت؛ همانطور که ممنوعیت دیشهای ماهوارهای در مقیاس گسترده عملاً بیاثر بوده است.
وی این وضعیت را مشابه فیلترینگ پلتفرمهایی دانست که دهها میلیون نفر از آنها استفاده میکنند و افزود: بسیاری از افراد برای تأمین معیشت خانواده خود از این فضاها بهره میبرند و تصمیمات صرفاً بازدارنده، بدون در نظر گرفتن واقعیتهای اجتماعی، پاسخگو نخواهد بود.
فیروزآبادی با اشاره به نحوه تصمیمگیری در شرایط بحرانی گفت: معمولاً این تصمیمات در شرایط امنیتی و اقتضایی گرفته میشود و الزاماً مبتنی بر دستورالعملهای شفاف و از پیش تعیینشده نیست. به همین دلیل، تدوین یک چارچوب روشن برای مدیریت بحران در فضای مجازی کار سادهای نیست.
نباید برای احتیاط بیش از حد و با هدف کاهش هزینههای امنیتی، هزینههای سنگینی به مردم تحمیل شود. ما یک هزینه امنیتی برای حکومت داریم و در مقابل، هزینه زندگی برای مردم وجود دارد که باید این دو در یک ترازوی منطقی قرار بگیرند.
وی با تأکید بر اینکه فضای مجازی بخشی از اکوسیستم زندگی مردم شده است، خاطرنشان کرد: اگر دلایل امنیتی که منجر به محدودیتها شده منتفی شده باشد، بازگشت به شرایط عادی نباید به تعویق بیفتد. نباید برای کاهش هزینههای امنیتی، هزینههای سنگینی به زندگی مردم تحمیل شود.
رئیس پیشین مرکز ملی فضای مجازی ادامه داد: در جایی که هزینه امنیتی آنقدر سنگین است که هزینههای زندگی مردم را به هم میریزد، میتوان از اقدامات امنیتی استفاده کرد، اما اگر هزینه امنیتی حاصلشده به هزینه زندگی مردم آسیب میزند، متولیان امنیتی باید مقداری ریسک امنیتی را بپذیرند تا مردم هزینه کمتری پرداخت کنند و زندگی راحتتری داشته باشند.
فیروزآبادی با اشاره به پیچیدگی فناوریهای دیجیتال گفت: ما نه طراح این تکنولوژیها بودهایم و نه بنیانگذار آنها، بلکه صرفاً واردکننده هستیم؛ در حالی که موج استفاده از این فناوریها بسیار فراتر از پیشبینیها بوده و مردم در حوزههای معیشت، آموزش، بانکداری، درمان و حتی امور دینی از آنها استفاده میکنند.
او با اشاره به شرایط داخلی افزود: سطح استفاده از فناوریهای دیجیتال در کشور قابل توجه است و نظام بانکی، خدمات یارانهای و آموزش مبتنی بر پلتفرمهای داخلی در منطقه کمنظیر است. به گفته وی، بخشی از نارضایتیهای فعلی ناشی از شدت وابستگی مردم به این فناوریهاست و امید میرود تصمیمگیران با در نظر گرفتن این واقعیتها، هرچه سریعتر شرایط را به حالت عادی بازگردانند.