از ابتدای سال تا پایان مهر، قیمت‌ها در هرمزگان به‌طور متوسط هر ۱۰ روز ۲ درصد بالا رفته؛ سریع‌تر از هر استان دیگری.
این که بخواهیم اثرات اقتصادی جنگ و محاصره دریایی بر اقتصاد ایران را دقیق محاسبه کنیم کار ساده‌ای نیست. اما می‌شود برخی تغییرات هزینه‌ای را در استان‌هایی که درگیری بیشتری با این دو موضوع داشتند مورد ارزیابی قرار داد.
به گزارش زومان، داده‌های مرکز آمار نشان می‌دهد در مجموع، از ابتدای سال تا پایان مهر، متوسط رشد قیمت‌ها در هر ۱۰ روز در کل کشور ۱.۶ درصد بوده است. اما این میانگین، تفاوت وضعیت استان‌ها را پنهان می‌کند.
هرمزگان؛ هر ۱۰ روز ۲ درصد افزایش قیمت
بر اساس داده‌های مرکز آمار، بالاترین سرعت افزایش قیمت‌ها به استان هرمزگان تعلق داشته است؛ جایی که بهای کالاها به‌طور میانگین هر ۱۰ روز ۳ درصد افزایش یافته و در صدر تمام استان‌های کشور قرار گرفته است. پس از هرمزگان، استان‌های آذربایجان غربی، بوشهر، آذربایجان شرقی، گلستان و ایلام جای گرفته‌اند که در هر بازه ده‌روزه، به‌طور متوسط شاهد رشد ۱.۸ درصدی قیمت‌ها بوده‌اند. این رقم در استان‌های کردستان، فارس و خوزستان نیز به ۱.۷ درصد رسیده است.
در طرف دیگر جدول، خراسان جنوبی قرار دارد؛ استانی که در آن قیمت‌ها به‌طور متوسط هر ۱۰ روز ۱.۲ درصد بالا رفته است. سمنان، تهران و سیستان و بلوچستان هم با رشد ۱.۴ درصدی، در میان استان‌هایی هستند که سرعت افزایش قیمت‌ها در آن‌ها کمتر بوده است.
این تفاوت‌ها وقتی مهم‌تر می‌شوند که به شرایط چند ماه گذشته نگاه کنیم. جنگ و محاصره دریایی، جابه‌جایی کالا و رساندن مواد اولیه به واحدهای تولیدی را با دشواری‌هایی روبه‌رو کرده است. هزینه حمل‌ونقل و مسیرهای تأمین کالا هم می‌توانند بر قیمت‌ها اثر بگذارند. با این حال، این جدول به‌تنهایی نشان نمی‌دهد چه سهمی از افزایش قیمت‌ها در هر استان به این عوامل مربوط بوده است.
هشت استان؛ قیمت‌ها بیش از دو برابر شده‌اند
اگر به جای سرعت افزایش قیمت‌های ده روزه، وضعیت مهرماه امسال را با مهر سال گذشته مقایسه کنیم، باز هم هرمزگان در صدر قرار می‌گیرد. تورم نقطه‌به‌نقطه این استان به ۱۱۳.۷ درصد رسیده است. یعنی برای خرید یک سبد مشابه از کالاها و خدمات، باید بیش از دو برابر سال قبل هزینه کرد.
در مجموع، در هشت استان تورم نقطه‌به‌نقطه از ۱۰۰ درصد عبور کرده است: هرمزگان، ایلام، آذربایجان غربی، گلستان، کردستان، بوشهر، لرستان و خوزستان. بعد از هرمزگان، ایلام با ۱۱۱.۹ درصد و آذربایجان غربی با ۱۰۷.۵ درصد بالاترین ارقام را ثبت کرده‌اند. بوشهر هم با تورم ۱۰۳.۴ درصدی در همین گروه قرار دارد.
این یعنی در این استان‌ها، هزینه خرید سبدی مشابه از کالاها و خدمات نسبت به مهر سال گذشته بیش از دو برابر شده است. در کل کشور هم تورم نقطه‌به‌نقطه به ۸۸.۷ درصد رسیده؛ رقمی که اگرچه از ۱۰۰ درصد پایین‌تر است، همچنان از افزایش بسیار شدید قیمت‌ها در یک سال حکایت دارد.
تهران کمترین رشد را دارد، اما قیمت‌ها آنجا هم بالا رفته‌اند
تهران با تورم نقطه‌به‌نقطه ۷۲.۹ درصدی کمترین رقم را در میان استان‌ها دارد. پس از آن سمنان با ۸۰.۹ درصد و خراسان جنوبی با ۸۱ درصد قرار گرفته‌اند. اما این ارقام به معنی ارزان ماندن کالاها و خدمات در این استان‌ها نیست. فقط نشان می‌دهد سرعت افزایش قیمت‌ها در آن‌ها از استان‌هایی مثل هرمزگان و ایلام کمتر بوده است.
در واقع، دو جدول از دو زاویه متفاوت یک تصویر را نشان می‌دهند: در بعضی استان‌ها قیمت‌ها در طول ماه‌های گذشته سریع‌تر بالا رفته و در نتیجه، فاصله قیمت‌ها با سال قبل هم بیشتر شده است. هرمزگان در هر دو مقایسه بالاترین رقم را دارد؛ هم در سرعت افزایش قیمت‌ها از ابتدای سال و هم در تورم یک‌ساله.
برای خانوارها، اختلاف این ارقام صرفا به یک رتبه‌بندی استانی محدود نمی‌شود؛ هرچه شتاب افزایش قیمت‌ها بیشتر باشد، قدرت درآمدی آن‌ها برای خرید همان کالاها و خدمات زودتر افت می‌کند. در سالی که جنگ و محاصره دریایی تداوم داشته، این فشار نیز در سراسر کشور یکسان نبوده است.
