اگر تصور میکنید افت قیمت طلا در ماههای اخیر اعتماد سرمایهگذاران بزرگ را از بین برده، رفتار برخی از بزرگترین مدیران پول جهان روایت دیگری دارد. بلومبرگمیگوید آنها پس از عقبنشینی قیمت، دوباره موقعیتهای خود در بازار طلا را افزایش دادهاند؛ با این امید که عوامل بنیادی و بلندمدت حمایتکننده از این فلز همچنان پابرجا بمانند.
یکی از مهمترین خریداران جدید، آموندی بزرگترین مدیر دارایی اروپا است. این شرکت روی بازگشت قیمت طلا به ۵ هزار دلار برای هر اونس تا پایان سال حساب کرده است.
مدیران صندوق در شرکتهایی مانند پیکت اَسِت منیجمنت (Pictet Asset Management)، روبکو اینستوشنال اَسِت منیجمنت (Robeco Institutional Asset Management BV) و فیدلیتی اینترنشنال (Fidelity International Ltd) نیز بخشی از موقعیتهای طلایی را که اوایل سال کاهش داده بودند، دوباره افزایش دادهاند.
اما چرا حالا؟
مدیران بزرگ سرمایهگذاری دوباره طلا میخرند
لورنتزو پورتلی رئیس استراتژی داراییهای چندگانه در مؤسسه سرمایهگذاری آموندی (Amundi Investment Institute)، میگوید طلا از نگاه این شرکت همچنان «ارزان، یک پوشش ریسک مناسب و نسبتاً نقدشونده» است. با این حال، آموندی برای افزایش بیشتر خریدهای خود منتظر روشنتر شدن مسیر نرخ بهره فدرال رزرو است.
این رویکرد فقط مختص یک شرکت نیست. بلومبرگ با بیش از ۱۲ مدیر دارایی گفتوگو کرده؛ شرکتهایی که مجموعاً حدود ۲۷ تریلیون دلار دارایی مدیریت میکنند. تقریباً همه آنها یا در هفتههای اخیر دوباره به طلا اضافه کردهاند یا همچنان سهمی صعودی برای این فلز در سبد سرمایهگذاری خود دارند.
چرا سرمایهگذاران بزرگ به طلا برگشتند؟
با این حال، مدیران سرمایه هشدار میدهند که مسیر صعود طلا احتمالاً آسان نخواهد بود.
قیمت طلا اخیراً در محدوده ۴۶۰۰ دلار با یک سقف مواجه شده و عبور از آن ممکن است با مقاومت روبهرو شود. دلیل اصلی، افزایش بازده اوراق خزانهداری آمریکا و بیشتر شدن احتمال دستکم یک افزایش نرخ بهره فدرال رزرو تا پایان سال است.
این مسئله برای طلا اهمیت زیادی دارد؛ چون برخلاف داراییهای بهرهدار، سودی پرداخت نمیکند. بنابراین وقتی نرخ بهره و بازده اوراق افزایش مییابد، نگهداری طلا از نظر هزینه فرصت برای سرمایهگذاران گرانتر میشود.
سخنرانی کوین وارش رئیس فدرال رزرو، در ۲۸ اوت در نشست جکسون هول نیز به این نگرانیها دامن زد. وارش گفت تورم آمریکا به شکل معناداری به سمت هدف ۲ درصدی فدرال رزرو کاهش پیدا نمیکند؛ اظهارنظری که احتمال سیاست پولی سختگیرانهتر را در بازار افزایش داد.
با وجود این، سرمایهگذاران بلندمدت فعلاً عقبنشینی نکردهاند.
احتمال افزایش نرخ بهره، سد راه صعود طلا
آرنوت فان راین مدیر پرتفوی روبکو (Robeco)، معتقد است طلا در سالهای اخیر جایگاه خود را در سبدهای سرمایهگذاری تثبیت کرده است. به گفته او، طلا دیگر یک دارایی حاشیهای نیست و به بخشی از «هر سبد سرمایهگذاری عادی» تبدیل شده است.
برای درک دلیل این تغییر، باید به عملکرد طلا در ماههای گذشته برگردیم.
طلا در ژانویه، در پی یک رشد قدرتمند که سرمایه سفتهبازانه نیز از آن حمایت میکرد، به رکوردی نزدیک به ۵۶۰۰ دلار در هر اونس رسید. اما پس از آن بخش بزرگی از این رشد را پس داد. افزایش قیمت انرژی و شوکهای تورمی ناشی از جنگ ایران، قیمت طلا را در ژوئن به حدود ۴ هزار دلار رساند.
افت قیمت طلا در ژوئن فرصت خرید ایجاد کرد
همین افت شدید، برای برخی سرمایهگذاران به فرصتی برای خرید تبدیل شد.
مایکل کاجینو رئیس پرمننت پورتفولیو فمیلی آو فاندز (Permanent Portfolio Family of Funds) میگوید که سقوط قیمت به ۴ هزار دلار، برای کسانی که پیشتر طلا نداشتند، «زمان بسیار خوبی برای خرید» بود. از نگاه او، داستان کلان اقتصادی همچنان به نفع طلاست و این فلز میتواند در بلندمدت سقفهای بالاتر و کفهای بالاتری ثبت کند.
روز جمعه، قیمت طلا در بازار لندن در محدوده ۴۴۰۰ دلار برای هر اونس معامله میشد و هماکنون هر اونس حدود ۴۴۳۰ دلار معامله میشود.
خرید بانکهای مرکزی از طلا رکورد زد
یکی دیگر از نشانههای مهم، رفتار بانکهای مرکزی است. فان راین میگوید افزایش خرید طلا از سوی بانکهای مرکزی در سهماهه دوم، یکی از دلایل بازگشت روبکو به بازار بوده است.
بر اساس دادههای شورای جهانی طلا خرید خالص بانکهای مرکزی در سهماهه دوم به ۲۸۹ تن رسید؛ بالاترین میزان خرید ثبتشده برای یک سهماهه دوم.
از سوی دیگر، سوفی هوینمدیر پرتفوی و استراتژیست تخصیص دارایی در بیاِنپی پاریبا، به تغییر رابطه طلا با داراییهای پرریسک مانند سهام اشاره میکند. کاهش همبستگی طلا با این داراییها میتواند نشان دهد که نقش سنتی آن بهعنوان پوشش ریسک دوباره در حال پررنگ شدن است.
به گفته هوین، «هیجان اضافی» بازار طلا فروکش کرده و اکنون عوامل بنیادی مانند خرید بانکهای مرکزی و تقاضای مدیران سبدهای چنددارایی برای پوشش ریسک، نیروی محرک بازار هستند.
طلا دوباره بهعنوان پوشش ریسک مطرح شد
دادههای معاملات آتی نیز همین تغییر را نشان میدهد. موقعیت خالص خرید سرمایهگذاران در قراردادهای آتی طلا که توسط کمیسیون معاملات آتی کالاهای آمریکا (Commodity Futures Trading Commission - CFTC) دنبال میشود، در هفته منتهی به ۲۵ اوت به بالاترین سطح خود در سال جاری رسید.
در همین فضای جدید، ری دالیوبنیانگذار میلیاردر بریجواتر اَسوشیتس (Bridgewater Associates)، حتی توصیه کرده است سرمایهگذاران از حجم اوراق قرضه خود کم کنند و تا ۱۵ درصد از سرمایهشان را به طلا اختصاص دهند تا در برابر احتمال بحران بدهی آمریکا پوشش داشته باشند.
این توصیه در شرایطی مطرح شد که بازده اوراق بلندمدت خزانهداری آمریکا به بالاترین سطوح چند سال اخیر رسیده بود. در واکنش، اسکات بسنت وزیر خزانهداری آمریکا، از افزایش بازخرید اوراق بدهی بلندمدت خبر داد؛ اقدامی غیرمنتظره که باعث جهش قیمت طلا و احیای دوباره توجه سرمایهگذاران به معامله موسوم به «کاهش ارزش پول» شد؛ روندی که یکی از پایههای رشد طلا در سال ۲۰۲۵ نیز بود.
آنتونی ساگلیمبنه استراتژیست ارشد بازار در اَمِریپرایز فایننشال (Ameriprise Financial Inc)، میگوید بخشی از سرمایه در حال خروج از دلار و حرکت به سمت داراییهایی مانند طلا و بیتکوین است؛ زیرا نگرانی درباره اعتبار مالی آمریکا افزایش یافته است.
کوین کانگرئیس تحقیقات اقتصادی جهانی در گروه ونگارد (Vanguard Group Inc)، نیز معتقد است بازگشت اخیر طلا با نگرانی دوباره سرمایهگذاران درباره توانایی دلار برای حفظ ارزش خود همخوانی دارد.
نگرانی از آینده دلار به نفع طلا تمام میشود؟
البته این به معنای آن نیست که مدیران سرمایه انتظار سقوط دلار را دارند. برخی از آنها معتقدند نگرانیها درباره ارز ذخیره اصلی جهان بیش از حد بزرگنمایی شده است. اما در یک نکته تقریباً اتفاق نظر وجود دارد: سرمایهگذاران به سمت سبدهای متنوعتر حرکت میکنند و همین روند میتواند در بلندمدت به نفع طلا باشد.
کریستوفر همیلتونرئیس راهکارهای سرمایهگذاری مشتریان در منطقه آسیا-اقیانوسیه در اینوسکو (Invesco Ltd)، میگوید هنوز «جایگزین واضحی» برای دلار وجود ندارد؛ اما سرمایهگذاران میتوانند بهتدریج میزان تنوع سبد خود را افزایش دهند.
این تغییر تدریجی اهمیت زیادی دارد؛ چون طلا هنوز سهم نسبتاً کوچکی از سبد سرمایهگذاران غربی را تشکیل میدهد، بهخصوص پس از سالها رشد چشمگیر بازار سهام آمریکا. بنابراین حتی انتقال بخش کوچکی از سرمایه به طلا میتواند اثر قابلتوجهی بر قیمت آن داشته باشد.
آیا قیمت طلا میتواند دوباره به ۵ هزار دلار برسد؟
در نهایت، حتی اگر فدرال رزرو برای مقابله با تورم نرخ بهره را افزایش دهد و این تصمیم در کوتاهمدت به طلا فشار وارد کند، سرمایهگذاران همچنان دلایل دیگری برای نگهداری آن دارند: نااطمینانی اقتصادی، ریسکهای ژئوپلیتیک، نگرانی درباره بدهی آمریکا و نیاز به تنوعبخشی به سبد داراییها.
تریسی چنمدیر پرتفوی در براندیواین گلوبال اینوستمنت منیجمنت (Brandywine Global Investment Management LLC)، میگوید طلا همچنان میتواند بهعنوان پوششی در برابر عواملی که فدرال رزرو قادر به کنترل آنها نیست، ارزش خود را حفظ کند.
بنابراین مسئله برای بازار طلا دیگر فقط این نیست که فدرال رزرو چه تصمیمی درباره نرخ بهره میگیرد. بخش مهمتری از داستان به این پرسش برمیگردد: اگر سرمایهگذاران جهان فقط اندکی از داراییهای خود را از دلار و سهام به سمت طلا منتقل کنند، این فلز تا کجا میتواند پیش برود؟