با ادامه درگیری ایران، بازار جهانی نفت با کمبود عرضهای روبهرو شده که از برآوردهای قبلی هم شدیدتر گزارش میشود. مسیرهای انرژی زیر فشار ماندهاند و تنگه هرمز بار دیگر در مرکز محاسبات بازار قرار گرفته است.
بهگزارش Bloomberg، آژانس بینالمللی انرژی برآورد کرده است جهان در سهماهه جاری با کسری روزانه ۱.۸ میلیون بشکه نفت مواجه خواهد بود؛ رقمی که بیش از دو برابر پیشبینیهای قبلی است. در همین حال، نشانه چندانی از گشایش میان ایران و آمریکا بر سر آبراه حیاتی تنگه هرمز دیده نمیشود. هر دو طرف ادعای کنترل این گذرگاه را مطرح کردهاند و بر امتیازهایی پافشاری میکنند که پذیرش آنها برای طرف مقابل بعید به نظر میرسد.
هرچند شدت درگیریها تا حدی کاهش یافته، چشمانداز صلح پایدار هنوز دور مانده است. ایران همزمان ساختار نظامی خود را بازآرایی میکند تا نیروها چابکتر شوند و نقش تهاجمیتری در خارج از کشور داشته باشند؛ تغییری که از نگاه بلومبرگ میتواند نشانه آمادگی برای رویاروییای طولانیتر باشد. محمدرضا نقدی، از فرماندهان سپاه پاسداران انقلاب اسلامی که به فرمانده جدید این نیرو مشاوره میدهد، اواخر روز گذشته در گفتوگو با تلویزیون دولتی گفت مجموعهای از انتصابهای تازه در ردههای ارشد نظامی، حرکت به سمت یک «دکترین تهاجمی» را نشان میدهد.
نفت، برق و موج تازه فشار بر بازارها
فشار فقط به نفت محدود نمانده و بازارهای انرژی در چند جبهه همزمان تحت تاثیر قرار گرفتهاند. قیمت برق در اروپا نیز رو به افزایش گذاشته، زیرا موج گرمای تازهای تقاضا برای سرمایش را بالا برده و در عین حال تولید برق را محدود کرده است. خورشیدگرفتگی امروز هم تولید برق خورشیدی را کاهش خواهد داد.
ناوگان نیروگاههای هستهای فرانسه که ستون فقرات شبکه برق اروپا به شمار میرود، تابستان امسال با مشکلات جدی مواجه شده است. بالا رفتن دمای آب رودخانهها استفاده از آب برای خنکسازی را دشوار کرده و برخی راکتورها ناچار به کاهش تولید یا توقف فعالیت شدهاند. هجوم عروسهای دریایی به یکی از تاسیسات ساحلی در شمال فرانسه نیز این اختلال را تشدید کرده و در هفته جاری بیش از ۳ گیگاوات از ظرفیت تولید برق را از مدار خارج کرده است.
تلاش سوئیس برای مهار پاداش بانکداران
در اروپا، سوئیس هم به دنبال تغییر قواعد پاداشدهی در بخش مالی است. دولت این کشور میخواهد تعویق پرداخت پاداش مدیران ارشد بانکی برای چند سال را در قانون تثبیت کند؛ اقدامی که بخشی از بستهای برای تقویت مقررات مالی پس از فروپاشی کردیت سوئیس محسوب میشود.
این مقررات بانکهای بزرگ، از جمله یوباس، را هم دربر میگیرد و ممکن است بر پایه آن، ۴۰ تا ۶۰ درصد از پرداختهای متغیر مدیران تا پنج سال به تعویق بیفتد. نهاد ناظر مالی سوئیس به دلیل آنچه نظارت بیش از حد سهلگیرانه بر بانکها در سالهای منتهی به فروپاشی کردیت سوئیس در سال ۲۰۲۳ خوانده شده، با انتقاد روبهرو بوده و اکنون در پی اختیارات تازه برای نظارت مؤثرتر بر مؤسسات مالی است.
بازده رکوردی صندوق ثروت نروژ
صندوق ثروت ملی نروژ، بزرگترین صندوق ثروت ملی جهان، بهترین بازده سهماهه خود در شش سال گذشته را ثبت کرد. بر اساس بیانیه منتشرشده، این صندوق ۲.۳ تریلیون دلاری که توسط مدیریت سرمایهگذاری بانک نروژ اداره میشود، در سهماهه دوم سال بازدهی ۱۱.۵ درصدی داشته است؛ رشدی که عمدتا از سرمایهگذاری در سهام ناشی شد.
صندوق نروژ مالک حدود ۱.۵ درصد از کل سهام شرکتهای بورسی جهان است و اکنون به یکی از بزرگترین سرمایهگذاران جهانی در شرکتهای مرتبط با هوش مصنوعی تبدیل شده است. نیکلای تانگن، مدیرعامل صندوق، در گفتوگو با تلویزیون بلومبرگ، این بازده رکوردشکن را تقریبا بهترین نتیجه ممکن توصیف کرد، اما همزمان درباره دلایل متعدد برای احتیاط هشدار داد و به ارزشگذاری شرکتهای مرتبط با هوش مصنوعی و تحولات ژئوپلیتیکی اشاره کرد.
هشدار لندن درباره سناریوی بستهماندن تنگه هرمز
بر اساس مدلسازی داخلی وزارت خزانهداری بریتانیا، اگر اختلال شدید در تنگه هرمز تا پایان سال ادامه پیدا کند، اقتصاد این کشور در سال آینده تقریبا رشدی نخواهد داشت. چنین وضعی میتواند تدوین بودجه پیشروی نخستوزیر اندی برنهام را دشوارتر کند.
در بدترین سناریوی بررسیشده از سوی مقامهای خزانهداری، فرض بر این است که این آبراه مهم تا پایان سال جاری عملا بسته باقی بماند و تا سال ۲۰۲۷ نیز توافق صلح دائمی میان آمریکا و ایران حاصل نشود. در همان چارچوب، رشد تولید ناخالص داخلی بریتانیا در سال ۲۰۲۶ حدود ۰.۹ درصد برآورد شده؛ رقمی که از پیشبینی ۱.۱ درصدی دفتر مسئولیت بودجه در ماه مارس پایینتر است.
پاسخ روسیه به فشار اروپا
ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، هشدار داد مسکو به هرگونه اقدام اتحادیه اروپا برای توقیف کشتیهای تجاری روسیه پاسخ خواهد داد. اتحادیه اروپا در بسته تحریمی جدید خود در ماه گذشته سازوکاری را تصویب کرده که به کشورهای عضو اجازه میدهد نفت و سایر کالاهای ضبطشده از کشتیهای تحریمشدهای را که در دریا توقیف شدهاند، به فروش برسانند.
پوتین چنین اقداماتی را «دزدی دریایی» توصیف کرد. از اواخر سال ۲۰۲۴، کشورهای اروپایی و بریتانیا چندین کشتی مرتبط با روسیه یا متعلق به آنچه «ناوگان سایه» خوانده میشود را بازرسی، توقیف یا ضبط کردهاند. پوتین گفت روسیه نیز مقابلهبهمثل خواهد کرد و این واکنش لزوما در همان آبهایی که کشتیهای روسی هدف قرار میگیرند رخ نخواهد داد، بلکه ممکن است در هر مکانی انجام شود که مسکو آن را «ضروری و مناسب» بداند.
افزایش اختیارات اطلاعاتی آلمان
کابینه فردریش مرتس، صدراعظم آلمان، مجموعهای از تدابیر را تصویب کرده که اختیارات نهادهای اطلاعاتی داخلی و خارجی این کشور را برای واکنش فعالتر به مجموعه تازهای از تهدیدهای امنیتی افزایش میدهد. جزئیات بیشتر این بسته در ادامه و همزمان با تحولات امنیتی اروپا و فشارهای ژئوپلیتیکی منطقهای دنبال خواهد شد.
نظر شما درباره فشار تنگه هرمز بر بازار نفت چیست؟