موج تازه سرمایهگذاری عربستان در سوریه
به گزارش زومان، شرکت دولتی نفت سوریه (SPC) پروژهای را با همکاری شرکت خدمات انرژی عربستان سعودی (ADES) برای توسعه و بهرهبرداری از چند میدان گازی در استان حمص آغاز کرده است؛ اقدامی که تازهترین نمونه از تلاش کشورهای حاشیه خلیج فارس برای احیای بخش انرژی و سوختهای فسیلی سوریه پس از سالها جنگ به شمار میرود.
چه اتفاقی افتاده است؟
آنطور که المانیتور گزارش داده، شرکت نفت سوریه اعلام کرد پس از تحویل رسمی سایتهای پروژه به شرکت عربستانی، عملیات اجرایی آغاز شده است.
این اقدام در چارچوب توافق اجرایی انجام میشود که دو طرف در ۵ آوریل امضا کرده بودند.
هدف این پروژه افزایش تولید میدانهای گازی موردنظر به میزان ۲۵ درصد در شش ماه نخست و ۵۰ درصد تا اواسط سال آینده است.
در صورت تحقق این اهداف، تولید روزانه گاز این میدانها به حدود ۴ میلیون متر مکعب خواهد رسید؛ گازی که عمدتاً برای تولید برق مورد استفاده قرار میگیرد.
ولید الیوسف معاون اجرایی اکتشاف و تولید شرکت نفت سوریه در این باره به سانا گفت:
این پروژه علاوه بر افزایش تولید، شامل انتقال فناوری و آموزش نیروهای سوری نیز خواهد بود تا به توسعه صنعت گاز این کشور کمک کند.
اما چرا این پروژه اهمیت دارد؟
این طرح جدید بخشی از موج سرمایهگذاریهای کشورهای عربی حوزه خلیج فارس در سوریه پس از تحولات سیاسی سالهای اخیر است.
پس از سرنگونی حکومت بشار اسد در دسامبر ۲۰۲۴ توسط تحریرالشام، دولت جدید سوریه به رهبری احمد الشرع تلاش کرده با جذب سرمایهگذاری خارجی، روند بازسازی اقتصاد و زیرساختهای کشور را سرعت ببخشد.
دولت دمشق همچنین از لغو تدریجی تحریمهای غربی در سال گذشته بهره برده و در این میان شرکتهای عربی -بهویژه از کشورهای خلیج فارس- به یکی از مهمترین بازیگران پروژههای بازسازی سوریه تبدیل شدهاند.
بزرگترین پروژه انرژی پس از جنگ
در ماه مه ۲۰۲۵، کنسرسیومی به رهبری شرکت قطری UCC هلدینگ بزرگترین پروژه انرژی پساجنگ در سوریه را امضا کرد.
این قرارداد ۷ میلیارد دلاری شامل ساخت چهار نیروگاه گازی سیکل ترکیبی در استانهای حلب، دیرالزور و حماه با ظرفیت مجموع حدود ۴ گیگاوات است.
همچنین احداث یک نیروگاه خورشیدی یک گیگاواتی در جنوب سوریه نیز در این طرح پیشبینی شده است.
انتظار میرود این پروژه نقش مهمی در بازسازی شبکه برق سوریه ایفا کند؛ شبکهای که در جریان جنگ داخلی ۱۳ ساله این کشور آسیبهای گستردهای دیده است.
همکاری گستردهتر ریاض و دمشق
در ژوئیه ۲۰۲۵ نیز نمایندگان عربستان سعودی و سوریه در ریاض تفاهمنامهای برای همکاری در حوزههای نفت و گاز، صنایع پتروشیمی، توسعه بخش برق، پروژههای انرژی تجدیدپذیر و اتصال شبکههای برق منطقهای امضا کردند.
چند ماه پیش از آن، شرکت اماراتی دانا گاز نیز تفاهمنامهای با دولت سوریه امضا کرد تا امکان ارزیابی و بازسازی چند میدان گازی از جمله میدان ابورباح (یکی از بزرگترین میدانهای گازی سوریه) بررسی شود.
دانا گاز در آن زمان اعلام کرده بود پیش از هرگونه تصمیم نهایی برای سرمایهگذاری، مطالعات فنی و ارزیابیهای تخصصی انجام خواهد شد.
یک ماه بعد نیز چند شرکت انرژی سعودی قراردادهایی با شرکت نفت سوریه امضا کردند که محور آن توسعه میدانهای گازی و ارائه خدمات فنی برای افزایش تولید بود.
اما سوریه چقدر به گاز نیاز دارد؟
سرمایهگذاری جدید ADES در شرایطی انجام میشود که سوریه با کمبود شدید گاز طبیعی مواجه است.
به گفته مقامهای سوری، نیاز روزانه کشور به گاز طبیعی حدود ۲۳ میلیون متر مکعب است، اما تولید فعلی فاصله زیادی با این رقم دارد.
پیش از آغاز جنگ داخلی، سوریه روزانه بیش از ۲۱.۹ میلیون متر مکعب گاز تولید میکرد، اما این رقم تا سال گذشته به حدود ۷ تا ۸ میلیون متر مکعب در روز کاهش یافته بود.
ذخایر انرژی سوریه چقدر است؟
با وجود سالها جنگ و تخریب زیرساختها، سوریه همچنان از منابع قابلتوجه انرژی برخوردار است.
برآوردها نشان میدهد این کشور حدود ۲.۵ میلیارد بشکه ذخایر اثباتشده نفت خام و بین ۸.۵ تا ۹ تریلیون فوت مکعب ذخایر اثباتشده گاز طبیعی در اختیار دارد؛ منابعی که در صورت جذب سرمایهگذاری و بازسازی زیرساختها میتوانند نقش مهمی در احیای اقتصاد این کشور ایفا کنند.