اروپا بسته نجات انرژی را فعال میکند؛ پاسخ مستقیم به تکانههای جنگ در بازار نفت و گاز
به گزارش زومان به نقل از بلومبرگ، اروپا در آستانه هفتهای سرنوشتساز قرار دارد؛ هفتهای که قرار است اتحادیه اروپا مجموعهای از تدابیر تازه را برای عبور از موج جدید افزایش قیمت انرژی معرفی کند. موجی که اینبار نه ناشی از بحرانهای داخلی یا نوسانات بازار، بلکه پیامد مستقیم جنگ ایران و تکانههای سنگینی است که بر بازار جهانی نفت و گاز وارد کرده است.
بر اساس پیشنویس سندی که خبرگزاری بلومبرگ آن را دیده، کمیسیون اروپا در ۲۲ آوریل طرحی با عنوان «شتاب اروپا (AccelerateEU)» را ارائه میکند. محور اصلی این بسته، احیای تلاشها برای کاهش مالیات برق است؛ اقدامی که قرار است مصرفکنندگان را بهسوی انرژیهای الکتریکی سوق دهد و اتکای سنتی اروپا به نفت و گاز را کمرنگتر کند.
همزمان، هیئت اجرایی اتحادیه اروپا در آستانه نشست وزیران انرژی، فهرستی از اقدامات پیشنهادی برای کاهش مصرف انرژی را ارائه خواهد داد.
این تلاشها در حالی انجام میشود که تنشها در خاورمیانه دوباره آسیبپذیری اروپا را آشکار کرده است؛ آسیبی که ریشه در وابستگی مزمن این قاره به واردات سوختهای فسیلی از مناطق ناپایدار دارد. پس از حمله به تأسیسات کلیدی انرژی در منطقه و اختلال در کشتیرانی از طریق تنگه هرمز، قیمت نفت و گاز در هفتههای اخیر رشد محسوسی داشته است.
این وضعیت برای اروپاییها یادآور بحران انرژی سال ۲۰۲۲ است؛ زمانی که روسیه ارسال گاز از طریق خطوط لوله را به حداقل رساند و کشورهای اروپایی را وادار کرد با سرعت به دنبال منابع جایگزین بگردند. در پیشنویس سند جدید آمده است:
خطرات بیثباتی ژئوپلیتیکی و وابستگی اروپا به واردات سوختهای فسیلی، اکنون برای دومین بار در کمتر از پنج سال آشکار شده است. انتخابهایی که امروز انجام میدهیم تعیین میکند که در بحران بعدی با قدرت روبهرو خواهیم شد یا با شکنندگی.
به گفته مقامات، این طرح روی پنج محور اصلی استوار است: هماهنگی گستردهتر میان کشورهای عضو بر سر ذخیرهسازی گاز و آزادسازی ذخایر نفت، حمایت هدفمند از مصرفکنندگان و صنایع، کاهش مصرف نفت و گاز، تسریع برقرسانی به اقتصاد و ایجاد انگیزه برای سرمایهگذاری در این مسیر.
برقرسانی، قلب استراتژی جدید انرژی اروپاست. کمیسیون اروپا تا پیش از تابستان هدف تازهای برای الکتریکیکردن اقتصاد ارائه خواهد کرد. همچنین اصلاحاتی در قوانین مالیات و بازار برق پیشنهاد میشود تا تعرفههای شبکه سادهتر شود و گذار به انرژی پاک برای خانوارها و صنعت صرفه بیشتری پیدا کند.
طبق پیشنویس، کمیسیون اروپا قصد دارد دستورالعمل مالیات انرژی ـ که سالهاست اصلاح آن به تعویق افتاده ـ را بازنگری کند تا مالیات برق پایینتر از سوختهای فسیلی تعیین شود و صنایع پرمصرف و خانوارهای آسیبپذیر بتوانند راحتتر از نرخهای ترجیحی یا حتی نزدیک به صفر استفاده کنند.
با این حال، هرگونه تغییر در نظام مالیاتی اتحادیه اروپا نیازمند توافق همه کشورهای عضو است؛ روندی که از زمان رشد قیمت انرژی در سال ۲۰۲۲ تاکنون تقریباً هیچ پیشرفتی نداشته است.
در پیشنویس همچنین بر گسترش فناوریهای پاکی تأکید شده که میتوانند نیاز به نفت و گاز در ساختمانها و صنعت را کاهش دهند؛ بهویژه پمپهای حرارتی و سامانههای زمینگرمایی.
کمیسیون همچنین بر ابزارهای قانونی موجود برای کمک به کشورها در پر کردن ذخایر گاز پیش از زمستان آینده اشاره میکند.
اورزولا فوندرلاین، رئیس کمیسیون اروپا، روز دوشنبه در بروکسل اعلام کرد از آغاز جنگ ایران تاکنون، هزینه واردات سوختهای فسیلی برای اتحادیه بیش از ۲۲ میلیارد یورو افزایش یافته است.
او گفت این طرح قرار است تنها یک روز پس از انتشار، در نشست غیررسمی رهبران اروپا در قبرس بررسی شود.
فوندرلاین با لحنی هشدارآمیز افزود: «ما در زمینه برقرسانی از ایالات متحده و چین عقب هستیم. برقرسانی، همان استقلال واقعی اروپاست.»