کاخ سفید در حال بررسی ازسرگیری حملات نظامی به ایران است، درحالیکه قطر طرحی دوروزه برای کاهش تنش و آغاز دوباره مذاکرات ارائه داده است.
براساس گزارش آکسیوس، دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا پس از برگزاری انتخابات میاندورهای کنگره و دیدار با مشاوران امنیت ملی خود اعلام کرد که بهزودی درباره ازسرگیری حملات گسترده نظامی علیه ایران تصمیم خواهد گرفت.
همزمان با بررسی گزینههای نظامی در کاخ سفید، تلاشهای دیپلماتیک کشورهای منطقه برای دستیابی به توافق میان تهران و واشنگتن شدت گرفته است.
انتخابات میاندورهای آمریکا یکی از نقاط تعیینکننده در تصمیمگیری ترامپ درباره آغاز موج تازهای از حملات هوایی علیه ایران تلقی میشد. اکنون با پایان انتخابات، رئیسجمهور آمریکا در حال بررسی این موضوع است که آیا برای پایاندادن به جنگ، دور دیگری از بمبارانها را آغاز کند یا مسیر دیگری در پیش بگیرد.
براساس این گزارش، ترامپ دستکم سه گزینه را روی میز دارد: آغاز حملات نظامی جدید، ادامه فشارهای شدید اقتصادی برای تحت فشار قرار دادن ایران یا دستیابی به توافقی که شامل امتیازدهی قابلتوجه به طرف ایرانی باشد.
دو مقام آمریکایی به اکسیوس گفتهاند ترامپ و مشاوران ارشد امنیت ملی او روز پنجشنبه ۱۴ آبان، برای نخستین بار پس از انتخابات، در چارچوب جلسه هفتگی دریافت گزارش اطلاعاتی رئیسجمهور، درباره ایران گفتوگو کردند.
ترامپ: ترجیح میدهم بقیه ایران را نابود نکنم
ترامپ پس از این نشست، در گفتوگو با خبرنگاران در دفتر بیضی کاخ سفید اعلام کرد که زمان تصمیمگیری درباره ایران فرا رسیده است.
رئیسجمهور آمریکا سپس با اشاره به احتمال ادامه حملات نظامی پرسید: «آیا میخواهیم حملات را بیشتر ادامه دهیم تا مطمئن شویم برنامه هستهای ایران نابود شده و دیگر هرگز تکرار نخواهد شد؟»
ترجیح میدهم اگر ممکن باشد، بقیه کشور را نابود نکنم؛ اما شاید مجبور شوم. بهزودی متوجه خواهید شد.- دونالد ترامپ
این اظهارات در شرایطی مطرح شده که کاخ سفید هنوز تصمیم نهایی درباره ازسرگیری عملیات نظامی گسترده علیه ایران را اعلام نکرده است.
طرح جدید قطر برای توافق ایران و آمریکا چیست؟
همزمان با بررسی گزینههای نظامی در واشنگتن، روز پنجشنبه فعالیتهای دیپلماتیک گستردهای برای جلوگیری از تشدید درگیریها جریان داشت.
براساس گزارش اکسیوس، عباس عراقچی وزیر امور خارجه ایران چندین گفتوگوی تلفنی با میانجیگران منطقهای از قطر، عربستان سعودی، ترکیه، امارات متحده عربی، عمان و مصر انجام داد.
در این میان، میانجیگران قطری گفتوگو با مقامهای ایرانی و کاخ سفید را درباره پیشنویس طرحی ادامه دادهاند که هدف آن ایجاد اعتماد متقابل و فراهمکردن زمینه توافقی گستردهتر میان دو کشور است.
این طرح شامل مجموعهای از اقدامات متقابل در یک بازه زمانی دو روزه است.
براساس اطلاعات منابع منطقهای، در روز نخست اجرای طرح، آمریکا باید محاصره دریایی ایران را لغو کند و بخشی از داراییهای مسدودشده ایران را آزاد سازد.
در مقابل، ایران باید براساس توافقی که یک سال پیش در قاهره حاصل شده بود، از آژانس بینالمللی انرژی اتمی دعوت کند تا بازرسان خود را برای بازدید از تأسیسات هستهای بمبارانشده اعزام کند.
در روز دوم، تنگه هرمز بازگشایی خواهد شد و پس از آن مذاکرات هستهای میان ایران و آمریکا از سر گرفته میشود.
محور اصلی این مذاکرات، تعیین تکلیف ذخایر اورانیوم با غنای بالای ایران خواهد بود.
بااینحال، این پیشنهاد هنوز در مرحله رایزنی قرار دارد و گزارش اکسیوس از پذیرش نهایی آن از سوی تهران یا واشنگتن خبر نداده است.
ارتش آمریکا برای حملات احتمالی جدید به ایران آماده میشود
درحالیکه رایزنیهای دیپلماتیک ادامه دارد، فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا، سنتکام (CENTCOM)، در حال نهاییکردن مقدمات لازم برای ازسرگیری احتمالی عملیات رزمی گسترده علیه ایران است.
یک مقام آمریکایی به اکسیوس گفته که با وجود پیشرفت این آمادهسازیها، سنتکام هنوز دستور جدیدی از واشنگتن برای آغاز عملیات دریافت نکرده است.
براساس این گزارش، یکی از نشانههای احتمالی تصمیم آمریکا برای انجام حملات تازه میتواند ورود سومین گروه رزمی ناو هواپیمابر نیروی دریایی این کشور به خاورمیانه باشد.
یک مقام آمریکایی اعلام کرده که ناو هواپیمابر تئودور روزولت، به همراه گروه رزمی خود، از روز جمعه برای یک توقف چندروزه وارد بندر سنگاپور خواهد شد.
به گفته این مقام، این ناو پیش از اواسط نوامبر وارد محدوده مسئولیت عملیاتی سنتکام نخواهد شد.
به این ترتیب، درحالیکه ترامپ از تصمیم قریبالوقوع درباره ایران سخن میگوید، دو مسیر بهصورت همزمان دنبال میشود: آمادهسازی ارتش آمریکا برای احتمال ازسرگیری حملات گسترده و تلاش میانجیگران برای دستیابی به توافقی که بتواند از تشدید دوباره جنگ جلوگیری کند.
با پایان انتخابات میاندورهای آمریکا، تصمیم بعدی ترامپ درباره انتخاب میان گزینه نظامی، ادامه فشار اقتصادی یا پذیرش توافق، به یکی از مهمترین موضوعات پیش روی روابط تهران و واشنگتن تبدیل شده است.