طرح صلح کشورهای خلیج فارس شامل بازگشایی تنگه هرمز ۴ روز پس از رفع تحریم‌ها و عقب‌نشینی حوثی‌ها برای جلوگیری از جنگ ایران و آمریکاست.
گاردین گزارش داد: طرح صلحی چندجانبه که بازگشایی تنگه هرمز ظرف چهار روز پس از لغو تحریم‌ها و عقب‌نشینی بخش قابل‌توجهی از نیروهای حوثی در داخل یمن را در محور خود قرار داده، اساس برنامه کشورهای حوزه خلیج فارس برای جلوگیری از وقوع آن چیزی است که این کشورها ازسرگیری فاجعه‌بار جنگ میان ایران و آمریکا می‌دانند.
آمریکا از پیشرفت مذاکرات آگاه است، اما همچنان خواستار دریافت امتیازی است که به گفته قدرت‌های اروپایی، می‌تواند شامل موافقت ایران با بازگشت بازرسان تسلیحاتی سازمان ملل به این کشور باشد.
اد میلیبند وزیر امور خارجه بریتانیا در دیدار با عباس عراقچی وزیر امور خارجه ایران در نیویورک از مقام‌های ایرانی خواست با بازگشت بازرسان تسلیحاتی سازمان ملل موافقت کنند.
با این حال، ایران تاکنون این درخواست را رد و اعلام کرده که تنها حاضر است درباره اصول کلی برنامه هسته‌ای خود گفت‌وگو کند.
نظر اروپا درباره پیش شرط مذاکره
دیپلمات‌های اروپایی معتقدند اجازه ورود دوباره بازرسان تسلیحاتی به ایران و بازدید آن‌ها از تأسیسات هسته‌ای بمباران‌شده این کشور، حداقل شرط لازم برای دستیابی به پیشرفتی تعیین‌کننده در مذاکرات با دونالد ترامپ رئیس‌جمهور آمریکاست.
اما ایران همچنان صرفاً بر تضمین‌هایی تمرکز دارد که در ازای بازگشایی تنگه هرمز برای رفع تحریم‌ها دریافت خواهد کرد.
علی باقری معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران اعلام کرد تهران آمادگی دارد پیشنهاد اولیه خود مبنی بر بازگشایی تنگه هرمز هفت روز پس از لغو تحریم‌های اقتصادی را تعدیل کند و این فاصله زمانی را به چهار روز کاهش دهد.
در نشانه دیگری از انعطاف‌پذیری، ایران به‌تدریج در حال پذیرش این موضوع است که در مناقشه موازی یمن نیز نقشی میانجی‌گرانه دارد.
محسن رضایی دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران روز سه‌شنبه با ابراهیم الدیلمی سفیر حوثی‌ها در ایران دیدار کرد.
این دیدار ۲۴ ساعت پس از سفر هیئتی بلندپایه از عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان به تهران انجام شد؛ سفری که با هدف بررسی شروط عربستان برای پایان دادن به جنگ یمن و همچنین گفت‌وگو درباره ایجاد یک ساختار امنیتی بلندمدت برای منطقه صورت گرفت.
ایران از حوثی‌ها حمایت می‌کند و از توانایی تأثیرگذاری بر آن‌ها برخوردار است. این نفوذ از جمله می‌تواند برای تدوین پیشنهادهایی به کار گرفته شود که مستلزم پیروزی نظامی حوثی‌ها نباشد؛ پیروزی که بسیاری دستیابی به آن را غیرممکن می‌دانند.
در مقابل، حوثی‌ها خواستار آن هستند که عربستان آنچه را که آن‌ها محاصره دریایی و هوایی مناطق تحت کنترل خود می‌دانند، لغو کند.
برنامه تهران برای تغییر چشم‌انداز منطقه
ایران موفق شد مانع طرح موضوع برنامه هسته‌ای خود در نشست با نمایندگان ترکیه، عربستان سعودی و پاکستان شود و در عوض، دستور کار مذاکرات را به سمت بحث گسترده‌تری درباره چشم‌انداز امنیتی بلندمدت منطقه هدایت کند؛ چشم‌اندازی که کشورهای حوزه خلیج فارس و ایران را در بر می‌گیرد و بر اساس آن، حضور آمریکا در خاورمیانه کاهش می‌یابد یا به‌طور کامل پایان می‌پذیرد.
دستیابی به یک پیمان جدید عدم تجاوز که بر اساس آن ایران دیگر مانند دوران پس از انقلاب اسلامی از سوی دیگر کشورهای حوزه خلیج فارس طرد و منزوی نباشد مهم‌ترین هدف راهبردی تهران را محقق خواهد کرد.
توافق شش کشور حوزه خلیج فارس برای پایبندی به این هدف، همچنین می‌تواند پذیرش امتیازهای تاکتیکی احتمالاً دشواری را که ایران ناچار خواهد بود درباره برنامه هسته‌ای خود بدهد، برای تهران آسان‌تر کند.
بدر البوسعیدی وزیر امور خارجه عمان که یکی از حامیان اصلی طرح امنیتی فراگیر منطقه‌ای است، گفت که معتقد است دولت آمریکا نیز دریافته که منطقه در حال حرکت به این سمت است.
او گفت: «فکر می‌کنم اگر ایران دوباره به‌طور کامل در این ایده مشارکت کند که همه ما، یعنی هشت کشور، در صلح با سایر نقاط جهان زندگی کنیم، ظرفیت اقتصادی حاصل از آن برای همه ما در منطقه و همچنین برای کشورهایی خارج از منطقه که تصمیم بگیرند در این روند توسعه مشارکت کنند، بسیار عظیم خواهد بود.»
وزیر خارجه عمان افزود: «ما در جریان مذاکرات میان ایران و ایالات متحده، واقعاً درباره این موضوع به‌تفصیل گفت‌وگو کرده‌ایم و فکر می‌کنم این پذیرش عمومی وجود دارد که پس از دستیابی نهایی به توافق، مسیر حرکت ما به همین سمت خواهد بود.»
عراقچی نیز در جریان یک برنامه تلویزیونی در ایران در هفته جاری، بر اهمیت شکل‌گیری یک پیمان امنیتی جدید برای دوران پس از جنگ تأکید کرد و گفت:
«اخیراً صحبت‌هایی درباره جنگی جدید مطرح شده است، اما من از همین حالا به دوران پس از جنگ فکر می‌کنم. چه جنگی رخ بدهد و چه رخ ندهد، سیاست‌های ما تغییری نخواهد کرد.»
