۳ هشدار برای ارتش آمریکا؛ از بمب‌افکن‌ها تا حملات به ریاض

براساس آنچه هیل گزارش داده است، کشتی‌های جنگی اغلب به استعاره‌ای از رویدادهای بزرگ تبدیل می‌شوند و ناوشکن USS Forrest Sherman (DD931)، یکی از نخستین ناوشکن‌هایی که پس از جنگ جهانی دوم طراحی شد، نمونه‌ای از همین الگو به‌شمار می‌رود.

تسلیحات اصلی شرمن شامل سه توپ سریع‌الشلیک بود که یکی در جلوی عرشه و دو توپ دیگر در قسمت عقب و رو به پشت قرار داشتند. منتقدان با اشاره به همین آرایش تسلیحاتی ادعا می‌کردند شرمن نخستین کشتی جنگی ساخته‌ شده برای نبرد هنگام فرار بوده است.

سه رویداد در هفته‌ گذشته، همان استعاره را برای آمریکا تقویت کردند.

نخستین رویداد به جابه‌جایی سریع ۱۲ بمب‌افکن B-1 آمریکا از پایگاه نیروی هوایی سلطنتی فرفورد در انگلستان مربوط می‌شد. بمب‌افکن‌ها در بحبوحه‌ احتمال تهدید ایران و ظاهرا با هدف انتقال به مکانی امن‌تر، پایگاه بریتانیایی را ترک کردند.

عملیات تار عنکبوت اوکراین، نگرانی از اجرای حمله‌ای مشابه به دست ایران را افزایش داده بود. اوکراین در جریان عملیات یادشده، پهپادهایی را که مخفیانه وارد روسیه شده بودند از نزدیکی پایگاه‌های کلیدی به پرواز درآورد و چند بمب‌افکن راهبردی را منهدم کرد.

در سناریوی مورد نگرانی برای نیروهای آمریکایی، کوادکوپترهایی که از نقاط نزدیک به پرواز درمی‌آمدند می‌توانستند عامل تخریب باشند.

خطر احتمالی تنها به فرفورد محدود نمی‌شود، زیرا جنگنده‌های F-15 Strike Eagle در پایگاه نیروی هوایی سلطنتی لیکن‌هیث در سافک انگلستان مستقرند.

پایگاه ناوشکن‌های نیروی دریایی آمریکا در بندر روتای اسپانیا قرار دارد و یگان‌های ارتش و نیروی هوایی این کشور نیز در سراسر اروپا مستقر شده‌اند. هرچند تدابیری برای دفاع در برابر حملات احتمالی اتخاذ شده، اما پراکندگی وسیع نیروهای آمریکایی، اهداف بالقوه متعددی را در دسترس قرار می‌دهد.

در شرایط خاصی مانند حملات ۱۱ سپتامبر، حتی نیروهای آمریکایی مستقر در خاک ایالات متحده نیز می‌توانند به اهداف احتمالی تبدیل شوند. چنین خطرهایی نه باید بزرگ‌نمایی شوند و نه می‌توان آن‌ها را نادیده گرفت. آسیب‌پذیری ناشی از پراکندگی نیروها، دفاع از پایگاه‌ها و زیرساخت‌های متعدد را به مسئله‌ای پیچیده‌تر بدل می‌کند.

دومین رویدادی که آسیب‌پذیری آمریکا را برجسته کرد، انتشار گزارش تکان‌دهنده‌ سرویس پژوهشی کنگره در هفته‌ گذشته بود. گزارش جزئیات از دست رفتن ۸۱ فروند هواگرد آمریکایی را تا آن مقطع در عملیات خشم حماسی شرح می‌داد. فهرست تلفات شامل ۱۲ فروند F-15 Strike Eagle، یک فروند F-35، هفت فروند KC-135 Stratotanker، یک فروند هواپیمای هشدار زودهنگام هوابرد E-3 Sentry و ۵۰ پهپاد یا هواگرد بدون سرنشین دیگر بود.

هزینه‌ کل هواگردهای ازدست‌رفته تا ۳٫۳ میلیارد دلار برآورد شده است. رقم یادشده، هزینه‌ تخمینی ۳۸ میلیارد دلاری همه‌ مهمات و سلاح‌های مصرف‌ شده تا آن زمان در عملیات را در بر نمی‌گیرد و مجموعه‌ ارقام یادآوری می‌کند که جنگ ارزان نیست.

سومین رویداد، حملات حوثی‌ها به فرودگاه ملک خالد در ریاض عربستان سعودی بود که فعالیت فرودگاه را متوقف کرد.

مجموعه‌ فرودگاهی مورد استفاده برای پروازهای داخلی، طی دو روز دو بار هدف قرار گرفت. در پی حملات، ۱۲ نفر کشته و حدود ۳۰۰ نفر زخمی شدند.

پیش از تازه‌ترین حملات نیز گزارش شده بود که دونالد ترامپ رئیس‌جمهوری آمریکا پیوستن ایالات متحده به نبرد علیه حوثی‌ها را بررسی می‌کرد.

سه رویداد یادشده همراه با حمله‌ غافلگیرانه‌ی اوکراین در عملیات تار عنکبوت نشان می‌دهند پایگاه‌ها و زیرساخت‌ها تا چه اندازه در برابر حملات از راه دور آسیب‌پذیرند.

پیوند میان حملات دوربرد، پراکندگی پایگاه‌ها و تهدید زیرساخت‌های حیاتی، بخش مهمی از نگرانی راهبردی مطرح‌شده را شکل می‌دهد.

در سطحی گسترده‌تر، هیل معتقد است آمریکا ظاهرا از اروپا و ناتو نیز عقب‌نشینی می‌کند. دولت ترامپ از اعضای اروپایی پیمان خواسته سهم بیشتری از بار دفاعی خود را بر عهده بگیرند.

همه‌ رؤسای‌جمهوری آمریکا از زمان تاسیس ناتو درخواست‌های مشابهی مطرح کرده‌اند، اما هیچ رئیس‌جمهوری برای واداشتن متحدان به قبول مسئولیت بیشتر در دفاع از خود، نیروهای آمریکایی را از اروپا خارج نکرده یا به چنین اقدامی تهدید نکرده بود.

البریج کولبی معاون وزیر دفاع آمریکا در امور سیاست‌گذاری، ماه آینده نشستی درباره‌ آینده‌ ناتو در لهستان برگزار خواهد کرد.

بر پایه‌ گزارش‌ها، بریتانیا، فرانسه و کشورهای حوزه‌ بالتیک به نشست دعوت نشده‌اند. هم‌زمان، پنتاگون در حال بازبینی آرایش نیروهای آمریکایی در اروپاست.

در کنار پیشنهاد کاهش ۲۰ درصدی جایگاه‌های مخصوص افسران پرچم‌دار و ژنرال‌ها، پرسش دیگری نیز مطرح می‌شود که آیا ممکن است فرماندهی چهارستاره‌ اروپایی آمریکا به سطح سه‌ستاره تنزل پیدا کند؟

احتمال دیگری نیز مطرح شده که برای نخستین و تنها بار در تاریخ ناتو، فرمانده عالی نیروهای متحد در اروپا فردی غیرآمریکایی باشد؛ تحقق چنین سناریویی برای پیمان از نظر راهبردی فاجعه‌بار است.

واگذاری مقام فرماندهی عالی نیروهای متحد در اروپا به فردی غیرآمریکایی، نشانه‌ کناره‌گیری آمریکا از رهبری تلقی خواهد شد؛ درحالی‌که هیچ کشور دیگری توانایی بر عهده گرفتن نقش جایگزین را ندارد. پیامد به همان اندازه خطرناک، قطع پیوند با بازدارندگی هسته‌ای آمریکا خواهد بود، زیرا فرمانده عالی نیروهای متحد در اروپا دیگر در زنجیره‌ فرماندهی ایالات متحده قرار نخواهد داشت.

چنین تغییری می‌تواند بنیان امنیتی و فرماندهی ناتو را دگرگون کند.

ولادیمیر پوتین رئیس‌جمهوری روسیه در صورت وقوع چنین تحولاتی فرصت خواهد یافت حملات را برای برهم زدن انسجام و ایجاد شکاف در ناتو طراحی شده‌اند، گسترش دهد.

اوکراین نیز ممکن است در برابر تهاجم بیشتر روسیه تسلیم شود. پیامدهای احتمالی عقب‌نشینی آمریکا، فراتر از ساختار داخلی ناتو خواهد رفت و مستقیم بر موازنه‌ امنیتی اروپا اثر می‌گذارد.

پرسش پایانی آن است که چه کسی در دولت ترامپ از سیاستی متوازن‌تر در قبال اروپا دفاع می‌کند؟

همچنین مشخص نیست چه کسی با گرایش ظاهرا یک‌جانبه به تبدیل چین به دشمن و نادیده گرفتن روسیه مخالفت می‌ورزد. اگر چنین مدافعی در دولت حضور داشته باشد، فعلا منتظر فرصت مناسب مانده است.

در نهایت، بنیان امنیتی آمریکا که طی ۷۵ سال گذشته پابرجا بوده، ممکن است به زباله‌دان تاریخ سپرده شود.