به گزارش زومان، طبق گزارش الجزیره، آمریکا و ایران گفتگوهای غیرمستقیم درباره پایان جنگ و بازگشایی تنگه هرمز برگزار کردند و تهران پیشرفت دیپلماتیک را به لغو محاصرههای کشتیرانی، آزادسازی داراییهای مسدودشده و کاهش فشار نظامی آمریکا منوط کرده است.
ایالات متحده و ایران ساعتها گفتگوی غیرمستقیم از طریق میانجیگران در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل متحد (UNGA) در نیویورک انجام دادند، اما روایتها درباره اینکه آیا مقامات دو کشور مستقیماً با یکدیگر دیدار کردهاند یا خیر، متفاوت بود.
این رسانه مینویسد که استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا، گفت میانجیگران در طول روز سهشنبه «میان هیئتهای آمریکایی و ایرانی در رفتوآمد بودند».
ویتکاف در پستی در شبکه ایکس نوشت:
«امروز، در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل، گفتگوهای طولانیمدتی را با هیئت ایرانی از طریق میانجیگرانی که در طول روز میان دو طرف در رفتوآمد بودند، انجام دادیم. آنها یک دور از بحثها را با موفقیت به پایان رساندند که امیدواریم سازنده و امیدوارکننده باشد. میانجیگران به کار خود ادامه خواهند داد.»
روایت بقائی از تبادل پیام با آمریکا؛ شروط ایران برای احیای دیپلماسی چیست؟
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه، از دور دیگری از تبادل و تبیین پیام میان ایران و آمریکا با میانجیگری قطر خبر داد و اعلام کرد که گفتوگوهای غیرمستقیم روز سهشنبه ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ و در حاشیهی نشست مجمع عمومی سازمان ملل متحد انجام شد. به گفته او فرایند انتقال پیامها حدود دو ساعت طول کشید و در ادامهی گفتوگوهایی قرار داشت که کشورهای میانجی میان تهران و واشنگتن دنبال کردهاند.
در پیام او در شبکه اجتماعی اکس آمده است:
«دیروز در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل متحد، در ادامه گفتگوهایی که توسط کشورهای میانجی بین ایران و آمریکا در جریان بوده است، دور دیگری از تبادل و تبیین پیام از طریق میانجی قطری بین ایران و آمريکا صورت گرفت. در این فرآیند که حدود دو ساعت به طول انجامید، مواضع و شروط ایران برای احیای دیپلماسی به شیوهای که هیچ شک و شبههای باقی نماند و هیچ عذر و بهانهای برای طرفی نباشد، به طرف آمریکایی منعکس گردید. شروط ایران، روشن و شفاف است: توقف اقدامات تجاوزکارانه آمریکا از جمله محاصره دریایی و تروریسم اقتصادی، خاتمه جنگ در همه جبههها، آزادی اموال مسدودشده یا محدودشده ایران، پذیرش مسیر ایمن کشتیرانی به شیوه تفاهم شده بین دو دولت ساحلی و ....»
Esmaeil Baqaei@@IRIMFA_SPOXدیروز در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل متحد، در ادامه گفتگوهایی که توسط کشورهای میانجی بین ایران و آمریکا در جریان بوده است، دور دیگری از تبادل و تبیین پیام از طریق میانجی قطری بین ایران و آمريکا صورت گرفت.
در این فرآیند که حدود دو ساعت به طول انجامید، مواضع و شروط ایران برای احیای دیپلماسی به شیوهای که هیچ شک و شبههای باقی نماند و هیچ عذر و بهانهای برای طرفی نباشد، به طرف آمریکایی منعکس گردید.
شروط ایران، روشن و شفاف است: توقف اقدامات تجاوزکارانه آمریکا از جمله محاصره دریایی و تروریسم اقتصادی، خاتمه جنگ در همه جبههها، آزادی اموال مسدودشده یا محدودشده ایران، پذیرش مسیر ایمن کشتیرانی به شیوه تفاهم شده بین دو دولت ساحلی و ....
روایت ترامپ از یک دیدار مستقیم
دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، روایت مستقیمتری ارائه داد و گفت ویتکاف و جرد کوشنر یک دیدار سهساعته با مقامات ایرانی داشتهاند. طبق گزارش الجزیره، ترامپ به خبرنگاران در سازمان ملل گفت: «آنها یک دیدار بسیار خوب و بسیار سازنده داشتند»، و افزود که معتقد است «شتاب زیادی» به سمت یک توافق وجود دارد. ترامپ بعداً گفت که گفتگوها ادامه دارد و او معتقد است که در نهایت به توافق خواهیم رسید.
این رسانه بهنقل از کیمبرلی هالکت، گزارشگر الجزیره از واشنگتن، مینویسد که اظهارات اولیه ترامپ درباره اینکه چه کسانی شرکت کرده بودند ابهام ایجاد کرده بود و کاخ سفید بعداً توضیح داد که ترامپ در جلسه حضور نداشته و ویتکاف و کوشنر نمایندگی طرف آمریکایی را بر عهده داشتهاند.
روایت رسانههای دولتی ایران از دیدار عراقچی و ویتکاف
توحید اسدی، گزارشگر الجزیره از تهران، گفت رسانههای دولتی دیدار میان عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، و ویتکاف را پس از هفتهها بدون تماس مستقیم تأیید کردهاند. اسدی گزارش داد: «این دیدار اخیر به درخواست و اصرار طرف آمریکایی برگزار شد و هدف آن ابلاغ پیامها و شرایط ایران، بهویژه در خصوص بازگشایی تنگه هرمز بود.»
رسانههای دولتی ایران گفتند این شرایط شامل لغو محاصره دریایی آمریکا، آزادی داراییهای مسدودشده ایران و پایان دادن به جنگ در جبهههایی است که تهران آنها را «مقاومت» توصیف میکند. اسدی همچنین گزارش داد که یک منبع امنیتی ایران به الجزیره گفته است اگر واشنگتن شرایط و تعهدات ایران را برآورده کند، ممکن است فضایی برای تعاملات دیپلماتیک بیشتر وجود داشته باشد.
این تماسها پس از آن انجام شد که یک مقام ارشد ایرانی به خبرگزاری رویترز گفت هیئت تهران در نیویورک اختیار تام برای پیگیری دیپلماسی دارد و گردهمایی سازمان ملل را یک «فرصت طلایی» برای واشنگتن جهت بازگشت به میز مذاکره توصیف کرد. این مقام گفت ایران آخرین پیشنهاد خود را در تاریخ ۲۶ شهریور از طریق میانجیگران به واشنگتن ارائه داده است و جزئیات یک توافق احتمالی برای پایان دادن به درگیریها میتواند در نیویورک بحث شود.
طبق گزارش الجزیره، این مقام همچنین گفت اگر آمریکا فشار نظامی را کاهش داده و محاصره بنادر ایران را لغو کند، ایران میتواند تنگه هرمز را ظرف هفت روز بازگشایی کند.
قدرتهای منطقهای برای تنشزدایی تلاش میکنند
این رسانه معتقد است که گفتگوهای غیرمستقیم با تلاش دیپلماتیک گستردهتری با حضور کشورهای حوزه خلیج فارس و دیگر کشورهای منطقه همراه بوده است. طبق گزارش الجزیره، قطر اعلام کرد که برای کاهش تنشها بین واشنگتن و تهران، تضمین آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز و ارتقای ثبات منطقهای، با پاکستان همکاری میکند. شیخ محمد بن عبدالرحمن بن جاسم آل ثانی، نخستوزیر و وزیر امور خارجه قطر، نیز روز سهشنبه در نیویورک با عراقچی دیدار کرد. وزارت امور خارجه قطر اعلام کرد که آنها درباره تحولات منطقه، تلاشها برای تنشزدایی و راههای ایجاد شرایط برای گفتگو گفتگو کردند.
عمان نیز در دیپلماسی دریایی پیرامون این آبراه مشارکت داشته و پیشتر ترتیبات دریایی با تهران با هدف تسهیل کشتیرانی در تنگه هرمز را مورد بحث قرار داده بود. ترامپ همچنین روز سهشنبه با رهبران و مقامات ارشد کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس، ترکیه، اردن، سوریه و عراق دیدار کرد تا درباره ایران و امنیت منطقهای گفتگو کند.
رویترز گزارش داد که پیشنهاد قطر برای یک چارچوب امنیتی مشترک با حضور ایران و کشورهای خلیج فارس از جمله موضوعات تحت بررسی بوده و یک منبع منطقهای گفته است که تهران در حال بررسی آن است. طبق گزارش الجزیره، قطر این پیشنهاد را علنی نکرده است.
گفتگوها پس از هشدار ترامپ انجام شد
این رسانه مینویسد گفتگوهای غیرمستقیم چند ساعت پس از آن انجام شد که ترامپ در سخنرانی خود در مجمع عمومی سازمان ملل، احتمال دستیابی به توافق را با هشدار دیگری درباره تشدید درگیریهای نظامی ترکیب کرد. طبق گزارش الجزیره، ترامپ مدعی شد که با «تصمیم بزرگی» میان دستیابی به توافقی که به ایران اجازه بازسازی دهد و اقدام برای «نابودی جمهوری اسلامی» مواجه است. او همچنین گفت که واشنگتن پیشتر در ازای پایان دادن به برنامه هستهای و آنچه آمریکا حمایت ایران از تروریسم توصیف میکند، «همکاری اقتصادی کامل» به تهران پیشنهاد کرده است.
ستاد کل نیروهای مسلح و قرارگاه مرکزی خاتمالانبیاء ایران در بیانیهای که توسط رسانههای ایرانی پوشش داده شد، در واکنش گفتند که تهدیدهای ترامپ گواهی بر «ضعف استراتژیک» است و ایران آماده است در پاسخ به حملات بیشتر، «ضربات شدیدتر، کوبندهتر و غیرقابلپیشبینیتری» وارد کند.
مقامات آمریکایی بارها پس از فروپاشی تفاهمنامه ژوئن، پیشنهاد کردهاند که مذاکرات در حال پیشرفت است. طبق گزارش الجزیره، در اوایل اگوست، ترامپ مدعی شد که دو طرف به چارچوبهایی برای یک توافق احتمالی دست یافتهاند و بعداً گفتگوها درباره هرمز را «رو به جلو و مطلوب» توصیف کرد، هرچند اختلافات قابلتوجهی باقی مانده بود. او اوایل همین ماه دوباره گفت امیدوار است جنگ «به پایان خود نزدیک شود».
تهران همچنان بازگشایی تنگه هرمز را به کاهش فشار نظامی آمریکا و لغو محاصره بنادر ایران مشروط کرده است، در حالی که ویتکاف گفت میانجیگران پس از تبادل نظرهای باواسطه روز سهشنبه، تلاشهای خود را ادامه خواهند داد.