وال‌استریت ژورنال: جنگ ایران و آمریکا وارد مرحله خطرناک‌تری شد

وال‌استریت ژورنال در این مقاله تاکید می‌کند آمریکا و ایران در حال کشیده شدن به سمت یک درگیری فزاینده هستند؛ درست در زمانی که هر دو کشور با محدودیت‌های استفاده از نیروی نظامی برای دستیابی به اهداف خود مواجه شده‌اند.

درگیری‌ها پس از آن گسترش یافت که شبه‌نظامیان همسو با ایران در یمن حمله به کشتی‌هایی را که از یک گلوگاه مهم دریای سرخ عبور می‌کردند، آغاز کردند؛ اقدامی که روز پنج‌شنبه به افزایش قیمت نفت به بالای ۱۰۰ دلار در هر بشکه برای نخستین بار در دو ماه گذشته کمک کرد.

هم‌زمان، آمریکا در روزهای اخیر کارزار بمباران خود علیه ایران را تشدید کرده و در سراسر این کشور دست به حمله زده است؛ شدیدترین دوره درگیری از زمانی که دونالد ترامپ و اسرائیل در اواخر فوریه بمباران ایران را آغاز کردند.

ترامپ و دیگر مقام‌های دولت او تهدید کرده‌اند که عملیات نظامی علیه ایران را تشدید خواهند کرد؛ از جمله با حمله به یک تأسیسات هسته‌ای مشکوک ایران در کوه کلنگ (Pickaxe Mountain) یا هدف قرار دادن زیرساخت‌های ملی ایران مانند نیروگاه‌ها، در واکنش به حملات ایران به کشتی‌ها در تنگه هرمز.

مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، روز پنج‌شنبه در نشست سران در مانیل به خبرنگاران گفت: «هزینه‌ها هر شب بیشتر خواهد شد تا زمانی که آنها به خودشان بیایند.» او به توصیف عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، از رویکرد تهران به‌عنوان «چشم در برابر چشم» اشاره کرد.

روبیو افزود: «سیاست رئیس‌جمهور، سر در برابر چشم است. منظورم این است که صادقانه بگویم، قرار است همین باشد.» او اضافه کرد که ترامپ در روزهای آینده درباره تشدید عملیات تصمیم خواهد گرفت.

چالشی که پیش روی واشنگتن و تهران قرار دارد این است که هر دو دولت تمایل خود را برای تشدید درگیری نشان داده‌اند، اما هیچ‌کدام توان دستیابی به یک برتری قاطع بر دیگری را ندارند.

ترامپ می‌تواند با حمله به زیرساخت‌های غیرنظامی ایران، درگیری را بیش از این تشدید کند؛ اقدامی که احتمالاً باعث پاسخ ایران علیه زیرساخت‌های حیاتی انرژی در سراسر خاورمیانه خواهد شد.

حمیدرضا عزیزی، پژوهشگر مهمان در حوزه ایران در مؤسسه آلمانی امور بین‌الملل و امنیت (SWP)، گفت حتی اگر ترامپ از یک سلاح هسته‌ای کوچک برای حمله به یکی از تأسیسات زیرزمینی هسته‌ای ایران استفاده کند، این اقدام صرفاً یک ضربه نمادین خواهد بود.

او درباره گزینه‌های نظامی ترامپ گفت:

هیچ‌کدام از این اقدامات قرار نیست اساساً وضعیت را تغییر دهد. من این شرایط را رسیدن هر دو طرف به مرز توانایی‌هایی می‌بینم که ابزارهای نظامی می‌توانند ایجاد کنند.

وال‌استریت ژورنال نوشت که ایران در این هفته نشان داد که همچنان در این درگیری فضای مانور دارد. حوثی‌های یمن، گروه همسو با ایران، اعلام کردند که یک محاصره دریایی علیه عربستان سعودی آغاز کرده‌اند و کشتی‌رانی در تنگه باب‌المندب، مسیر اتصال دریای سرخ به اقیانوس هند، را تهدید کردند.

این گروه اعلام کرد روز چهارشنبه دو نفتکش سعودی را در دریای سرخ هدف قرار داده است؛ در حالی که مقام‌های بین‌المللی دریایی تأیید کردند دست‌کم یک کشتی مورد اصابت قرار گرفته است.

هرگونه حمله مستمر به کشتی‌هایی که از باب‌المندب عبور می‌کنند، راهبرد ایران برای وارد کردن فشار اقتصادی بر آمریکا و متحدانش را به‌طور قابل توجهی گسترش خواهد داد. تلاش‌های ایران از ماه مارس برای بستن مسیر کشتیرانی غیرنظامی در تنگه هرمز، باعث شدیدترین اختلال در عرضه نفت در تاریخ بازار نفت شده است.

برایان کلارک، مقام ارشد پیشین نیروی دریایی آمریکا و پژوهشگر ارشد کنونی در مؤسسه محافظه‌کار هادسون در واشنگتن، گفت:

ایرانی‌ها قطعاً با اقدام حوثی‌ها یک برتری در تشدید تنش به دست آوردند. اما فکر نمی‌کنم آنها برتری کامل در تشدید درگیری داشته باشند؛ زیرا آمریکا همچنان می‌تواند حمله به اهداف غیرنظامی را انتخاب کند و رویکرد یک جنگ تمام‌عیار را در پیش بگیرد.

تهدید باب‌المندب، جغرافیای درگیری فعلی را تغییر می‌دهد؛ زیرا یک مسیر مهم را که عربستان سعودی برای دور زدن بسته شدن تنگه هرمز توسط ایران از آن استفاده می‌کند، در معرض خطر قرار می‌دهد.

عربستان بخشی از صادرات نفت خود را از طریق خط لوله شرق-غرب به یک بندر در دریای سرخ منتقل می‌کند تا وابستگی خود به تنگه هرمز را کاهش دهد. ورود حوثی‌ها به این درگیری، مشکل پیچیده‌ای را برای ارتش آمریکا بزرگ‌تر می‌کند؛ ارتشی که سال گذشته در جریان هفته‌ها بمباران علیه این گروه با دشواری‌های زیادی مواجه شد.

این عملیات که ترامپ آن را عملیات «سوارکار خشن» (Operation Rough Rider) نامیده بود، شامل حملات گسترده علیه حوثی‌ها بود. در جریان آن، حوثی‌ها بیش از نیم‌دوجین پهپاد آمریکایی ریپر را سرنگون کردند و با حمله موشکی به ناو هواپیمابر یو‌اس‌اس هری ترومن، باعث شدند این ناو مانور شدیدی انجام دهد؛ مانوری که در جریان آن یک جنگنده F/A-18 به داخل دریای سرخ سقوط کرد.

افزایش اخیر قیمت نفت نشان داد اقدام حوثی‌ها چگونه می‌تواند توانایی ترامپ برای کاهش قیمت‌ها از طریق صحبت درباره احتمال کاهش تنش یا همان «فشار کلامی بر بازار» را محدود کند. قیمت نفت طی نزدیک به پنج ماه درگیری، بارها پس از اظهارنظرهای علنی ترامپ درباره احتمال پایان جنگ کاهش یافته است.

اریک مایرسون، استراتژیست ارشد بازارهای نوظهور در بانک سوئدی SEB، گفت:

گسترش درگیری به حوثی‌ها می‌تواند یک راهبرد مقابله با فشار کلامی ترامپ باشد. این الزاماً به این معنا نیست که حوثی‌ها به اندازه ایران حمله خواهند کرد؛ فقط به این معناست که یک یا دو حمله انجام می‌دهند و هر از چندگاهی این دکمه را فشار می‌دهند؛ و همین اقدام، اثر ترامپ بر بازار را خنثی می‌کند.

وال‌استریت ژورنال در پایان نوشت که آمریکا همچنین فشار اقتصادی بر ایران را افزایش داده و پس از خروج ترامپ در اوایل ژوئیه از تفاهم‌نامه‌ای که برای پایان دادن به درگیری طراحی شده بود، بار دیگر محاصره دریایی بنادر ایران را اعمال کرده است.

بن‌بست کنونی دوباره یک آزمون اراده میان تهران و واشنگتن ایجاد کرده است؛ اینکه اگر جنگ ادامه پیدا کند، هر طرف تا چه میزان حاضر است درد اقتصادی را تحمل کند.