رقیب نتانیاهو از سمت راست رسید؛ ژنرالی که آتشبس را هم قبول ندارد
اگر تصور میشد پایان احتمالی دوران بنیامین نتانیاهو به معنای نرمتر شدن سیاست امنیتی اسرائیل باشد، تازهترین نظرسنجیهای انتخاباتی تصویر دیگری ارائه میکنند. گادی آیزنکوت، رئیس پیشین ستاد ارتش اسرائیل، در حالی به یکی از جدیترین رقبای نتانیاهو تبدیل شده که مواضعش در قبال ایران، حزبالله و جنگهای منطقهای، در برخی موارد حتی سختگیرانهتر از نخستوزیر فعلی توصیف میشود.
رویترز گزارش داده است که حزب تازهتأسیس آیزنکوت با نام «یاشار» در نظرسنجیها پس از حزب لیکود قرار گرفته، اما به دلیل امکان ائتلاف با طیف گستردهتری از احزاب، شانس قابل توجهی برای تشکیل دولت دارد. هرچند هنوز زمان انتخابات مشخص نشده، اما این رأیگیری باید تا پایان اکتبر برگزار شود.
منتقد نتانیاهو؛ اما نه از موضع صلح
آیزنکوت که برای مدتی عضو کابینه جنگ اسرائیل بود، از منتقدان نتانیاهو به شمار میرود؛ اما نه به دلیل مخالفت با جنگ.
او معتقد است دولت نتانیاهو در برابر فشار آمریکا برای برقراری آتشبس در لبنان بیش از حد عقبنشینی کرده است. به گفته او، ارتش اسرائیل باید اختیار داشته باشد حزبالله را در هر نقطهای از لبنان هدف قرار دهد و آتشبس مورد حمایت دونالد ترامپ، «واقعیتی دیوانهوار» ایجاد کرده که آزادی عمل نیروهای اسرائیلی را محدود کرده است.
آیزنکوت همچنین تشکیل دولت فلسطینی را موضوعی «بیارتباط» با شرایط کنونی میداند؛ موضعی که نشان میدهد اختلاف او با نتانیاهو بیش از آنکه بر سر اهداف راهبردی باشد، بر سر شیوه اجرای آنهاست.
ژنرالی که نامش با «دکترین ضاحیه» گره خورده است
یکی از شناختهشدهترین بخشهای کارنامه نظامی آیزنکوت به جنگ سال ۲۰۰۶ لبنان بازمیگردد؛ زمانی که او راهبردی را تدوین کرد که بعدها با عنوان «دکترین ضاحیه» شناخته شد.
این راهبرد بر وارد کردن خسارت بسیار گسترده به مناطقی استوار بود که به باور او گروههای مسلح(مقاومت) از آنها استفاده میکنند؛ رویکردی که در جریان بمباران شدید ضاحیه، از مناطق جنوبی بیروت، اجرا شد و از همان زمان با انتقادهای گسترده حقوق بشری و بینالمللی روبهرو بود.
آیزنکوت این هفته نیز در یک کنفرانس اعلام کرد که این دکترین را با آنچه خودش «حملات نامتناسب» خواند، اجرا کرده است.
چرا نظرسنجیها تغییر کردهاند؟
اسرائیل پس از حمله هفتم اکتبر ۲۰۲۳، جنگهای طولانی در غزه، لبنان و ایران را پشت سر گذاشته است؛ جنگهایی که اگرچه دستاوردهای نظامی برای اسرائیل به همراه داشت، اما هزینههای سیاسی و اقتصادی سنگینی نیز ایجاد کرد.
در چنین فضایی، بخشی از رأیدهندگان از دولت فعلی فاصله گرفتهاند. با این حال، روی آوردن بخشی از افکار عمومی به آیزنکوت به معنای گرایش به سیاستی معتدلتر نیست، بلکه نشان میدهد بخشی از جامعه اسرائیل به دنبال مدیریتی متفاوت برای همان رویکرد امنیتی است.
اگر روند نظرسنجیها تا روز رأیگیری ادامه پیدا کند، مهمترین تغییر احتمالی در اسرائیل شاید نه تغییر جهت سیاست امنیتی، بلکه تغییر فردی باشد که آن سیاست را اجرا میکند؛ تغییری که دستکم بر اساس مواضع اعلامشده آیزنکوت، لزوماً به معنای کاهش فشار نظامی بر ایران یا متحدان منطقهای آن نخواهد بود.