چهره پشت‌پرده چرخش امارات به سوی ایران

به گزارش زومان، با آغاز تلاش‌های امارات برای بازسازی روابط با ایران پس از ماه‌ها تنش و درگیری‌های منطقه‌ای، یک چهره کلیدی در مرکز این تحولات نمایان شده است: شیخ طحنون بن زاید آل نهیان.

شاید بپرسید این نام چرا اهمیت دارد؟

او که بیشتر به عنوان مشاور امنیت ملی امارات و ناظر بر پروژه سرمایه‌گذاری عظیم ۱.۵ تریلیون دلاری شناخته می‌شود، اکنون نقش حیاتی در باز کردن کانال‌های دیپلماتیک مستقیم با تهران ایفا می‌کند.

بلومبرگ می‌گوید، شیخ طحنون در واقع پشت پرده تغییر رویکرد امارات از موضع سخت‌گیرانه اولیه به یک سیاست عمل‌گرایانه و تعاملی با ایران قرار دارد.

امارات یکی از کشورهایی بود که بیشترین ضربه را از تنش‌های منطقه‌ای آغاز شده در ۲۸ فوریه متحمل شد. حملات موشکی و پهپادی باعث جانباختن حدود دوازده نفر و خسارات میلیارد دلاری به بنادر، تأسیسات نفتی و هتل‌ها شد.

در پاسخ، ابوظبی حملاتی علیه ایران انجام داد و یکی از سخت‌گیرانه‌ترین مواضع میان کشورهای عربی را در برابر تهران اتخاذ کرد.

در ابتدا، امارات حاضر به ورود به مذاکرات با تهران نبود تا زمانی که حملات متوقف شوند. اما وقتی خشونت‌ها پایان یافت، مقامات امنیت ملی دو کشور اولین دیدار چهره به چهره از آغاز جنگ را برگزار کردند.

شیخ طحنون در این مرحله نقش کلیدی داشت و کانال‌های مستقیم ارتباط با مقامات ایرانی را ایجاد کرد و در عین حال با دولت‌های غربی نیز در تماس باقی ماند.

این نخستین بار نیست که شیخ طحنون مأمور ترمیم روابط منطقه‌ای می‌شود. در سال ۲۰۲۱، او بالاترین مقام امارات پس از بیش از یک دهه بود که به تهران سفر کرد؛ سفری که بخشی از تلاش گسترده ابوظبی برای بازسازی روابط در سراسر منطقه -از جمله با ترکیه و قطر- بود.

هر چند شیخ محمد بن زاید آل نهیان رئیس‌ امارات، چهره عمومی دیپلماسی کشور باقی مانده است، اما تلاش‌های شیخ طحنون در طول جنگ عمدتاً خارج از دید رسانه‌ها بوده است. یکی از نشانه‌های اولیه مشارکت او، گفت‌و‌گو با محمد بن عبدالرحمن آل ثانی نخست وزیر قطر درباره هماهنگی میانجی‌گری برای کاهش تنش‌ها بود.

نخست وزیر قطر که پس از هفته‌ها مذاکره، به عنوان میانجی اصلی در برقراری آتش‌بس میان واشنگتن و تهران نقش داشت، مرتب با شیخ طحنون و وزیر امور خارجه امارات تماس داشت.

تحلیلگران می‌گویند شیخ طحنون رویکردی عمل‌گرایانه با اولویت تجارت در قبال ایران داشته و معتقد است ثبات منطقه برای رشد اقتصادی حیاتی است.

او به دنبال این بوده که مسیر دیپلماسی از تنش و واکنش‌های تند به گفت و گو و همکاری عملیاتی تغییر کند.

علاوه بر سمت مشاور امنیت ملی و معاون حاکم ابوظبی، شیخ طحنون بر نهادهای بزرگی از جمله سرمایه‌گذاری‌های هوش مصنوعی MGX و برخی از بزرگ‌ترین صندوق‌های سرمایه‌گذاری امارات نظارت دارد.

نفوذ او در حوزه‌های مالی، فناوری و امنیت باعث شده ابوظبی با تهران، آنکارا، قاهره و واشنگتن روابط گسترده‌ای داشته باشد.