پلن اسرائیل بعد از توافق ایران و آمریکا

حالا که فضای تنش مستقیم میان تهران و واشنگتن تا حدی با توافق اخیر تغییر کرده، این سوال را زیاد می‌شنویم: نقشه اسرائیل درباره ایران چیست؟

برای پاسخ به این سوال، شاید خواندن اظهارات تازه یک مقام ارشد نظامی اسرائیل بتواند سرنخ‌هایی از نگاه تل‌آویو به آینده تقابل با ایران به دست بدهد؛ به‌ویژه وقتی او صریحاً ادعا می‌کند «جنگ بعدی با ایران شبیه جنگ قبلی نخواهد بود» و از «غافلگیری‌های جدید» سخن می‌گوید.

روزنامه «اسرائیل هیوم» در سالگرد عملیات موسوم به «شیر خیزان»—حمله اسرائیل به ایران در بامداد ۲۳ خرداد ۱۴۰۴—با سرهنگ دوم «ر.»، رئیس شاخه برتری هوایی نیروی هوایی ارتش اسرائیل، گفت‌وگو کرده و از نگاه او به آینده تقابل تهران و تل‌آویو پرداخته است.

این مقام اسرائیلی با اشاره به درس‌های آموخته‌شده از جنگ اخیر مدعی شد که هر نبرد احتمالی آینده متفاوت خواهد بود. او گفت اگر مقام‌های ایرانی تصور کنند با همان اسرائیلی مواجه می‌شوند که حدود دو ماه پیش درگیر بود، «اشتباه می‌کنند»، زیرا ارتش اسرائیل در حال بازبینی، یادگیری و بهبود مستمر توانایی‌های خود است.

از نگاه او، جنگ اخیر تنها یک عملیات مقطعی نبوده، بلکه به نقطه‌ای برای بازتعریف آمادگی نظامی اسرائیل تبدیل شده است.

سرهنگ دوم «ر.» در این گفت‌وگو اعتراف کرد که از دید ارتش اسرائیل، «جبهه ایران» اکنون عملاً به یکی از اولویت‌های مستقیم امنیتی تبدیل شده و دیگر صرفاً تهدیدی دوردست محسوب نمی‌شود.

او اعتراف کرد که هم در سطح ستادی و هم عملیاتی، برنامه‌ریزی مداوم درباره ایران جریان دارد؛ از جمع‌آوری اطلاعات و شناسایی اهداف احتمالی گرفته تا طراحی مسیرهای پروازی و حفظ سطح آماده‌باش بالا در یگان‌های عملیاتی.

این مقام نظامی اسرائیل همچنین مدعی شد عملیات قبلی با آنچه او «آزادی کامل عمل در سراسر ایران» توصیف کرد، به پایان رسیده است؛ هرچند در عین حال اذعان کرد که تهدیدها از بین نرفته‌اند.

او در پاسخ به پرسشی درباره اینکه چرا اسرائیل در روزهای اخیر حمله پیشگیرانه تازه‌ای انجام نداده، گفت همه گزینه‌ها بررسی شده‌اند اما مجموعه‌ای از ملاحظات دیپلماتیک، تاکتیکی و همچنین اعتماد به سامانه‌های پدافندی اسرائیل در تصمیم‌گیری مؤثر بوده‌اند.

سرهنگ دوم «ر.» که خود مدعی حضور مستقیم در عملیات هوایی علیه ایران شده، در ارزیابی توان نظامی تهران گفت ایران همچنان «دشمنی هوشمند» است، اما ادعا کرد توان انعطاف‌پذیری نظامی آن نسبت به گذشته کاهش یافته است.

او مدعی شد ایران همچنان در حال بازسازی سامانه‌های دفاعی و توان موشکی خود است، اما تعداد سامانه‌های پدافندی و سرعت تولید موشک‌ها نسبت به قبل کاهش یافته است.

با این حال، او برخلاف برخی روایت‌های خوش‌بینانه در رسانه‌های غربی و اسرائیلی، از ادعای نابودی کامل توان موشکی یا هسته‌ای ایران فاصله گرفت و با احتیاط بیشتری سخن گفت. به گفته او، تا زمانی که «آخرین پرتابگر» از میان نرود، تهدید همچنان پابرجاست و اسرائیل باید با آن زندگی کند.

این مقام نظامی اسرائیل همچنین از سطح همکاری نزدیک نظامی با آمریکا سخن گفت و آن را بخشی مهم از آمادگی‌های امنیتی تل‌آویو دانست.

اما شاید مهم‌ترین بخش صحبت‌های او به آینده تقابل با ایران مربوط می‌شد؛ جایی که احتمال پایان قطعی این درگیری‌ها را دور از ذهن توصیف کرد.

به گفته او، برخلاف جنگ‌های کلاسیک گذشته که با «پیروزی قاطع» پایان می‌یافتند، مقابله با بازیگری دوردست مانند ایران پیچیده‌تر است، زیرا کنترل دائمی میدان نبرد در فاصله‌ای چنین دور ممکن نیست.

نتیجه‌گیری او این بود که ممکن است الگوی جدیدی از «درگیری‌های دوره‌ای» شکل بگیرد؛ یعنی اسرائیل هر از چندگاهی برای تضعیف توان نظامی طرف مقابل دست به عملیات بزند. به ادعای او تا زمانی که اسرائیل احساس تهدید کند، این حملات نیز ادامه خواهند داشت.