هدیه ناخواسته به زلنسکی؛ جنگ ایران ورق را برای اوکراین برگرداند
والاستریتژورنال در گزارشی استدلال میکند که جنگ ایران -بهطور غیرمنتظره- جایگاه اوکراین را در معادلات جهانی تغییر داده و این کشور را از یک «مسئله پرهزینه» برای غرب به یک «راهحل امنیتی» تبدیل کرده است.
بر اساس این گزارش، تا پاییز گذشته، روسیه در جبههها پیشروی میکرد، منابع مالی اوکراین رو به کاهش بود و دونالد ترامپ برای توافق صلحی فشار میآورد که به نفع مسکو تمام میشد. اما با آغاز جنگ آمریکا و ایران، اهمیت تجربه اوکراین در جنگ پهپادی افزایش یافت؛ همان حوزهای که کییف طی چهار سال جنگ با روسیه در آن تخصص به دست آورده است.
حملات پهپادی ایران در خاورمیانه باعث شد کشورهای خلیج فارس، اروپا و حتی ارتش آمریکا بیش از گذشته به فناوریها و تجربه نظامی اوکراین توجه کنند.
زلنسکی در ماههای اخیر بارها به کشورهای خلیج فارس سفر کرد؛ حدود ۲۰۰ نیروی نظامی برای نمایش فناوری رهگیری پهپاد اعزام کرده و به دنبال توافقهای سرمایهگذاری و تولید مشترک بوده است. همزمان، کارخانههای تولید پهپاد اوکراینی در اروپا ایجاد شده است.
مقامهای اوکراینی میگویند این کشور دیگر صرفاً دریافتکننده کمک امنیتی نیست، بلکه به تأمینکننده امنیت تبدیل شده است. بهگفته آنها، تجربه اوکراین نهتنها در جنگ با روسیه، بلکه در درگیریهای گستردهتر جهانی نیز کاربرد پیدا کرده است.
بر اساس گزارش والاستریتژورنال، اوکراین با اتکا به تولید روزانه هزاران پهپاد، توانسته برتری عددی نیروی انسانی روسیه را تا حدی خنثی کند. خط مقدم تا حد زیادی تثبیت شده، پیشروی روسیه کند یا متوقف شده و اوکراین توانسته با حملات پهپادی و موشکی، جنگ را به عمق خاک روسیه، از جمله مسکو، بکشاند.
در همین حال، اختلافات میان آمریکا و اروپا بر سر جنگ ایران، نقش اوکراین را برای متحدان اروپایی پررنگتر کرده است.
ترامپ بهدلیل همراه نشدن اروپا با کارزار علیه ایران، تهدید به کاهش حضور نظامی آمریکا در اروپا و حتی بررسی خروج از ناتو کرده است. در نتیجه، اروپا بیش از پیش تواناییهای نظامی اوکراین را برای امنیت آینده خود حیاتی میداند. اتحادیه اروپا نیز بسته حمایتی ۱۰۵ میلیارد دلاری برای تأمین نیازهای دفاعی اوکراین تا سال آینده تصویب کرده است.
هزینههای جنگ ایران برای اوکراین
با این حال، جنگ ایران برای اوکراین هزینههایی هم داشته است. حملات موشکی ایران بخش زیادی از ذخایر رهگیرهای آمریکایی مانند پاتریوت را مصرف کرده و ممکن است تأمین این سامانهها برای اوکراین دشوارتر شود.
همچنین افزایش قیمت نفت و کاهش بخشی از فشار تحریمها بر نفت روسیه، درآمد بیشتری برای کرملین ایجاد کرده است.
پاتک اوکراین به روسیه همزمان با جنگ ایران
در مقابل، اوکراین با افزایش حملات به بنادر نفتی و خطوط لوله روسیه تلاش کرده مانع بهرهبرداری کامل مسکو از این وضعیت شود.
امید کییف این است که فشارهای اقتصادی و نظامی، پوتین را پیش از زمستان به توافقی درباره توقف حمله به زیرساختهای حیاتی، مانند شبکه برق، وادار کند.
وسیه ماهانه بیش از ۳۰ هزار سرباز از دست میدهد؛ رقمی که از توان جذب نیروی جایگزین فراتر رفته و بدون دستاورد ارضی قابلتوجه بوده است. همین مسئله، همراه با مشکلات اقتصادی، باعث افزایش تردید حتی در میان برخی حامیان ملیگرای جنگ در روسیه شده است.
والاستریتژورنال در بخش دیگری از این گزارش، به تغییر نگاه آمریکا اشاره میکند. در حالی که ترامپ پیشتر به زلنسکی گفته بود «برگ برندهای نداری» و برای واگذاری بخشهایی از دونتسک فشار میآورد، اکنون عملکرد اوکراین در مقاومت نظامی و توسعه صنعتی دفاعی باعث شده برخی تحلیلگران بگویند فرض «پیروزی اجتنابناپذیر روسیه» اشتباه بوده است.
از سوی دیگر، تجربه جنگ خاورمیانه باعث شد آمریکا نیز بیشتر به دانش نظامی اوکراین توجه کند.
اوکراین مدعیست میتواند ۹۷ درصد پهپادهای ایرانی را ساقط کند. مقامهای نظامی آمریکا هم اذعان کردهاند که تاکتیکها و روشهای اوکراینی را برای دفاع از نیروهای آمریکایی به کار گرفتهاند.
والاستریتژورنال تاکید دارد که جنگ ایران باعث شده اوکراین نه فقط بهعنوان کشوری نیازمند کمک، بلکه بهعنوان بازیگری دارای فناوری، تجربه جنگ مدرن و ظرفیت امنیتی دیده شود؛ تغییری که میتواند جایگاه آن را در روابط با اروپا، کشورهای خلیج فارس و حتی آمریکا تقویت کند.