جنگ آمریکا و ایران چگونه درآمد کانال پاناما را ۱۵ درصد بالا برد؟

به گزارش زومان به نقل از فایننشال تایمز، درآمدهای کانال پاناما در پی اختلال گسترده در تجارت جهانی ناشی از جنگ با ایران تا حدود ۱۵ درصد افزایش یافته است؛ رشدی که به گفته مدیران این آبراه، می‌تواند حتی پس از پایان درگیری نیز تا حدی ادامه پیدا کند؛ چراکه بخشی از جریان تجارت جهانی تردد از مسیرهای جایگزین را در دستورکار قرار داده است.

پس از آنکه تهران با بستن تنگه هرمز، یکی از مهم‌ترین مسیرهای عبور نفت و انرژی جهان را مختل کرد، بسیاری از معامله‌گران و شرکت‌های کشتیرانی به‌دنبال مسیرهای جایگزین رفتند و در این میان، کانال پاناما یکی از اصلی‌ترین گزینه‌ها برای انتقال محموله‌ها به‌ویژه به سمت آسیا شد.

ویکتور ویال، مدیر مالی ارشد کانال پاناما، در گفت‌وگو با فایننشال تایمز گفته است که از زمان آغاز این بحران در اواخر فوریه، تعداد عبور روزانه کشتی‌ها از کانال تا حدود ۲۰ درصد افزایش یافته است.

پیش از آغاز درگیری‌ها، به طور متوسط ۳۴ عبور روزانه ثبت می‌شد، اما این رقم اکنون به حدود ۳۸ عبور رسیده و در برخی روزها حتی به ۴۰ یا ۴۱ عبور نیز افزایش یافته است.

- ویکتور ویال

به گفته او، افزایش تقاضا عمدتاً از سوی معامله‌گران آسیایی بوده که برای تأمین نفت خام، سوخت و همچنین کالاهای فله‌ای مانند زغال‌سنگ به مسیر کانال پاناما روی آورده‌اند؛ کالاهایی که پیش‌ از این، بیشتر از مسیر خلیج فارس و تنگه هرمز جا‌به‌جا می‌شدند.

این افزایش تقاضا باعث شده هزینه عبور از کانال پاناما نیز به شکل قابل توجهی بالا رفته و در برخی موارد رکوردهای جدیدی را ثبت کند. برای مثال، یک نفتکش گاز در ماه گذشته تا ۴ میلیون دلار برای عبور از این مسیر پرداخت کرده است، هرچند به گفته ویکتور ویال، بخش عمده پرداخت‌ها همچنان زیر یک میلیون دلار باقی مانده است.

مدیر مالی کانال پاناما همچنین اشاره کرده است که اگرچه هزینه‌های عملیاتی کانال، از جمله دستمزد اضافه‌کاری کارکنان، افزایش یافته، اما رشد حجم عبور کشتی‌ها و افزایش قیمت‌های مزایده‌ای باعث شده درآمد کلی این مسیر در سال جاری بین ۱۰ تا ۱۵ درصد رشد داشته باشد.

با این حال، او تأکید کرده که هنوز زود است درباره تداوم این روند یا تبدیل آن به یک الگوی پایدار قضاوت شود؛ چراکه شرایط بازار بسیار نوسانی است.

براساس داده‌های مالی منتشرشده، کانال پاناما در سال مالی گذشته ۴.۱ میلیارد دلار سود خالص از مجموع ۵.۷۱ میلیارد دلار درآمد ثبت کرده و اکنون پیش‌بینی می‌شود درآمد آن در سال مالی منتهی به سپتامبر ۲۰۲۶ به حدود ۵.۸ میلیارد دلار برسد؛ رشدی که به زعم کارشناسان، ناشی از افزایش تقاضا در پی جنگ و همچنین اثر کمتر از انتظار تعرفه‌های تجاری آمریکاست.

ویکتور ویال در ادامه تأکید کرده است که ماهیت این افزایش ناگهانی و ناشی از بحران باعث می‌شود برنامه‌ریزی بلندمدت دشوار باشد، زیرا در چنین شرایطی جریان تجارت جهانی به سرعت تغییر می‌کند و الگوهای حمل‌ونقل ممکن است بار دیگر دگرگون شوند.

او همچنین گفته است که حتی در صورت پایان جنگ، احتمال دارد بخشی از این تغییرات باقی بماند، زیرا برخی شرکت‌ها ممکن است برای کاهش ریسک، وابستگی خود به مسیرهای پرتنش خاورمیانه را کمتر کنند و از مسیرهای جایگزین مانند کانال پاناما استفاده بیشتری داشته باشند.

به گفته ویال، مسیرهای جایگزین مانند عبور از دماغه امید نیک در آفریقا همچنان به‌مراتب طولانی‌تر هستند و از آنجا که این مسیر بیش از ۱۴ روز طولانی‌تر است، کانال پاناما با وجود افزایش هزینه‌ها همچنان یک گزینه رقابتی در حمل‌ونقل جهانی محسوب می‌شود.

در نهایت، مقام‌های این کانال تأکید می‌کنند که مهم‌ترین محدودیت بلندمدت همچنان شرایط آب و منابع آبی است، هرچند بارندگی‌های مناسب در ماه فوریه به حفظ ظرفیت عملیاتی کمک کرده و امکان ادامه فعالیت در سطح فعلی را در کوتاه‌مدت فراهم کرده است.