هشدار مقام ایرانی؛ پنجره دیپلماسی در حال بسته شدن؟
ترجمه مطالب از رسانههای خارجی به معنای تایید آن محتوا نیست. هدف صرفا اطلاع مخاطب از رویکرد و نگاه رسانههای جهان به تحولات کنونی است.
به گزارش زومان به نقل از دراپ سایت، همزمان با گمانهزنیها درباره برگزاری دور دوم مذاکرات ایران و آمریکا در اسلامآباد، نگرانیها نسبت به بازگشت احتمالی درگیریها در آستانه پایان آتشبس تشدید شده است.
یک مقام ارشد ایرانی در این باره گفت: پیش از دور جدید مذاکرات احتمالی در اسلام آباد، ایران معتقد است که اگر به زودی توافقی حاصل نشود، احتمال قابل توجهی وجود دارد که دونالد ترامپ - با تحریک اسرائیل - حملات نظامی را از سر بگیرد. تهران در حال آماده شدن برای یک جنگ طولانی مدت است که در طی آن ایران تمام مذاکرات با ایالات متحده را قطع خواهد کرد.
در حالی که این مقام رسمی گفت که ایران ترجیح میدهد با ایالات متحده به توافقی جامع دست یابد که غنیسازی هستهای را در بر بگیرد، تحریمها را کاهش دهد و یک چارچوب عدم تجاوز بلندمدت ایجاد کند، تهران معتقد است که به دلیل خواستههای حداکثری ایالات متحده و رفتار دمدمی مزاج ترامپ، دریچه توافق به سرعت در حال بسته شدن است. این مقام گفت:
ارزیابی ما این است که ترامپ عملاً فاقد یک برنامه منسجم و همچنین ظرفیت لازم برای دستیابی به حتی یک توافق موقت است. به نظر میرسد تصمیمگیریهای او مبتنی بر ارزیابیهای سیاسی و امنیتی اسرائیل است که روزانه به او منتقل میشود.
با وجود تشدید جنگ لفظی بین ترامپ و ایران، پاکستان در حال آماده شدن برای دور دیگری از مذاکرات در اسلامآباد است که انتظار میرود این هفته برگزار شود. در حالی که این مقام ایرانی به دراپ سایت گفت که تهران نسبت به نیات آمریکا تردید دارد و اگر یک چارچوب مذاکره قابل قبول به طور متقابل مورد توافق قرار گیرد، ایران مسیر دیپلماتیک را ترجیح میدهد.
علیرغم ادعاهای مکرر ترامپ مبنی بر اینکه به زودی توافق حاصل خواهد شد، او به الگوی رفتاری خود مبنی بر اینکه به ایران امتیازاتی ارائه میدهد و سپس تهدید به بمباران زیرساختهای بیشتر ایران میکند، ادامه داده است.
ایران در حالی که درگیر مذاکرات دیپلماتیک با میانجیگران و بررسی پیشنهادات جدید است، خود را برای از سرگیری جنگ نیز آماده میکند. محمد ثانی، تحلیلگر سیاسی ساکن تهران، در مصاحبهای با دراپ سایت در این باره توضیح داد:
ما میبینیم که آمریکاییها نیروها و تجهیزات بیشتری را برای آماده شدن جهت حمله وارد کردهاند، اما ایرانیها نیز در طول این دو هفته آتشبس آرام ننشستهاند. آنها در حال آمادهسازی، تعمیر شهرهای موشکی زیرزمینی، آوردن پدافند هوایی جدید، موشکها و پهپادها بودهاند. ایران در حال حاضر در سطح بالایی از آمادگی قرار دارد. اگر پس از شکست دور دیگری از حملات آمریکا علیه ایران، دور دیگری از مذاکرات در آینده برگزار شود، شرایط ایران برای صلح بسیار سختگیرانهتر خواهد شد.
به عقیده او، بیشتر مسائل مورد بحث در مذاکرات اسلام آباد مشابه مسائلی است که پیش از ماه فوریه (زمانی که ایالات متحده و اسرائیل جنگ را آغاز کردند) مورد بحث قرار گرفت.
ایران همان انعطافپذیریهایی را که در ماه فوریه روی میز گذاشت، حفظ کرده است و جنگ ترامپ هیچ تغییر قابل توجهی ایجاد نکرده است.- محمد ثانی، تحلیلگر سیاسی
پس از جنگ، ایران به میانجیها اعلام کرد که به ویتکاف و کوشنر اعتماد ندارد و از موافقت با مذاکرات اسلام آباد خودداری کرد، مگر اینکه ایالات متحده یک مقام ارشد اعزام کند و ترامپ متعاقباً ونس را اعزام کرد. حتی اگر دور دیگری از مذاکرات بین ایران و دولت ترامپ این هفته برگزار شود، پر کردن شکافهای بین طرفین ممکن است در کوتاه مدت غیرقابل عبور باشد.
ایران اصرار دارد که خواهان توافقی جامع با محوریت تعهدات محکم مبنی بر عدم حمله مجدد ایالات متحده و اسرائیل به ایران است، خواستهای که تضمین آن تقریباً غیرممکن به نظر میرسد.
رابرت مالی، مذاکرهکننده ارشد سابق آمریکا در امور ایران و از مقامات تیم آمریکایی که در سال ۲۰۱۵ به توافق هستهای ایران دست یافت، در مصاحبهای با دراپ سایت گفت: «رابطه بین ایران و آمریکا همیشه دشوار بوده است، اما رابطه بین ایران و دولت ترامپ بسیار دشوارتر خواهد بود. هیچ فرآیندی از طرف آمریکا وجود ندارد. همه چیز کاملاً در دست یک نفر است که دمدمی مزاج، غیرقابل پیشبینی، عجول و مستعد نوسانات خلقی فوقالعاده است.»
ترامپ قصد دارد به یک «توافق نسبتاً سریع» دست یابد، توافقی که به گفته مالی، در بهترین حالت، شامل یک «چارچوب نسبتاً گسترده» خواهد بود که به هفتهها یا ماهها مذاکره کامل به شکلی قابل قبول برای تهران نیاز دارد.
اگر قرار باشد اوضاع به درازا بکشد، ممکن است ترامپ به مرور زمان صبرش را از دست بدهد. اگر او به موفقیت چشمگیر و یکجا دست نیابد، ممکن است برای او کافی نباشد. در این صورت، من انتظار دارم حملات مجدد ایالات متحده با شدت بیشتر و حتی جنایات جنگی آشکارتر انجام شود.- رابرت مالی، مذاکرهکننده ارشد سابق آمریکا
در همین حال، ایران در حال رایزنی با کشورهای همسو—از جمله برخی قدرتهای هستهای—برای ایجاد توازن در برابر آمریکا و اسرائیل است.
میانجیگری در سمت پاکستان عمدتاً توسط فرمانده ارتش این کشور، عاصم منیر، انجام شده که طی آتشبس دو هفتهای میان اسلامآباد و تهران در رفتوآمد بوده است. پس از نشست مهم هفته گذشته که بدون نتیجه پایان یافت، مقامات پاکستانی تلاش کردند با ارسال پیامهایی در فضای عمومی، انتظارات درباره احتمال توافق را مدیریت کنند.
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس و رئیس هیئت مذاکرهکننده ایران، نیز اعلام کرد در مذاکرات اسلامآباد «خطوط قرمز» ایران به طرف آمریکایی منتقل و پیشرفتهایی حاصل شده، اما اختلافات مهم همچنان باقی است؛ از جمله در موضوع هستهای و تنگه هرمز.
او تأکید کرد: «ما به هیچ توافق موقتی که زمینه بازگشت جنگ را فراهم کند، تن نمیدهیم. این چرخه جنگ، آتشبس و صلح باید شکسته شود و صلحی پایدار با تضمینهای واقعی شکل بگیرد.»