بازی پشت دست ایران در جنگ با آمریکا

سی بی سی نیوز در گزارشی نوشت: در پسِ دود و آتش میدان نبرد، بازی بزرگ‌تری در حال شکل‌گیری است. نهادهای اطلاعاتی آمریکا نشانه‌های نگران‌کننده‌ای دیده‌اند مسکو و پکن، هرچند به دور از هیاهو، در تلاشند تا با حمایت از تهران، ماشین جنگی آمریکا و اسرائیل را کند کنند. این یک رویارویی مستقیم نیست، بلکه هماهنگی خاموش میان کشورهایی است که می‌خواهند نفوذ واشنگتن را در خاورمیانه به چالش بکشند.

تحلیلگران آژانس اطلاعات دفاعی آمریکا، که بازوی اطلاعات نظامی پنتاگون محسوب می‌شود، متوجه تحرکات تازه‌ای شده‌ بودند. به گفته چند مقام آمریکایی آگاه که با شبکه سی‌بی‌اس نیوز صحبت کرده‌اند، پکن در حال بررسی ارسال رادارهای باند ایکس به ایران بوده است؛ دستگاه‌های پیشرفته‌ای که ردیابی پهپادها و موشک‌های کوچک را بسیار آسان می‌کنند. این فناوری می‌تواند به عنوان یک سپر محافظ قدرتمند برای سامانه‌های پدافند هوایی ایران در برابر حملات پیچیده عمل کند.

هم‌زمان با این بررسی‌ها، گزارش‌هایی به دست آمده که نشان می‌دهد روسیه نیز اطلاعات مهمی درباره محل استقرار نیروهای آمریکایی در سراسر خاورمیانه را در اختیار تهران گذاشته بود. در حالی که هنوز مشخص نیست آیا رادارهای چینی به دست ایران رسیده‌اند یا خیر، این ارزیابی‌ها نشان می‌دهد رقبای جهانی آمریکا حاضرند بدون ورود مستقیم به جنگ، حمایت‌های حیاتی و تعیین‌کننده‌ای ارائه دهند.

این حمایت‌های اطلاعاتی تنها به روی زمین محدود نمی‌شود. روزنامه فایننشال تایمز با استناد به اسناد نظامی فاش‌شده ایران، گزارش داد که سپاه پاسداران برای هدف قرار دادن پایگاه‌های آمریکایی، از یک ماهواره جاسوسی استفاده کرده است. این ماهواره به‌طور مخفیانه از یک شرکت چینی به نام «ارث آی» (Earth Eye Co) خریداری شده بود.

علاوه بر عرصه فضا، پکن در حال بررسی ارسال سامانه‌های پدافند هوایی به ایران از طریق کشورهای واسطه است تا ردپای خود را پنهان نگه دارد. شبکه سی‌ان‌ان چندی پیش گزارش داد که چین آماده ارسال سامانه‌های شانه‌پرتاب (MANPAD) به ایران است؛ موشک‌های کوچکی که یک سرباز می‌تواند به سمت هواپیماها شلیک کند.

سناتور دموکرات مارک وارنر، نایب‌رئیس کمیته اطلاعات سنا، این گزارش‌ها را «مهم» می‌داند. او می‌گوید:

آن‌ها سعی می‌کنند خودشان را پنهان کنند. چین می‌گوید این شرکت‌ها خصوصی‌اند، اما همه می‌دانیم بخش خصوصی واقعی در چین وجود ندارد. هر شرکت چینی اول از همه باید به حزب کمونیست وفادار باشد.

با این حال، پیت هگزت، وزیر دفاع آمریکا، درباره این ارزیابی‌ها لحن آرام‌تری داشت. او گفت: «رئیس‌جمهور ترامپ رابطه‌ای بسیار قوی و مستقیم با رئیس‌جمهور شی دارد و در این مورد با او صحبت کرده‌اند و چین به ما اطمینان داده که چنین اتفاقی نخواهد افتاد.»

قرار است ترامپ ماه آینده در میان بحران‌های پیچیده و منافع راهبردی به چین سفر کند. او در مصاحبه با فاکس بیزنس اعلام کرد که نامه‌ای به شی جین‌پینگ فرستاده و از او خواسته است که به ایران سلاح ندهد، هرچند مشخص نکرد این نامه‌ها چه زمانی رد و بدل شده‌اند.

در سوی دیگر، دیپلمات‌های چینی این اتهامات را رد می‌کنند. لیو پنگیو، سخنگوی سفارت چین در واشنگتن، از پاسخ به سوالات درباره نامه ترامپ طفره رفت اما در بیانیه‌ای گفت: «ما رویکردی عینی و بی‌طرفانه داریم و برای پیشبرد گفت‌وگوهای صلح تلاش کرده‌ایم. ما هرگز وارد اقداماتی که باعث تشدید درگیری شود نمی‌شویم.»

با این وجود، سایه تهدیدات اقتصادی همچنان سنگینی می‌کند. ترامپ تهدید کرد کشورهایی را که به ایران سلاح بدهند، فورا با تعرفه ۵۰ درصدی روبه‌رو خواهد کرد؛ یعنی مالیات سنگینی که بر کالاهای وارداتی از آن کشورها بسته می‌شود. در واکنش به این خط و نشان‌ها، گئو جیاکون، سخنگوی وزارت خارجه چین، گزارش‌های ارسال سلاح را «کاملاً ساختگی» خواند و هشدار داد که هرگونه تعرفه‌ای با اقدامات متقابل پکن پاسخ داده خواهد شد.