سناریوی احتمالی توافق از نگاه اکونومیست
ترجمه مطالب از رسانههای خارجی به معنای تایید آن محتوا نیست. هدف صرفا اطلاع مخاطب از رویکرد و نگاه رسانههای جهان به جنگ کنونی است.
اکونومیست در گزارشی نوشت: تحلیلگران و مقامات پیشین آمریکایی نسبت به خطر گرفتار شدن ایالات متحده در یک جنگ طولانی با ایران هشدار میدهند؛ در حالی که سه هفته از آغاز حملات گسترده آمریکا میگذرد و هنوز چشمانداز روشنی برای پایان درگیری دیده نمیشود.
ارتش آمریکا در این مدت هزاران هدف را بمباران کرده و دونالد ترامپ مدعی شده است که ایران و تواناییهای نظامی آن «نابود» شدهاند. با این حال، به گفته تحلیلگران، جنگ نهتنها پایان نیافته بلکه به یک بحران منطقهای با پیامدهای جهانی در حوزه انرژی تبدیل شده است.
ترامپ پیشتر گفته بود عملیات آمریکا و اسرائیل آنقدر موفق بوده که «عملاً در همان دو یا سه روز اول» تقریباً پایان یافته است. اما ادامه حملات و اختلال در مسیرهای انرژی در خلیج فارس، چشمانداز درگیری را پیچیدهتر کرده است.
در همین حال تنگه هرمز، یکی از مهمترین مسیرهای انتقال انرژی جهان، تا حد زیادی بسته باقی مانده و همین مسئله باعث جهش قیمت نفت در برخی بازارها شده است؛ بهطوری که برخی معاملهگران انرژی از سناریوی «آرماگدون» در بازار هشدار میدهند.
تولسی گبرد، مدیر اطلاعات ملی آمریکا، در جلسهای در کنگره گفت ساختار قدرت در ایران برخلاف برخی پیشبینیها همچنان پابرجاست و «دستنخورده» باقی مانده و ممکن است پس از پایان جنگ دوباره خود را بازسازی کند.
بر اساس گزارشها، تاکنون دستکم ۱۳ نظامی آمریکایی در این درگیریها کشته شدهاند.
تحلیلگران میگویند حتی ایجاد اختلال محدود از سوی ایران میتواند اهداف آمریکا، از جمله بازگشایی مسیرهای انرژی و حفاظت از متحدان منطقهای را با مشکل روبهرو کند. یکی از کارشناسان در این باره گفت: «تنها کاری که ایرانیها باید بکنند این است که به اندازه کافی آشوب ایجاد کنند.»
رایان کراکر، سفیر سابق آمریکا در عراق و افغانستان، نیز معتقد است حتی ادامه بقا برای ایران میتواند نوعی موفقیت محسوب شود. او گفت:
ایران فقط با زنده ماندن هم در واقع “برنده” میشود.- رایان کراکر، سفیر سابق آمریکا در عراق و افغانستان
ترامپ در عین حال گفته است اگر جنگ اکنون متوقف شود، ممکن است دستکم «۱۰ سال» طول بکشد تا ایران توان نظامی خود را بازسازی کند؛ اما هشدار داده که در این صورت «یک رئیسجمهور دیگر» ممکن است مجبور شود دوباره با همان تهدید روبهرو شود.
مقامات دولت آمریکا تلاش کردهاند این درگیری را متفاوت از جنگهای طولانی دو دهه گذشته توصیف کنند. پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا گفت:
این تصور که ما به سمت یک پرتگاه بیپایان، یا یک جنگ همیشگی، یا یک باتلاق نظامی در حال لغزیدن هستیم، کاملاً از حقیقت دور است. این جنگها شبیه آن جنگها نیست.- پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا
با این حال، بسیاری از تحلیلگران معتقدند گزینههای خروج از این جنگ محدود است و هیچکدام نیز به معنای پیروزی کامل نخواهد بود.
آدام واینستین، تحلیلگر مؤسسه کوئینسی، هشدار داد که تلاش برای جلوگیری از بازسازی توان نظامی ایران میتواند آمریکا را وارد یک درگیری دائمی کند.
در همین حال برخی کارشناسان احتمال میدهند پایان واقعی جنگ نه با توافق رسمی بلکه با نوعی توقف عملی درگیریها رخ دهد. رایان کراکر در این باره گفت:
محتملترین سناریو یک آتشبس عملی (دوفاکتو) خواهد بود، نه یک آتشبس رسمی؛ سپس ترامپ اعلام پیروزی خواهد کرد… و بعد باید بنیامین نتانیاهو را نیز وادار کند همین کار را انجام دهد.- رایان کراکر، سفیر سابق آمریکا در عراق و افغانستان
با وجود این، تحلیلگران هشدار میدهند حتی چنین سناریویی نیز بحران را پایان نخواهد داد و زیرساختهای آسیبدیده، مسیرهای حیاتی انرژی و تنشهای سیاسی همچنان باقی خواهند ماند.
در نهایت یکی از کارشناسان وضعیت موجود را اینگونه جمعبندی کرد: «در واقع همه این گزینهها بد هستند.» او افزود: «او قطعاً این تصور را از بین برده که قرار است همان کسی باشد که ما را از جنگهای خاورمیانه خارج میکند.»