نیویورکتایمز: چرا حمله به ایران میتواند از ونزوئلا پرخطرتر باشد؟
تواناییهای نظامی ایران و شبکه نیروهای نیابتی آن در منطقه میتواند ایالات متحده را وارد یک درگیری طولانی کند. این ابتدای یک تحلیل از نیویورکتایمز است. به گزارش زومان، این رسانه آمریکایی مینویسد: وقتی دونالد ترامپ از حرکت یک «ناوگان بزرگ» آمریکایی به سمت ایران حرف زد، آن را با عملیات سریع و برقآسای ونزوئلا مقایسه کرد.
اما کارشناسان معتقدند این مقایسه از اساس اشتباه است و هرگونه حمله به ایران، حتی محدود، میتواند آمریکا را در باتلاق یک جنگ طولانی گرفتار کند. رهبری ایران بر خلاف ونزوئلا، بر توانمندیهای نظامی گسترده و شبکهای پیچیده از نیروهای نیابتی در سراسر منطقه تکیه دارد؛ اهرمهایی که میتوانند هزینه هر درگیری را برای واشنگتن سرسامآور کنند.
علی واعظ از گروه بینالمللی بحران، تصویر را به روشنی ترسیم میکند:
«در مورد ایران هیچ گزینه نظامی آسان، کمهزینه و پاکی وجود ندارد. خطر واقعی یعنی از دست رفتن جان آمریکاییها وجود دارد و این مسئله، بهویژه در سال انتخابات، در محاسبات ترامپ نقش مهمی خواهد داشت.»
زرادخانه تلافی ایران: موشکها و تنگهها
نیویورکتایمز در ادامه این گزارش مینویسد: ایران یکی از بزرگترین و متنوعترین زرادخانههای موشکی خاورمیانه را در اختیار دارد. موشکهای بالستیک میانبرد این کشور با توانایی پرواز تا بیش از ۱۹۰۰ کیلومتر، تمام پایگاههای نظامی آمریکا از غرب ترکیه تا کشورهای حاشیه خلیج فارس و اسرائیل را زیر سایه تهدید خود قرار میدهند.
تهران اخیراً نیز از آزمایش یک موشک پدافند هوایی دریایی با برد بیش از ۹۳ مایل در رزمایش نظامی تنگه هرمز خبر داد. این نمایش قدرت، پیامی آشکار برای هر نیروی متخاصمی در مهمترین آبراه نفتی جهان است.
صنم وکیل، مدیر برنامه خاورمیانه درچتم هاوس، استراتژی ایران را اینگونه توصیف میکند:
«تهران به سرعت تنش را بالا میبرد و بیثباتی را به چند جبهه صادر میکند تا هزینه و درد در نقاط مختلف پخش شود.»
به همین دلیل، متحدان آمریکا در منطقه مانند عربستان سعودی و امارات متحده عربی، نگراناند که هر حملهای، آتش تلافی ایران را به سمت آنها روانه کند. اسرائیل نیز با وجود سامانه گنبد آهنین، با چالش کاهش ذخایر رهگیرهای خود پس از درگیریهای طولانی با حماس و حزبالله روبروست.
صنم وکیل گفت مقامهای ایرانی احتمالاً معتقدند «عامل ترس» از یک جنگ منطقهای بزرگتر میتواند ترامپ را از حمله منصرف کند.
نیروهای نیابتی در خاورمیانه
نیویورکتایمز به دلیل دیگری نیز اشاره میکند: این رسانه آمریکایی به شبکهای موسوم به «محور مقاومت» میپردازد و مدعی است که تحت اداره ایران هستند؛ از جمله حوثیها در یمن و حزبالله در لبنان. بنابر ادعای نیویورکتایمز، ایران این گروهها را برای گسترش نفوذ خود و به چالش کشیدن رقبایش در منطقه ایجاد و تقویت کرده است. هرچند بسیاری از این نیروهای نیابتی تضعیف شدهاند، اما همچنان میتوانند علیه نیروهای آمریکایی و متحدان آنها اقدام کنند و جبهههای متعددی ایجاد کنند که درگیری را فراتر از مرزهای ایران گسترش دهد.
دستکم یک گروه نزدیک به ایران در عراق اعلام کرده اگر آمریکا حمله کند از تهران حمایت خواهد کرد و رهبران آن هشدار دادهاند که ممکن است «عملیاتهای شهادتطلبانه» را در چارچوب یک جنگ گستردهتر دستور دهند. همچنین کارشناسان میگویند حوثیها ممکن است حمله به کشتیهای تجاری در دریای سرخ را از سر بگیرند؛ همانطور که در اواخر سال ۲۰۲۳ در حمایت از حماس در جنگ با اسرائیل انجام دادند.
«گروههای مورد حمایت ایران میدانند که بهتر است کنار هم بمانند تا اینکه جداگانه نابود شوند. اگر کشتی مادر غرق شود، همه آنها تنها خواهند ماند.»- علی واعظ از گروه بینالمللی بحران