یارانه ۲ میلیونی ۴.۴ میلیون می شود؛جزئیات مصوبه یارانه ای مجلس برای خانوارهای پرجمعیت
مجلس در جریان بررسی بودجه ۱۴۰۵ با پیشنهادی موافقت کرد که بر اساس آن، یارانه فرزندان خانوادههای دهکهای اول تا چهارم که حداقل سه فرزند دارند و والدینشان در دستگاههای مشمول ماده ۲۹ شاغل نیستند، سه برابر شود.
اما یک نکته مهم در متن مصوبه وجود دارد:افزایش، شامل «یارانه فرزندان» است، نه کل یارانه خانوار. یعنی سهم پدر و مادر تغییری نمیکند و فقط یارانه فرزندان سه برابر میشود.
حساب سرانگشتی؛ عدد چه میگوید؟
در سال ۱۴۰۴، یارانه دهکهای اول تا سوم برای هر نفر ۴۰۰ هزار تومان است.
یک خانواده پنجنفره اکنون ماهانه دو میلیون تومان دریافت میکند.
اگر همین خانواده سه فرزند داشته باشد و مشمول مصوبه شود، از سال آینده این اتفاق میافتد:
- پدر: ۴۰۰ هزار تومان
- مادر: ۴۰۰ هزار تومان
- سه فرزند: هر کدام یک میلیون و ۲۰۰ هزار تومان
جمع کل: چهار میلیون و چهارصد هزار تومان در ماه.
یعنی دریافتی این خانوار بیش از دو برابر میشود؛
اما نه به این دلیل که کل یارانه سه برابر شده، بلکه چون سهم فرزندان سه برابر شده است.
در خانواده ششنفره با چهار فرزند، عدد میتواند به پنج میلیون و ششصد هزار تومان برسد.
در دهک چهارم که یارانه پایه ۳۰۰ هزار تومان است، یک خانواده پنجنفره از یک میلیون و پانصد هزار تومان به حدود سه میلیون و سیصد هزار تومان میرسد.
دهک | نوع خانوار | یارانه ۱۴۰۴ | یارانه ۱۴۰۵ پس از مصوبه | افزایش ماهانه | درصد افزایش تقریبی |
|---|---|---|---|---|---|
۱ تا ۳ | ۵ نفره (۳ فرزند) | ۲ میلیون تومان | ۴ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان | ۲ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان | ۱۲۰ درصد |
۱ تا ۳ | ۶ نفره (۴ فرزند) | ۲ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان | ۵ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان | ۳ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان | ۱۳۳ درصد |
۱ تا ۳ | ۷ نفره (۵ فرزند) | ۲ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان | ۶ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان | ۴ میلیون تومان | ۱۴۳ درصد |
۴ | ۵ نفره (۳ فرزند) | یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان | ۳ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان | یک میلیون و ۸۰۰ هزار تومان | ۱۲۰ درصد |
۴ | ۶ نفره (۴ فرزند) | یک میلیون و ۸۰۰ هزار تومان | ۴ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان | ۲ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان | ۱۳۳ درصد |
۴ | ۷ نفره (۵ فرزند) | ۲ میلیون و ۱۰۰ هزار تومان | ۵ میلیون و ۱۰۰ هزار تومان | ۳ میلیون تومان | ۱۴۳ درصد |
مقایسه یارانه ۱۴۰۴ و ۱۴۰۵ پس از مصوبه سهبرابری یارانه فرزندان
سؤال اصلی؛ پول از کجا میآید؟
برآورد اجرای این مصوبه حدود سه همت در سال اعلام شده و گفته شده قرار است از محل حذف یارانه سه دهک بالای درآمدی تأمین شود.
حالا سؤال اصلی این است: منبع سه همتی که برای اجرای این مصوبه برآورد شده، تا چه حد عملیاتی خواهد شد؟
پاسخ به این سؤال مشخص میکند این اعداد روی کاغذ میماند یا به حساب خانوارها واریز میشود.
اتفاقاً همین دغدغه در صحن مجلس هم مطرح شد. نماینده دولت با این پیشنهاد مخالفت کرد و گفت منابع حاصل از حذف یارانه دهکهای بالا در بودجه ۱۴۰۴ صرف بخشی از هزینههای کالابرگی شده و منبع آزاد جدیدی وجود ندارد.
به این ترتیب، مسئله فقط تصویب یک افزایش نیست؛ مسئله مسیر تأمین آن است.
یارانه اگر از محل حذف واقعی دهکهای بالا تأمین شود، یک جابهجایی درونبودجهای است. اما اگر منبع آن بهدرستی محقق نشود و از مسیرهای دیگر جبران شود، اثر حمایتی آن میتواند با فشارهای تورمی خنثی شود.
در نهایت، آنچه تعیینکننده است نه عدد روی کاغذ، بلکه شیوه پرداخت آن است.