6 روش دولت ها برای قطع اینترنت؛ از کلید کشتن تا بازرسی بسته
به گزارش زومان، قطعی اینترنت ایران همه را کلافه کرده؛ حتی مکالمات عادی روزمره بر بستر اینترنت جهانی مسدود است. کلافگی این وضعیت دیگر دانش آموز و دانشجو و کارمند و بیکار نمیشناسد؛ حتی زنان و مردان سالخوردهای که با گشت و گذار چند دقیقهای در شبکههای اجتماعی وقت میگذراندند هم کلافهاند.
فارغ از اینکه اینترنت چه زمانی و در چه سطحی در دسترس قرار میگیرد، شاید بسیاری از ما به دنبال جواب برای این سوالیم که چگونه اینترنت به صورت گسترده قطع شده؟ یک گزارش تحقیقی پاسخ میدهد. این گزارش که هدف اصلیاش خسارت اقتصادی اختلالات اینترنت در سال ۲۰۲۵ را بررسی و برآورد کرده، ۶ مدل از اختلالات اینترنت را فهرست کرده که دولتها عامدانه ایجاد کردهاند.
گزارش Simon Migliano میگوید که دولتها اینترنت را به ۶ شکل زیر قطع میکنند:
۱. قطع شبکه (Network Shutdown)
خشنترین شکل سانسور زمانی است که دولتها اپراتورها را مجبور به خاموش کردن بخشهای حیاتی شبکه ملی میکنند.
در برخی کشورها حتی کلید قطع اینترنت «internet kill switch» وجود دارد. سازمان ملل این روش را محکوم کرده است.
۲. دستکاری BGP
پروتکل BGP مسیرهای داده اینترنت جهانی را تعیین میکند.
با تغییر اعلانها، میتوان آدرسهای IP یک منطقه را عملاً از اینترنت «ناپدید» کرد. این روش هدفمندتر از قطع کامل است.
۳. مسدودسازی IP
ارائهدهندگان اینترنت میتوانند فهرستی از IPهای یک سرویس را مسدود کنند. این روش اغلب بیشمسدودسازی ناخواسته ایجاد میکند.
۴. فیلتر DNS
به جای IP، نام دامنه هدف قرار میگیرد. کاربر بهجای سایت واقعی، صفحه خطا میبیند.
۵. بازرسی عمیق بستهها (DPI)
محتوای بستههای داده بررسی میشود تا سرویس یا محتوای خاص مسدود شود. چین نمونه بارز استفاده از این روش است.
۶. مسدودسازی پروتکل
دولتها میتوانند پروتکلها یا پورتهای خاص را هدف بگیرند تا پیامرسانها یا ایمیل را مختل کنند.
چگونه از اختلال اینترنت عبور کنیم؟
در گزارش Simon Migliano آمده که چگونه کاربران این اختلالات اینترنت را دور میزنند. البته برای شرح این بخش یک هشدار هم صادر میکند؛ آنکه در برخی کشورها استفاده از ابزارهای دور زدن ممکن است غیرقانونی باشد.
با اینحال او این موارد را برای دور زدن اینترنت لیست کرده است:
- VPN – اتصال رمزگذاری شده و تغییر IP
- Tor – شبکه ناشناس برای دسترسی به سایتهای مسدود
- Signal – پیامرسان امن
- شبکه مش بلوتوث – پیامرسانی محلی بدون اینترنت
- سیمکارت رومینگ خارجی – دسترسی از اپراتور خارجی
- Sneakernet – انتقال فیزیکی داده با فلش رمزگذاریشده