طلا این روزها فقط آرام و تدریجی بالا نمیرود؛ رشد سریع قیمت این فلز گرانبها نشانهای از افزایش نگرانی سرمایهگذاران درباره آینده اقتصاد جهانی است.
قیمت معاملات آتی طلا برای نخستینبار از مرز ۴۷۰۰ دلار به ازای هر اونس عبور کرده است؛ سطحی که نشان میدهد تقاضا برای این فلز همچنان قدرتمند است.
اما معاملات آتی طلا چیست؟ در این بازار، خریداران و فروشندگان قراردادی امضا میکنند که بر اساس آن، خرید یا فروش مقدار مشخصی طلا در آینده با قیمتی که امروز تعیین شده انجام میشود. این معاملات بیشتر از آنکه به جابهجایی فیزیکی طلا مربوط باشند، نشاندهنده انتظارات معاملهگران درباره مسیر آینده قیمت است.
رشد اخیر طلا باعث شده این فلز به سطوحی برسد که از اواسط ماه مه تاکنون دیده نشده بود.
قیمت طلای نقدی نیز در محدوده ۴۶۳۶ دلار برای هر اونس معامله شده است.
اما چه عواملی پشت این صعود قرار دارد؟
افت دلار، موتور اصلی رشد طلا
یکی از مهمترین دلایل افزایش قیمت طلا، کاهش ارزش دلار آمریکاست.
طلا در بازار جهانی با دلار قیمتگذاری میشود. به همین دلیل، وقتی ارزش دلار کاهش پیدا میکند، خرید طلا برای سرمایهگذاران خارج از آمریکا ارزانتر میشود و تقاضا افزایش پیدا میکند.
به همین دلیل، معمولاً بین دلار و طلا رابطهای معکوس وجود دارد؛ یعنی تضعیف دلار میتواند به رشد قیمت طلا کمک کند.
چرا سیاستهای آمریکا به نفع طلا تمام شد؟
یکی دیگر از عوامل مؤثر بر رشد طلا، تحولات مربوط به بازار بدهی آمریکا است.
وزارت خزانهداری آمریکا برنامههایی برای بازخرید بخشی از بدهیهای بلندمدت خود مطرح کرده است. هدف این اقدام، مدیریت هزینههای استقراض دولت عنوان شده، اما پیامد آن میتواند کاهش بازدهی اوراق قرضه باشد.
بازدهی اوراق یعنی سودی که سرمایهگذاران از نگهداری این اوراق دریافت میکنند. وقتی این سود کاهش پیدا میکند، طلا جذابتر میشود؛ زیرا طلا برخلاف اوراق قرضه سود دورهای پرداخت نمیکند.
به زبان ساده، وقتی نگه داشتن اوراق درآمد کمتری داشته باشد، سرمایهگذاران راحتتر به سمت داراییهایی مانند طلا میروند.
ترس از تورم، تقاضا برای طلا را بالا برد
نگرانی درباره تورم نیز یکی دیگر از عوامل مهم رشد طلاست.
بسیاری از سرمایهگذاران طلا را یک «دارایی امن» میدانند؛ یعنی در دورههایی که ارزش پول یا ثبات اقتصادی زیر سؤال میرود، بخشی از سرمایه خود را به طلا منتقل میکنند.
در هفتههای اخیر، معاملهگران پیش از انتشار دادههای مهم تورمی آمریکا، موقعیتهای خرید طلا را افزایش دادهاند؛ زیرا همچنان احتمال میدهند فشارهای قیمتی در اقتصاد آمریکا ادامه داشته باشد.
چرا بانکهای مرکزی طلا میخرند؟
فقط سرمایهگذاران خصوصی خریدار طلا نیستند. بانکهای مرکزی نیز در سالهای اخیر ذخایر طلای خود را افزایش دادهاند.
کشورهایی مانند لهستان با خرید بیشتر طلا تلاش کردهاند بخشی از ذخایر خود را متنوع کنند و وابستگی به داراییهای دلاری را کاهش دهند.
این روند باعث شده تقاضای بلندمدت برای طلا و به تبع آن افزایش قیمت تقویت شود.
آیا طلا میتواند باز هم بالاتر برود؟
عبور طلا از مرز ۴۷۰۰ دلار نخستین اتفاق مهم در سال ۲۰۲۶ نیست. طلا در ماه ژانویه نیز برای مدت کوتاهی از این سطح عبور کرده بود؛ آن زمان افزایش تنشهای ژئوپولیتیکی و نگرانی درباره سیاستهای تجاری آمریکا از عوامل رشد قیمت بودند.
برخی مؤسسات مالی نیز همچنان چشمانداز مثبتی برای طلا دارند. گلدمن ساکس پیشتر پیشبینی کرده بود قیمت طلا میتواند تا پایان سال به حدود ۴۹۰۰ دلار برای هر اونس برسد.
برخی تحلیلها حتی احتمال ثبت رکوردهای بالاتر، نزدیک به ۵۶۰۰ دلار را نیز مطرح کردهاند؛ هرچند تحقق چنین سطوحی به شرایط اقتصاد جهانی، سیاستهای بانکهای مرکزی و وضعیت دلار بستگی دارد.