قبل از جنگ طلا می‌خریدید بیشتر سود می‌کردید یا بیت‌کوین؟

جنگ معمولاً یک نسخه تکراری برای بازارها دارد: نفت بالا می‌رود، طلا پناهگاه سرمایه‌ها می‌شود و دارایی‌های پرریسک عقب می‌نشینند. اما این بار بازار خلاف انتظارها حرکت کرد.

آخرین روز معاملاتی بازارها پیش از آغاز جنگ، جمعه ۲۷ فوریه ۲۰۲۶ بود. یک روز بعد، آمریکا و اسرائیل حملاتی را علیه ایران آغاز کردند و درگیری‌های فعلی شکل گرفت.

حالا، چهار ماه و نیم پس از شروع جنگ، د استریت بررسی کرده‌ که اگر در همان روز پیش از حمله، ۱۰ هزار دلار روی هرکدام از پنج دارایی نفت، طلا، نقره، مس و بیت‌کوین سرمایه‌گذاری می‌شد، امروز ارزش آن سرمایه چقدر بود.

نتیجه نشان می‌دهد از میان این پنج دارایی، تنها دو مورد برای سرمایه‌گذاران سود به همراه داشتند؛ اما جالب اینکه این دو دارایی، همان گزینه‌های سنتی دوران جنگ نبودند.

در این مقایسه، قیمت هر دارایی در روز ۲۷ فوریه ۲۰۲۶ با آخرین قیمت ثبت‌شده آن مقایسه شده است. برای نفت، طلا، نقره و مس به‌جای قیمت خرید و فروش نقدی امروز، از قیمت قراردادهایی استفاده شده که معامله‌گران برای خرید یا فروش این دارایی‌ها در نزدیک‌ترین سررسید آینده منعقد می‌کنند و ارزش بیت‌کوین نیز بر اساس قیمت آن در ۱۲ ژوئیه محاسبه شده است.

قیمت نفت خام وست‌تگزاس اینترمدیت (WTI) پیش از آغاز جنگ، ۶۷ دلار به ازای هر بشکه بود و آخرین قیمت ثبت‌شده این نفت ۷۱.۴۱ دلار است که نشان می‌دهد قیمت آن در این مدت ۶.۶ درصد افزایش یافته است.

بر این اساس، سرمایه‌گذاری ۱۰ هزار دلاری روی نفت امروز ۱۰ هزار و ۶۵۵ دلار ارزش دارد؛ یعنی ۶۵۵ دلار سود.

اما مسیر نفت در این چهار ماه و نیم بسیار پرنوسان بود. پس از بسته شدن تنگه هرمز توسط ایران، قیمت نفت رشد کرد و وست تگزاس در ۷ آوریل ۱۱۲.۹۵ دلار در هر بشکه قیمت خورد؛ یعنی ۶۸.۵ درصد بالاتر از قیمت پیش از جنگ.

در آن مقطع، ارزش همان سرمایه‌گذاری ۱۰ هزار دلاری به ۱۶ هزار و ۸۵۳ دلار رسیده بود؛ یعنی ۶ هزار و ۸۵۳ دلار سود.

اما با کاهش نگرانی‌ها درباره اختلال در عرضه نفت و شکل‌گیری توافق موقت برای پایان درگیری‌ها، بخش عمده این رشد از بین رفت.

در نهایت، ارزش این سرمایه‌گذاری به ۱۰ هزار و ۶۵۵ دلار برگشت؛ یعنی حدود ۹۰ درصد از سود اولیه نفت از دست رفت.

نفت برنت نیز مسیر مشابهی را طی کرد و قیمت آن که در ۳۱ مارس به ۱۱۸.۳۵ دلار رسیده بود، در نهایت تا محدوده ۷۶.۰۱ دلار کاهش یافت.

سرمایه‌گذاری ۱۰ هزار دلاری روی برنت اکنون ۱۰ هزار و ۴۸۷ دلار ارزش دارد.

به این ترتیب، شرط‌بندی روی نفت در روزهای ابتدایی جنگ موفق بود؛ اما این موفقیت فقط حدود شش هفته دوام داشت.

مس در ۲۷ فوریه با قیمت ۶.۰۰۴۵ دلار به ازای هر پوند معامله شد و آخرین قیمت ثبت‌شده آن به ۶.۲۸۲۰ دلار رسید؛ یعنی این فلز در این مدت ۴.۶ درصد رشد کرده است.

بر این اساس، سرمایه‌گذاری ۱۰ هزار دلاری روی مس اکنون ۱۰ هزار و ۴۶۲ دلار ارزش دارد؛ یعنی ۴۶۲ دلار سود.

اما برخلاف نفت، رشد مس ارتباط مستقیمی با جنگ نداشت. این فلز بیشتر تحت تأثیر دو روند بزرگ جهانی یعنی رشد هوش مصنوعی و توسعه زیرساخت‌های برق افزایش قیمت پیدا کرد.

مصرف مس در مراکز داده -به‌ویژه با گسترش فناوری هوش مصنوعی- در حال افزایش است و انتظار می‌رود مراکز داده در سال ۲۰۲۶ حدود ۴۷۵ هزار تن مس مصرف کنند؛ در حالی که این رقم در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۱۰ هزار تن بود؛ یعنی بیش از چهار برابر افزایش در یک سال.

از سوی دیگر، پیش‌بینی می‌شود تقاضای جهانی مس از ۲۸ میلیون تن در سال ۲۰۲۵ به ۴۲ میلیون تن تا سال ۲۰۴۰ برسد و بازار این فلز از وضعیت مازاد عرضه به سمت کمبود حرکت کند.

به بیان ساده، افزایش قیمت مس نه به دلیل جنگ، بلکه به دلیل افزایش تقاضای جهانی و محدودیت در افزایش عرضه رخ داده است؛ عاملی که باعث شده رشد قیمت این فلز دوام بیشتری داشته باشد.

بیت‌کوین پیش از جنگ با قیمت ۶۵ هزار و ۸۸۱ دلار بسته شد و آخرین قیمت ثبت‌شده آن ۶۳ هزار و ۹۵۱ دلار است؛ یعنی این رمزارز در این مدت ۲.۹ درصد کاهش داشته است.

بر این اساس، سرمایه‌گذاری ۱۰ هزار دلاری روی بیت‌کوین امروز ۹ هزار و ۷۰۷ دلار ارزش دارد؛ یعنی سرمایه‌گذار ۲۹۳ دلار زیان کرده است.

بیت‌کوین معمولاً با عنوان «طلای دیجیتال» شناخته می‌شود؛ دارایی‌ که بسیاری انتظار دارند در دوره‌های بحران، جنگ و بی‌ثباتی ارزها نقش یک پناهگاه امن را ایفا کند.

اما این بار چنین اتفاقی نیفتاد. با وجود چهار ماه و نیم درگیری نظامی و بسته شدن تنگه هرمز، قیمت بیت‌کوین در مجموع کمتر از ۳ درصد تغییر کرد.

با این حال، عملکرد بیت‌کوین در مقایسه با طلا قابل توجه بود. در حالی که طلا در این دوره بیش از ۲۱ درصد از ارزش خود را از دست داد، بیت‌کوین کاهش محدودی را تجربه کرد.

با وجود اینکه بیت‌کوین معمولاً به دلیل نوسان‌های شدید، دارایی پرریسکی محسوب می‌شود، در این دوره یکی از باثبات‌ترین عملکردها را در میان دارایی‌های مورد بررسی داشت.

قیمت طلا در ۲۷ فوریه به ۵ هزار و ۲۳۰ دلار به ازای هر اونس رسید، اما آخرین قیمت ثبت‌شده آن ۴ هزار و ۱۱۳ دلار است؛ یعنی این فلز در این مدت ۲۱.۴ درصد کاهش داشته است.

در نتیجه، سرمایه‌گذاری ۱۰ هزار دلاری روی طلا اکنون ۷ هزار و ۸۶۵ دلار ارزش دارد؛ یعنی سرمایه‌گذار ۲ هزار و ۱۳۵ دلار زیان کرده است.

این شاید یکی از غیرمنتظره‌ترین نتایج این مقایسه باشد. دلیل اصلی این است که بخش زیادی از اثر جنگ، پیش از آغاز درگیری‌ها در قیمت طلا لحاظ شده بود.

طلا ماه‌ها پیش از شروع جنگ، تحت تأثیر افزایش نگرانی‌های ژئوپلیتیک، انتظار کاهش نرخ بهره فدرال رزرو و ورود سرمایه‌های جدید به صندوق‌های قابل معامله طلا، روند صعودی داشت و حتی در مقطعی ارزش آن از ۵ هزار و ۵۰۰ دلار به ازای هر اونس عبور کرد.

به همین دلیل، زمانی که حملات آغاز شد، بسیاری از سرمایه‌گذاران که به دنبال محافظت از دارایی‌های خود در برابر بحران بودند، پیش‌تر وارد بازار طلا شده بودند.

پس از آن، تغییر شرایط اقتصادی فشار بیشتری به طلا وارد کرد. معرفی کوین وارش به‌عنوان گزینه پیشنهادی ترامپ برای ریاست فدرال رزرو باعث شد بازار احتمال کاهش سریع نرخ بهره آمریکا را کمتر ارزیابی کند.

این موضوع برای طلا اهمیت زیادی دارد؛ زیرا افزایش نرخ‌های بهره معمولاً به نفع دلار تمام می‌شود و هزینه نگهداری دارایی‌هایی مانند طلا را بالا می‌برد. وقتی دلار تقویت می‌شود و سرمایه‌گذاران انتظار دارند نرخ بهره برای مدت طولانی‌تری بالا بماند، تقاضا برای طلا کاهش پیدا می‌کند و قیمت آن تحت فشار نزولی قرار می‌گیرد.

نقره در ۲۷ فوریه با قیمت ۹۲.۶۸ دلار به ازای هر اونس بسته شد، اما آخرین قیمت ثبت‌شده آن به ۶۰.۱۷ دلار رسیده؛ یعنی این فلز در این مدت ۳۵.۱ درصد کاهش داشته است.

بر این اساس، سرمایه‌گذاری ۱۰ هزار دلاری روی نقره اکنون تنها ۶ هزار و ۴۹۲ دلار ارزش دارد؛ یعنی سرمایه‌گذار ۳ هزار و ۵۰۸ دلار زیان کرده است.

در نهایت مشخص شد که ۲۷ فوریه، اوج قیمت نقره در این دوره بود؛ یعنی یک روز پیش از آغاز جنگ بهترین زمان برای فروش این فلز محسوب می‌شد.

در مجموع، اگر یک سرمایه‌گذار در روز پیش از آغاز جنگ، ۱۰ هزار دلار روی هرکدام از پنج دارایی نفت، مس، بیت‌کوین، طلا و نقره سرمایه‌گذاری می‌کرد، مجموع سرمایه او ۵۰ هزار دلار بود.

اما ارزش این سبد امروز به ۴۵ هزار و ۱۸۱ دلار رسیده است؛ یعنی سرمایه‌گذار در مجموع ۴ هزار و ۸۱۹ دلار، معادل ۹.۶ درصد، ضرر کرده است.